Máy bay chiến đấu Armenia trình diễn trong cuộc duyệt binh kỷ niệm Ngày Cộng hòa tại Yerevan, Armenia. Ảnh: Reuters
Vào ngày này năm 1918, Hội đồng Quốc gia Armenia tuyên bố thành lập Cộng hòa Armenia đầu tiên, sau những chiến thắng trong các trận đánh chống quân đội Thổ Nhĩ Kỳ tại Sardarapat, Bash-Aparan và Gharakilisa. Cuộc duyệt binh bắt đầu với các đơn vị thuộc Lực lượng Vũ trang Armenia hành quân vào Quảng trường Cộng hòa ở trung tâm thủ đô. Trong số đó có lực lượng đặc nhiệm và các đơn vị bộ binh cơ giới. Lần đầu tiên trong lịch sử các cuộc duyệt binh tại Armenia, một tiểu đoàn nữ được thành lập năm 2023 cũng tham gia diễu hành.
Quảng trường rộng lớn chật kín các quan chức cấp cao, đại sứ nước ngoài và đại diện chính phủ. Không gian lặng đi trong giây lát. Trong sự im lặng đó, Tổng Tham mưu trưởng Lực lượng Vũ trang Armenia Edward Asryan tiến vào quảng trường, theo sau là Bộ trưởng Quốc phòng Suren Papikyan. Ông Papikyan lần lượt đi qua các đơn vị, chúc mừng nhân ngày lễ, sau đó tiến lên bục phát biểu gặp Thủ tướng Nikol Pashinyan - người đang chờ sẵn, và báo cáo về tình trạng sẵn sàng của quân đội cho cuộc duyệt binh. Thủ tướng sau đó phát biểu trước lực lượng tham gia và người dân theo dõi.
Thủ tướng nhấn mạnh đây là lần đầu tiên trong lịch sử Armenia kỷ niệm Ngày Cộng hòa trong hòa bình. Ông Nikol Pashinyan khẳng định đất nước đã vượt qua trạng thái “tính tạm thời” về thể chế quốc gia và đang hướng tới sự bền vững lâu dài của nhà nước Armenia.
Người đứng đầu Chính phủ Armenia cũng nhắc lại rằng nhiều công dân đã hy sinh vì hòa bình hôm nay. Để tưởng nhớ họ, buổi lễ bắt đầu bằng một phút mặc niệm, tiếp đó là loạt pháo hiệu và quốc ca vang lên.
Trong phần trình diễn khí tài, nhiều loại vũ khí lần đầu tiên được giới thiệu. Các phương tiện lần lượt tiến qua quảng trường gồm xe bọc thép Bastion của Pháp, robot trinh sát và tấn công Wolf, hệ thống Tuman dùng để phát hiện các mục tiêu trên không, và pháo kéo Tork 155 mm. Lực lượng không quân cũng tham gia, với sự xuất hiện của các máy bay không người lái trinh sát và tấn công.
Cuộc duyệt binh kết thúc bằng màn trình diễn trên không của không quân Armenia, tái hiện màu cờ quốc gia gồm đỏ, xanh lam và cam trên bầu trời thủ đô.
Cuộc duyệt binh gần nhất tại Armenia được tổ chức vào tháng 9/2016, nhân dịp 25 năm độc lập. Sau đó, Armenia và Azerbaijan rơi vào nhiều năm xung đột liên quan đến khu vực tranh chấp Nagorno-Karabakh. Năm 2023, hai bên đã ký thỏa thuận hòa bình sơ bộ, mở đường cho tiến trình bình thường hóa quan hệ và chấm dứt tranh chấp kéo dài.