#tà ôi

Sử thi trở thành một dữ liệu về văn hóa xã hội xa xưa của cộng đồng. Đồng bào Tà Ôi, Pa Cô cũng có sử thi. Đó là sử thi A Chất.

Ngày 30/6/2019, tại Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam ( Đồng Mô, Sơn Tây, Hà Nội), đồng bào Pa Cô (nhóm thuộc dân tộc Tà Ôi) đã tái hiện tục "đi sim" độc đáo.

Là một nghề truyền thống của đồng bào thiểu số Pa Cô, Vân Kiều sống trên địa bàn huyện miền núi Đakrông, tỉnh Quảng Trị, nghề dệt thổ cẩm từ lâu đã gắn liền với cuộc sống sinh hoạt của bà con nơi đây. Đã có thời điểm, nghề bị mai một theo năm tháng, khi giới trẻ chạy theo xu hướng thời trang với những bộ trang phục hiện đại, người già không mặn mà khi sản phẩm dệt ra không có người mua. Hiện nay, mọi chuyện đã thay đổi khi nghề dệt thổ cẩm truyền thống của huyện ngày càng nổi tiếng, được mọi người biết đến bởi nét độc đáo riêng. Điều này có được là nhờ sự linh hoạt, nhạy bén và sự vào cuộc kịp thời của các cấp, ngành, chính quyền địa phương…

Trong 2 ngày 12 và 13/2/2019 (tức các ngày mùng 8 và 9 Tết Kỷ Hợi) tại Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam ( Đồng Mô, Sơn Tây, Hà Nội) sẽ diễn ra Ngày hội “Sắc xuân trên mọi miền Tổ quốc” năm 2019.

Với đồng bào Tà Ôi, những khúc hát ru không chỉ phong phú về nội dung, chan chứa sắc thái biểu cảm mà còn đa dạng về hình thức, thể hiện một cách chân thành tình cảm của đồng bào Tà Ôi.

Trước khi bước vào mùa gieo hạt, đồng bào Pa Cô (một nhóm địa phương của dân tộc Tà Ôi) thường tổ chức nghi lễ đánh thức hạt giống để cầu khấn các vị thần linh, thần sông, thần núi phù hộ cho con người gieo trồng thuận lợi, mùa màng tốt tươi, cuộc sống ấm no, hạnh phúc.

Đồng bào dân tộc thiểu số Tà Ôi ở huyện miền núi A Lưới (Thừa Thiên-Huế) có nghề đan chiếu bằng lá dứa dại khá độc đáo.

Trong khuôn khổ chương trình Ngày hội Văn hóa-Thể thao-Du lịch các dân tộc miền núi tỉnh Thừa Thiên-Huế năm 2017, chiều 16/5/2017, tại làng A Diên, xã A Ngo, huyện miền núi A Lưới diễn ra Lễ mừng nhà mới của đồng bào Dân tộc Tà Ôi.

Người Tà Ôi cư trú trên một dải từ Tây Quảng Trị (huyện Hương Hoá) đến tây Thừa Thiên Huế (Huyện A Lưới và Hương Trà). Họ ở quần tụ thành từng làng; nhà sàn dài, trước kia dài có khi hàng trăm mét, gồm nhiều cặp vợ chồng cùng các con (gọi là "bếp").

Ngày 26/3/2017, Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam ở Đồng Mô, Sơn Tây (Hà Nội) đã phục dựng lễ kết nghĩa anh em của dân tộc Ê-đê ở Đắk Lắk và Tà Ôi ở Thừa Thiên - Huế. Đây là một nghi lễ truyền thống, phản ánh đậm nét cuộc sống, sinh hoạt của đồng bào các dân tộc Ê-đê và Tà Ôi.

Tín ngưỡng thờ thần là một nét đẹp văn hoá truyền thống của dân tộc Tà Ôi huyện A Lưới, tỉnh Thừa Thiên Huế. Họ tin vào thuyết vạn vật hữu linh. Ngay từ buổi đầu hình thành những ý niệm con người đã biết thờ phụng các vị thần tự nhiên, siêu nhiên: thần Đất, Mây, Sấm, Sét và các vị thần như cây, cối, núi sông, đường sá mà con người đi qua, thể hiện sự tri ân đến các Yang đã tạo ra cuộc sống sung túc và bình an.

Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Thừa Thiên - Huế Phan Tiến Dũng vừa cho biết, Nghề dệt Zèng ở A Lưới trở thành Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia theo Quyết định số 4036/QĐ-BVHTTDL của Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch.

Cùng với sự đi lên của đất nước, con em đồng bào các dân tộc ở A Lưới vốn trước đây chỉ biết lên nương, rẫy, nay đã được học hành đầy đủ; những cử nhân đại học, kỹ sư nông nghiệp người Pa Cô, Tà Ôi... nay không còn hiếm.

Lễ hội A Za Koonh (còn gọi là lễ hội cầu mùa) là một nét văn hóa độc đáo của dân tộc Tà Ôi (Pacô) thuộc huyện A Lưới, tỉnh Thừa Thiên - Huế được tái hiện trong "Tuần lễ Đại đoàn kết các dân tộc - Di sản văn hóa Việt Nam" được tổ chức tại Làng văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam