Phóng viên TTXVN tại Kuala Lumpur dẫn thông báo của Bộ Y tế Malaysia cho biết hội nghị quy tụ các bộ trưởng y tế, các quan chức cấp cao và các đối tác quốc tế, với chủ đề “ASEAN khỏe mạnh: Cùng nhau hướng tới hệ thống y tế công bằng, sẵn sàng cho tương lai”. Cuộc họp đánh dấu giai đoạn mới trong ngoại giao y tế của Malaysia, với sự nhấn mạnh hơn vào việc thực hiện các chính sách và sáng kiến có thể mang lại kết quả hữu hình.
Hội nghị năm nay cũng đánh dấu cuộc gặp gỡ đầu tiên giữa các bộ trưởng y tế ASEAN-Mỹ và ASEAN-Nhật Bản, mở rộng các cuộc thảo luận vượt ra ngoài hợp tác giữa các quốc gia thành viên ASEAN. Các cuộc gặp cấp bộ trưởng cũng đang được tổ chức với Trung Quốc, Hàn Quốc và Tổ chức y tế thế giới (WHO). Những cuộc gặp này sẽ làm sâu sắc thêm hợp tác kỹ thuật và mở rộng cơ hội đầu tư y tế khu vực. Hội nghị Bộ trưởng Y tế ASEAN lần thứ 17 và các cuộc họp liên quan diễn ra trong bối cảnh nhu cầu hợp tác xuyên biên giới ngày càng tăng trong các vấn đề an ninh y tế, các bệnh truyền nhiễm mới nổi và hệ thống chăm sóc sức khỏe bền vững.
Một trong những cột mốc chính trong tuần này của Hội nghị là ra mắt Chương trình nghị sự chiến lược về y tế ASEAN (ASHA) 2026-2030, sẽ đóng vai trò là lộ trình y tế của khu vực trong 5 năm tới. Một ưu tiên quan trọng khác là thúc đẩy việc vận hành Trung tâm ASEAN về các trường hợp khẩn cấp y tế công cộng và bệnh truyền nhiễm mới nổi, nhằm tăng cường khả năng chuẩn bị của khu vực đối với các đại dịch trong tương lai và các mối đe dọa sức khỏe mới nổi. Hội nghị cũng sẽ xem xét một cách tiếp cận tích hợp đối với gánh nặng kép của ASEAN về bệnh truyền nhiễm và bệnh không truyền nhiễm.
Nước chủ nhà Malaysia cũng đang sử dụng hội nghị này để thúc đẩy các cuộc thảo luận về một số lĩnh vực hợp tác khu vực cụ thể. Những lĩnh vực này bao gồm việc soạn thảo Tuyên bố ASEAN về Bệnh hiếm gặp, sáng kiến sức khỏe mắt MySPECS, hiểu biết về hành vi, hợp tác khu vực về sức khỏe phổi, nghiên cứu về phương pháp điều trị các bệnh bị bỏ quên và quy định về thiết bị y tế. Các sáng kiến này phản ánh một nỗ lực rộng lớn hơn nhằm giải quyết các vấn đề đang được xử lý ở cấp quốc gia và tăng cường hợp tác về các vấn đề này trên toàn ASEAN.
Bộ Y tế Malyasia cho biết các sáng kiến đang được thúc đẩy tại hội nghị năm nay nhằm chuyển đổi sự hợp tác khu vực thành lợi ích hữu hình cho gần 700 triệu người trên khắp ASEAN, đồng thời đáp ứng mối quan tâm của Malaysia về xây dựng hệ thống y tế toàn diện và bền vững.
Hãng thông tấn Bernama dẫn lời Tiến sĩ Sean Thum, chuyên gia y tế công cộng, cho biết tầm quan trọng của hội nghị nằm ở khả năng phối hợp ứng phó với các mối đe dọa sức khỏe mà các quốc gia riêng lẻ không thể giải quyết hiệu quả một mình. Ông cho biết hợp tác khu vực có thể giúp thiết lập các tiêu chuẩn chung, phối hợp giám sát, tạo điều kiện chia sẻ thông tin, tập hợp chuyên môn và mua sắm cũng như phát triển các giao thức khu vực. Theo chuyên gia này, quy mô tập thể của ASEAN cũng có thể hỗ trợ mua sắm và chuỗi cung ứng khu vực, sản xuất dược phẩm và vaccine, hợp tác nghiên cứu và chia sẻ những chuyên môn kỹ thuật chuyên sâu.
Trong khi đó, Giám đốc điều hành Trung tâm Galen, ông Azrul Khalib, cho biết hội nghị có thể định hình chính sách quốc gia thông qua các tiêu chuẩn chung, cam kết khu vực, hợp tác kỹ thuật, chia sẻ dữ liệu và trách nhiệm chính trị. Đại dịch COVID-19 đã mang đến bài học cho thấy việc chia sẻ thông tin, chuỗi cung ứng y tế và năng lực chăm sóc sức khỏe có thể nhanh chóng trở thành những mắt xích dễ bị tổn thương trong một cuộc khủng hoảng khu vực. Do vậy, sự hợp tác mạnh mẽ hơn có thể giúp các quốc gia phát hiện dịch bệnh sớm hơn, chia sẻ thông tin nhanh hơn và xây dựng năng lực khu vực lớn hơn về thuốc men, vaccine và ứng phó khẩn cấp.