Sau sắp xếp địa giới hành chính, Đông Nam Bộ - một trong những vùng kinh tế năng động của cả nước đứng trước nhiều cơ hội phát triển mới đối với nhiều ngành kinh tế, trong đó có kinh tế du lịch, dịch vụ.
Kết thúc năm 2024, lĩnh vực du lịch của vùng Đông Nam Bộ - khu vực kinh tế năng động của cả nước tiếp tục ghi nhận nhiều kết quả nổi bật. Phát huy kết quả đạt được, đồng thời nhìn rõ những “gam trầm” trong bức tranh sáng, năm 2025 các địa phương có giải pháp tăng sức hút, giữ vững vị thế du lịch Đông Nam Bộ trên bản đồ du lịch cả nước.
Đông Nam Bộ sở hữu tiềm năng du lịch đa dạng với bãi biển Vũng Tàu, Hồ Tràm, cảnh quan Vườn quốc gia Cát Tiên và các di tích văn hóa – lịch sử giá trị. Tuy nhiên, khu vực chỉ thu hút khoảng 20% lượng khách du lịch cả nước, do hạn chế về hạ tầng và thiếu chiến lược liên kết vùng.
Vùng Đông Nam Bộ gồm TP Hồ Chí Minh và 5 tỉnh: Bà Rịa - Vũng Tàu, Tây Ninh, Bình Phước, Bình Dương và Đồng Nai. Theo Quy hoạch phát triển vùng thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050, lĩnh vực du lịch của Đông Nam Bộ được xác định phát triển theo hướng chuyên nghiệp, hiện đại và đi vào chiều sâu, chất lượng, có khả năng cạnh tranh cao trong khu vực. Do đó, phát triển mạnh các sản phẩm lợi thế, tăng cường liên kết, hình thành nhiều hành trình, trải nghiệm đang được các địa phương thuộc vùng chú trọng thực hiện.
Nằm trong khu vực chuyển tiếp giữa các vùng Tây Nguyên, duyên hải Nam Trung Bộ và Đồng bằng sông Cửu Long, Đông Nam Bộ là nơi có nhiều con sông lớn chảy qua. Đó chính là lợi thế để phát triển nhiều ngành kinh tế, trong đó có lĩnh vực du lịch, dịch vụ ở vùng đất này. Việc khai thác, phát triển hiệu quả các sản phẩm du lịch gắn với hệ thống đường sông sẽ góp phần đưa Đông Nam Bộ trở thành vùng phát triển năng động và là động lực tăng trưởng lớn nhất cả nước.
Vùng Đông Nam Bộ gồm TP Hồ Chí Minh và các tỉnh Bình Phước, Bình Dương, Bà Rịa - Vũng Tàu, Đồng Nai và Tây Ninh. Đây là nơi có các sông lớn như Đồng Nai, Sài Gòn, Vàm Cỏ Đông chảy qua, mang đến nhiều tiềm năng phát triển du lịch - ngành kinh tế tổng hợp.
Giới chuyên gia nhận định rằng, Nghị quyết số 24-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế - xã hội và bảo đảm quốc phòng, an ninh vùng Đông Nam Bộ đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045 sẽ là động lực, tạo bước đột phát cho phát triển kinh tế - xã hội nói chung và ngành du lịch Đông Nam Bộ nói riêng, sớm trở thành ngành kinh tế chủ lực của toàn vùng.
Đông Nam Bộ gồm 6 tỉnh, thành phố; trong đó TP Hồ Chí Minh là hạt nhân của cả vùng, cùng các tỉnh Đồng Nai, Bà Rịa - Vũng Tàu, Bình Dương, Bình Phước và Tây Ninh.
Chiến lược và Quy hoạch tổng thể phát triển du lịch Việt Nam đến 2020, tầm nhìn đến năm 2030 đã xác định Đông Nam Bộ là một trong 7 vùng du lịch có vai trò quan trọng đối với phát triển du lịch cả nước. Ngành du lịch các địa phương trong vùng đánh giá đúng thế mạnh, nhìn nhận “điểm nghẽn”, có những giải pháp tháo gỡ nhằm phát triển du lịch từng địa phương cũng như toàn vùng xứng tầm ngành kinh tế mũi nhọn ở khu vực được kỳ vọng trở thành vùng phát triển năng động, có tốc độ tăng trưởng kinh tế cao, động lực tăng trưởng lớn nhất cả nước.
Là một trong những vùng du lịch trọng điểm của của nước, Đông Nam Bộ đã có nhiều điểm đến được định vị trên bản đồ du lịch trong nước cũng như trên thế giới.
Đông Nam Bộ là vùng kinh tế năng động, đóng góp lớn vào tăng trưởng kinh tế, của cả nước với 32% tổng sản phẩm quốc nội và 44,7% thu ngân sách của cả nước (năm 2020). Tuy nhiên, ngành du lịch Đông Nam Bộ vẫn chưa tương xứng với tiềm năng của một vùng văn hóa giàu lịch sử, đa dạng về tài nguyên du lịch và nguồn nhân lực dồi dào.
Thời điểm trước dịch COVID-19, mặc dù mỗi năm các địa phương vùng Đông Nam Bộ đón khoảng 49,5 triệu lượt du khách trong và ngoài nước, nhưng theo nhiều chuyên gia, kết quả này chưa thực sự tương xứng với tiềm năng và lợi thế phát triển du lịch của các địa phương trong khu vực. Vì vậy, để ngành du lịch từng địa phương cũng như toàn khu vực Đông Nam Bộ phát triển bền vững trên cơ sở khai thác các thế mạnh riêng có, trong đó nổi bật là tiềm năng du lịch sinh thái, cần có những giải pháp mang tính đồng bộ, từ việc phát hiện, bảo tồn tài nguyên du lịch đến phối hợp, liên kết khai thác một cách bài bản, hợp lý hơn trong thời gian tới.
Đông Nam bộ gồm Thành phố Hồ Chí Minh và các tỉnh: Bình Phước, Bình Dương, Đồng Nai, Tây Ninh và Bà Rịa - Vũng Tàu không chỉ là những địa phương phát triển mạnh sản xuất công nghiệp mà còn có nhiều tiềm năng thúc đẩy phát triển du lịch-ngành "công nghiệp không khói". Trong bối cảnh hoạt động du lịch bị ảnh hưởng nghiêm trọng bởi dịch COVID-19, loại hình du lịch sinh thái, nghỉ dưỡng được xác định là một trong những thế mạnh cần được khai thác hiệu quả, bài bản hơn để du lịch Đông Nam bộ nhanh chóng phục hồi và phát triển bền vững.
Từng địa phương đã xác định được thế mạnh riêng và bước đầu tạo dấu ấn đối với du khách, song du lịch toàn vùng Đông Nam Bộ thời gian qua vẫn chưa phát triển tương xứng với tiềm năng.
Vùng Đông Nam Bộ gồm Thành phố Hồ Chí Minh và 5 tỉnh: Bà Rịa - Vũng Tàu, Tây Ninh, Bình Phước, Bình Dương và Đồng Nai, có vị trí chiến lược quan trọng đối với việc phát triển các ngành kinh tế của cả nước nói chung, ngành du lịch nói riêng.
