Thu hoạch lúa mì gần Kramatosk ở Donetsk Oblast, Ukraine. Ảnh minh họa: AFP/TTXVN
Đáp lại các cuộc thảo luận của các bộ trưởng nông nghiệp EU vào tháng 3 và tháng 4 năm nay, Ủy ban châu Âu (EC) đã trình bày một kế hoạch hành động đầy tham vọng nhằm giải quyết chi phí phân bón cao hiện nay và bảo vệ an ninh lương thực của EU trong ngắn hạn.
Kế hoạch hành động của EC bao gồm hỗ trợ tài chính đặc biệt có mục tiêu cho nông dân châu Âu với số tiền khoảng 400 triệu euro (464,48 triệu USD). Gói hỗ trợ này nhằm cung cấp cho các quốc gia thành viên sự linh hoạt hơn trong việc quản lý các kế hoạch chiến lược về nông nghiệp của mình đồng thời tuân thủ khuôn khổ chính sách nông nghiệp hiện hành chung của khối. Nó cũng sẽ cho phép phân bổ lại các quỹ EU chưa sử dụng cho các chương trình thanh khoản mới. Đề xuất này dự kiến sẽ được EC trình bày vào ngày 12/6 tới.
Ủy ban cũng trình bày các biện pháp nhằm giảm sự phụ thuộc vào phân bón tổng hợp và nhập khẩu bằng cách tạo điều kiện thuận lợi cho việc phát triển và sử dụng các giải pháp thay thế của châu Âu, đặc biệt là phân bón hữu cơ và phân bón sinh học. Bộ trưởng các nước thành viên đã hoan nghênh các biện pháp này và nhấn mạnh sự cần thiết phải hỗ trợ tài chính hơn nữa cũng như việc đảm bảo quyền tự chủ chiến lược của EU trong sản xuất và sử dụng phân bón cho sản xuất lương thực, bảo vệ khả năng cạnh tranh của nông dân và đảm bảo nguồn cung lương thực.
Các bộ trưởng đặc biệt hoan nghênh các giải pháp trung và ngắn hạn, nhấn mạnh sự cần thiết phải kích hoạt các biện pháp ngay lập tức để hỗ trợ nông dân, áp dụng cách tiếp cận chiến lược hơn và liên tục theo dõi các diễn biến trên thị trường phân bón. Họ cũng nhấn mạnh tầm quan trọng của việc đảm bảo một Chính sách Nông nghiệp chung mạnh mẽ và bền vững.
Thay mặt quốc gia đang giữ chức Chủ tịch Hội đồng EU, Bộ trưởng Nông nghiệp Cyprus, bà Maria Panayiotu, cho biết việc giải quyết vấn đề phân bón là điều cần thiết cho an ninh lương thực, khả năng phục hồi nông nghiệp và quyền tự chủ chiến lược của châu Âu. "Sự bất ổn địa chính trị, sự phụ thuộc vào năng lượng và những gián đoạn trong chuỗi cung ứng toàn cầu đang làm lộ rõ tính dễ tổn thương của thị trường phân bón, ảnh hưởng đến chi phí sản xuất và khả năng dự đoán, gây áp lực lên thu nhập của nông dân và làm tăng giá lương thực", bà cho biết.
Các bộ trưởng cũng đã phân tích quan hệ thương mại của EU với các nước thứ ba, bao gồm cả các thỏa thuận thương mại tiềm năng trong tương lai. Bà Maria Panayiotu nhắc lại tầm quan trọng của việc thúc đẩy đa dạng hóa quan hệ thương mại với các nước thứ ba dựa trên các quy tắc của Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO) và các thỏa thuận song phương được hai bên cùng chấp nhận.
Các bộ trưởng lưu ý rằng EU, với tư cách là một trong những nhà xuất khẩu và nhập khẩu nông sản thực phẩm lớn nhất thế giới, đóng vai trò trung tâm trong thị trường nông nghiệp toàn cầu. Kể từ năm 2002, nhờ những nỗ lực chính trị và cải cách của EU, thặng dư nông sản thực phẩm đã tăng gần gấp bốn lần, đưa liên minh trở thành nước xuất khẩu ròng trong hầu hết các loại nông sản thực phẩm.