Cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp (1945 - 1954) của quân và dân ta kết thúc bằng Chiến dịch quyết chiến chiến lược Điện Biên Phủ "chấn động địa cầu". Với chiến thắng đó, dân tộc ta đã viết thêm "thiên sử vàng" trong lịch sử chống ngoại xâm. Bàn về những giá trị nghệ thuật quân sự của Chiến dịch Điện Biên Phủ, không thể không nhắc tới nghệ thuật tạo thế trận, với những bài học kinh nghiệm giúp chúng ta vận dụng trong thực tiễn công cuộc bảo vệ Tổ quốc hiện nay.
Trong chiến dịch Điện Biên Phủ, tỉnh Sơn La có một địa danh lịch sử luôn được biết đến, đó là ngã ba Cò Nòi (xã Mai Sơn), trọng điểm đánh phá của thực dân Pháp.
Nằm bên sông Tiền, là căn cứ cách mạng trong hai cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp, đế quốc Mỹ nên xã Bình Ninh, tỉnh Đồng Tháp bị địch tập trung đánh phá ác liệt.
Ngày 13/3/1954, Chiến dịch Điện Biên Phủ vĩ đại mở màn, cũng là lúc cuộc xâm lược và đô hộ của thực dân Pháp kéo dài gần 1 thế kỷ trên đất nước ta đi vào hồi kết. 56 ngày đêm khốc liệt và gian khổ sau đó đã đưa dân tộc Việt Nam lên đỉnh cao của chiến thắng, khiến cụm từ "Việt Nam-Hồ Chí Minh-Điện Biên Phủ" trở thành biểu tượng sáng ngời đối với các dân tộc thuộc địa trên thế giới, thúc giục nhiều dân tộc bị áp bức vùng dậy “đem sức ta mà giải phóng cho ta”.
Thực hiện kế hoạch tác chiến chiến dịch đã được xác định, ngày 13/3/1954, bộ đội ta đã nổ súng tiến công Him Lam, một trung tâm đề kháng mạnh, quan trọng của thực dân Pháp tại Điện Biên, bắt đầu chuỗi 56 ngày đêm “khoét núi, ngủ hầm, mưa dầm, cơm vắt” trong mưa bom bão đạn, để rồi quân và dân ta làm nên Chiến thắng Điện Biên Phủ “lừng lẫy năm châu, chấn động địa cầu”.
Vào ngày này cách đây 79 năm, ngày 19/12/1946, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã ra “Lời kêu gọi Toàn quốc kháng chiến” để bảo vệ nền độc lập, tự do của đất nước.
Những ngày đầu tháng 2/1947, lực lượng của ta tiếp tục thực hiện nhiều trận đánh gây được tiếng vang, khiến quân Pháp bị hao tổn nhiều lực lượng, phương tiện.
Sáng 10/10/1954, cả Hà Nội rực rỡ cờ hoa, tràn ngập niềm vui, chào đón lớp lớp đoàn quân giải phóng từ các cửa ô tiến vào tiếp quản Thủ đô, viết nên bản hùng ca trong cuộc chiến bảo vệ Thủ đô và trong 9 năm trường kỳ chống thực dân Pháp.
Ngày 21/5, tại Hà Nam, Huyện ủy, HĐND, UBND, Ủy ban MTTQ huyện Thanh Liêm tổ chức Lễ kỷ niệm 70 năm trận chiến đấu chống càn tại thôn Chanh Chè, xã Thanh Tâm, huyện Thanh Liêm, tỉnh Hà Nam (21/5/1954 - 21/5/2024).
Khẳng định tầm vóc vĩ đại của chiến thắng Điện Biên Phủ, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã nhấn mạnh: “Điện Biên Phủ như mốc chói lọi bằng vàng của lịch sử. Nó ghi rõ nơi chủ nghĩa thực dân lăn xuống dốc và tan rã; đồng thời, phong trào giải phóng dân tộc khắp thế giới đang lên cao đến thắng lợi hoàn toàn”! Chiến thắng vang dội ấy không chỉ là “tấm gương phản chiếu” sức mạnh của dân tộc Việt Nam, mà còn cho thấy tầm vóc và giá trị thời đại trong thế kỷ XX.
Cách mạng tháng Tám năm 1945 thành công chưa được bao lâu, quân Pháp quay lại nổ súng gây chiến tại Nam Bộ với dã tâm cướp nước ta một lần nữa. Bội ước Hiệp định sơ bộ ngày 6/3/1946 và Tạm ước ngày 14/9/1946, chúng ráo riết tăng cường lực lượng, đổ bộ trái phép vào Đà Nẵng, Đồ Sơn, Cát Bà, đánh chiếm Hải Phòng, Lạng Sơn và chuẩn bị kế hoạch đánh chiếm vào cơ quan đầu não của ta ở Thủ đô Hà Nội. Đến tháng 11/1946, số quân của chúng đã lên tới 10 vạn.
Trải qua 56 ngày đêm chiến đấu kiên cường, quân và dân ta dưới sự lãnh đạo của Đảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh đã giành thắng lợi trong Chiến dịch Điện Biên Phủ. Chiến thắng chấn động địa cầu này đã buộc Pháp phải ngồi vào bàn ký Hiệp định Geneva công nhận nền độc lập và toàn vẹn lãnh thổ của không chỉ Việt Nam mà còn cả Lào và Campuchia.
Đối với các cựu binh Pháp như ông Schilardi, Guinard và Mayer, lần thăm lại chiến trường này mang lại nhiều cảm xúc, vừa vui mừng vừa bồi hồi khi nhớ lại những ký ức khó khăn.
17 giờ 30 phút ngày 7/5/1954, tướng De Castries (Đờ Cát) cùng toàn bộ Bộ tham mưu của tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ bị bắt sống. Ngay trong đêm đó, quân ta tiếp tục tiến công phân khu Nam, đánh địch chạy về Thượng Lào. Đến 24 giờ, toàn bộ quân địch đã đầu hàng. Chiến dịch Điện Biên Phủ toàn thắng!
39 ngày đêm là trận đánh dài ngày nhất trong Chiến dịch Điện Biện Phủ, diễn ra tại đồi A1 – nơi được Pháp xây dựng trở thành điểm đề kháng mạnh nhất trong tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ. Việc chiếm được đồi A1 có ý nghĩa quan trọng, giúp Quân đội nhân dân Việt Nam hoàn thành chiến dịch lịch sử.
Chiến dịch Điện Biên Phủ - đỉnh cao của Chiến cuộc Đông Xuân 1953 - 1954, đánh dấu sự phát triển cao nhất của nghệ thuật quân sự Việt Nam trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp, thể hiện trên cả ba lĩnh vực: chỉ đạo chiến lược, nghệ thuật chiến dịch và chiến thuật.. Những nghệ thuật quân sự này vẫn giữ nguyên giá trị và là những kinh nghiệm quý báu để quân và dân ta vận dụng sáng tạo trong thực hiện nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc hiện nay.
Chiến thắng Điện Biên Phủ cách đây 70 năm (7/5/1954 - 7/5/2024) là một trong những trận đánh nổi bật của thế kỷ XX, trong khi sự kiện ngày 30/4/1975 giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước là biểu tượng của chủ nghĩa anh hùng vĩ đại và ý chí kiên cường của nhân dân Việt Nam.
Cách đây 70 năm, tại Hầm chỉ huy của tướng Đờ Cát (De Castries), lá cờ Quyết chiến Quyết thắng của quân đội ta tung bay, báo hiệu chiến dịch Điện Biên Phủ toàn thắng.
Tờ Resumen Latinoamericano của Argentina trong những ngày qua liên tục đăng các bài viết cùng nhiều hình ảnh tư liệu minh họa, ca ngợi chiến thắng Điện Biên Phủ vĩ đại của dân tộc Việt Nam.
Đồi A1 nằm ở phường Mường Thanh, TP Điện Biên Phủ, tỉnh Điện Biên, nơi từng diễn ra những trận đánh ác liệt nhất, kéo dài nhất, có tính chất quyết định chiến dịch Điện Biên Phủ.
