Lâm Đồng là địa phương có không gian văn hóa đa dạng với 49 dân tộc cùng sinh sống. Trong đó, nhiều cộng đồng dân tộc thiểu số như M’nông, Mạ, K’Ho, Churu, Ê Đê… vẫn lưu giữ những giá trị văn hóa truyền thống đặc sắc. Tuy nhiên, trước những thay đổi nhanh chóng của đời sống xã hội, quá trình đô thị hóa và giao thoa văn hóa, việc bảo tồn, nhất là trao truyền di sản cho thế hệ trẻ, đang trở thành yêu cầu cấp thiết.
Ngày 4/7, Tỉnh Đoàn Đồng Nai phối hợp với Quỹ học bổng Vừ A Dính tổ chức trao học bổng cho học sinh, sinh viên dân tộc thiểu số có hoàn cảnh khó khăn vươn lên trong học tập và đạt thành tích cao.
Người Mạ thường sống thành từng làng (bon) với một khu vực đất đai riêng biệt trên các cao nguyên Bảo Lộc, Di Linh, Ðạ Tẻ, lưu vực sông Ðồng Nai (Lâm Ðồng). Mỗi "bon" có từ 5 đến 10 nhà sàn dài. Nhà được làm bằng nứa, bương mai, hai mái lợp bằng lá mây. Mái cửa ra vào (cửa mẹ) uốn khum thành vòm bằng cành trúc đội trên mái cỏ. Xung quanh nhà ở, Họ còn dựng nhiều kho lúa trên sàn cao. Các cột nhà kho đều trang trí theo mô típ chày cối.
Chỉ với một bộ khung dệt tự chế 12 thanh làm từ gỗ và lồ ô rất đơn sơ, gọn nhẹ nhưng người Mạ đã tạo nên những tấm thổ cẩm với những đường nét, họa tiết hoa văn rất sinh động.
Lễ cúng Yang Koi (hay còn gọi là cúng thần lúa) là lễ cúng lớn nhất của người Mạ trong một năm. Theo quan niệm của người Mạ, thần lúa là vị thần liên quan trực tiếp đến lương thực của cộng đồng, nên nghi lễ cúng Yang Koi để tạ ơn một vụ gieo trồng trọn vẹn, cầu mong xuống giống một vụ lúa mới tươi tốt, no đủ.
Từ xưa, đồng bào các dân tộc thiểu số nói chung và người Mạ nói riêng có tập quán du canh du cư, sinh sống trên nương rẫy nên thường tận dụng, sáng tạo những nguyên liệu và dụng cụ thô sơ từ rừng để chế biến thức ăn. Cơm lam cũng xuất phát từ đó.
Người M’nông, Mạ ở tỉnh Đắk Nông có nhiều món ăn truyền thống dân dã, độc đáo và ngon miệng như canh thụt, thịt nướng, cơm lam… với những nguyên liệu gần gũi từ thiên nhiên; trong đó có món “ruốc gà”.
Lễ hội “Ăn trâu cúng thần được một ngàn gùi lúa” là một hoạt động văn hóa, tín ngưỡng quan trọng nhất đối với người Mạ, huyện Cát Tiên (Lâm Đồng) được tổ chức nhằm tạ ơn Yàng khi lúa đầy bồ sau mùa thu hoạch.
Lễ hội Yang Koi - cúng thần lúa, là lễ hội quan trọng và lớn nhất trong năm của đồng bào Mạ ở tỉnh Lâm Đồng. Lễ hội thường diễn ra vào khoảng tháng 2 - 3 âm lịch, khi đồng bào đã thu hoạch xong mùa màng.
