#Sông Bến Hải

Từ sông Bến Hải đến sông Thạch Hãn, tỉnh Quảng Trị, dòng chảy không chỉ là làn nước tự nhiên mà còn là dòng chảy của lịch sử, của ký ức và của những khát vọng chưa bao giờ dừng lại.

Ngày 15/7, Ban Quản lý rừng phòng hộ lưu vực sông Bến Hải (tỉnh Quảng Trị) cho biết vừa phát hiện một số lán trại của vàng tặc được dựng lên giữa rừng già để khai thác vàng trái phép.

Cầu Hiền Lương-sông Bến Hải (Vĩ tuyến 17) là giới tuyến chia cắt đất nước đằng đẵng suốt 21 năm (1954-1975), đã trở thành biểu tượng cho khát vọng thống nhất non sông.

Cầu Hiền Lương - sông Bến Hải (Vĩ tuyến 17) là giới tuyến chia cắt đất nước đằng đẵng suốt 21 năm (1954-1975), đã trở thành biểu tượng cho khát vọng thống nhất non sông. Cầu Hiền Lương - sông Bến Hải ngày nay thuộc Di tích lịch sử quốc gia đặc biệt Đôi bờ Hiền Lương - Bến Hải, là nơi giáp ranh giữa hai huyện Gio Linh ở bờ Nam và Vĩnh Linh ở bờ Bắc, tỉnh Quảng Trị.

Trong những năm tháng đất nước tạm thời chia cắt, nơi Vĩ tuyến 17, dòng sông Bến Hải và cây cầu Hiền Lương không chỉ là ranh giới địa lý, mà còn là biểu tượng của cuộc đấu tranh ý chí, lý tưởng và khát vọng thống nhất thiêng liêng của dân tộc ta.

Đã có một thời, khi nhắc đến cầu Hiền Lương, sông Bến Hải là nhắc nhớ đến những câu thơ: “Hiền Lương một lạch hai dòng/ Người tuy bên nớ mà lòng bên ni” hay “Cách một con sông mà đó thương đây nhớ/ Chung một nhịp cầu mà duyên nợ cách xa”… Giờ đây, chiến tranh đã lùi xa, nhưng ký ức về một thời kỳ lịch sử đau thương mà hào hùng vẫn còn đó. Và cây cầu Hiền Lương, sau nửa thế kỷ từ ngày đôi bờ Bắc - Nam sum họp, vẫn vững vàng như một biểu tượng thiêng liêng của khát vọng hòa bình và thống nhất của dân tộc Việt Nam.

Đã có một thời khi nhắc đến cầu Hiền Lương, sông Bến Hải là nhắc nhớ đến những câu thơ ai oán: “Hiền Lương một lạch hai dòng/ Người tuy bên nớ mà lòng bên ni” hay “Cách một con sông mà đó thương đây nhớ/ Chung một nhịp cầu mà duyên nợ cách xa”… Đây là nỗi đau chia cắt và cũng là khát vọng thống nhất của cả dân tộc Việt Nam hiện hữu tại cây cầu Hiền Lương, dòng sông Bến Hải.

UBND tỉnh Quảng Trị đã quyết định phê duyệt Dự án “Công viên Thống nhất tại khu di tích quốc gia đặc biệt đôi bờ Hiền Lương - Bến Hải” và Dự án “Khu di tích quốc gia đặc biệt Thành cổ Quảng Trị và những địa điểm lưu niệm sự kiện 81 ngày đêm chiến đấu, bảo vệ Thành cổ Quảng Trị". Hai dự án có tổng kinh phí đầu tư 170 tỷ đồng, từ nguồn ngân sách Trung ương.

Do ảnh hưởng của bão số 6, từ ngày 26/10 đến nay, ở Quảng Trị có mưa rất to. Hàng nghìn hộ dân của huyện Vĩnh Linh dọc theo bờ sông Bến Hải và Sa Lung bị ngập sâu trong nước, cô lập trên diện rộng. Đây cũng là địa phương bị ngập lụt nặng nhất ở tỉnh Quảng Trị.

Tối 16/8, tại Khu di tích Quốc gia đặc biệt Đôi bờ Hiền Lương - Bến Hải, tỉnh Quảng Trị đã diễn ra chương trình nghệ thuật chính luận "Vĩ tuyến 17 - Khát vọng Hòa bình" nằm trong khuôn khổ Lễ hội Vì hòa bình 2024.

Bảy thập niên qua, Vĩ tuyến 17 trên sông Bến Hải vẫn là hiện thân của khát vọng hòa bình và thống nhất non sông.

Vĩ tuyến 17 – cầu Hiền Lương – sông Bến Hải, tỉnh Quảng Trị là biểu tượng khắc ghi nỗi đau chia cắt đất nước đằng đẵng suốt 21 năm (1954 – 1975). Đây không chỉ là điểm đến tri ân mà còn là hiện thân, nơi hội tụ của khát vọng Hòa bình - Thống nhất non sông.

Mùa xuân năm nay, cùng với anh trai - nhà báo, nhà văn Trần Mai Hạnh- tôi có dịp thăm lại cầu Hiền Lương, sông Bến Hải, nơi đất nước một thời cắt chia. Chúng tôi đã đến nghĩa trang Gio Linh, thắp hương tưởng nhớ liệt sĩ Thu Hồng và các anh hùng liệt sĩ trên mảnh đất địa đầu giới tuyến.

Chiều 16/10, mưa trên địa bàn tỉnh Quảng Trị đã ngừng, lũ trên các sông chính, như: Hiếu, Thạch Hãn, Bến Hải đang xuống nhanh, xấp xỉ mức báo động 1, riêng lũ trên sông Ô Lâu còn trên mức báo động 2.

Trong cuộc kháng chiến chống Mỹ, tỉnh Quảng Trị trở thành tuyến đầu của miền Bắc xã hội chủ nghĩa và hậu phương trực tiếp của tiền tuyến lớn miền Nam, cũng là chiến trường nóng bỏng, khốc liệt nhất. Khát vọng cháy bỏng về hòa bình, thống nhất, vươn lên, đã tạo động lực để quân và dân Quảng Trị chiến đấu chiến thắng kẻ thù, xây dựng quê hương.

Trong kháng chiến chống Mỹ, huyện Vĩnh Linh, tỉnh Quảng Trị - nơi dòng sông Bến Hải chia cắt giới tuyến chảy qua, được nhân dân cả nước và bạn bè quốc tế ngợi khen là “tuyến lửa anh hùng”.

Sau Hiệp định Geneva kí kết vào tháng 7/1954, vĩ tuyến 17 với con sông Bến Hải của tỉnh Quảng Trị đã trở thành giới tuyến quân sự tạm thời.

Chương trình giao lưu nghệ thuật “Quảng Trị - Ký ức những dòng sông” sẽ diễn ra tối 30/4 tại bờ Nam sông Bến Hải, dưới chân cầu Hiền Lương trong khuôn viên Di tích quốc gia đặc biệt Hiền Lương – Bến Hải.

Cầu Hiền Lương bắc qua sông Bến Hải, thuộc thôn Hiền Lương, xã Vĩnh Thành, huyện Vĩnh Linh (Quảng Trị). Trước đây, cầu được làm bằng gỗ, dành cho người đi bộ. Sau nhiều lần sửa chữa, nâng cấp, năm 1952, người Pháp cho xây lại cầu bằng bê tông cốt thép với chiều dài 178 m.