#dệt thủ công

Tại mảnh đất Hưng Yên, hành trình của sợi tơ đũi bắt đầu từ những nương dâu xanh mướt tại xã Vũ Tiên và kết thúc trên những khung cửi gỗ tại xã Lê Lợi.

Giữa nhịp sống hối hả của kỷ nguyên công nghệ, tại Quảng Ngãi, những người thợ dệt vẫn chọn cách “đón Tết” bằng nhịp điệu thong dong của khung cửi. Với họ, mỗi tấm chiếu, mỗi dải thổ cẩm không chỉ là món hàng, mà là “tờ lịch” ghi dấu sự chuyển mình của mùa Xuân.

Để có được trang phục truyền thống với sắc màu sặc sỡ, trang trí tinh xảo, phụ nữ Dao ở xã Phong Thổ (tỉnh Lai Châu) phải trải qua rất nhiều công đoạn và làm hoàn toàn thủ công. Trong đó, công đoạn kéo sợi cần phải tỉ mỉ, kỳ công để từ những sợi vải nhỏ, ngắn đan bện với nhau thành những cuộn vải bền đẹp. 

Từ những sợi lanh gieo trồng trên nương rẫy, màu chàm ủ men cùng thời gian, đến từng mũi kim thêu tỉ mỉ, mỗi bộ trang phục là kết tinh của lao động, thế giới quan của người Mông ở nhiều vùng cư trú khác nhau.

Hơn 15 năm qua, bà Vi Thị Dung, gần 80 tuổi, dân tộc Thái tại bản Văng Môn (xã Nga My, tỉnh Nghệ An), nơi đồng bào Ơ Đu tập trung sinh sống, vẫn luôn đau đáu việc gìn giữ, trao truyền bộ trang phục truyền thống của người Ơ Đu. Hiện nay, bà Vi Thị Dung là một trong số rất ít người tại bản Văng Môn nắm bắt được kỹ thuật dệt và nhớ được các mẫu họa tiết, hoa văn trên các bộ phận váy, dây thắt lưng, áo, khăn quàng của bộ trang phục truyền thống phụ nữ Ơ Đu.

Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch ban hành quyết định công bố danh mục di sản văn hóa phi vật thể quốc gia, trong đó có nghề dệt thủ công truyền thống của dân tộc Bahnar tại các huyện Đăk Hà, Sa Thầy, Kon Rẫy và thành phố Kon Tum (tỉnh Kon Tum).

Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch vừa ban hành Kế hoạch tổ chức Liên hoan trình diễn trang phục truyền thống các dân tộc thiểu số Việt Nam khu vực phía Bắc lần thứ I, năm 2022, dự kiến diễn ra từ ngày 18 - 20/11 tại Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam, Đồng Mô, Sơn Tây, Hà Nội.

Người Tày có nghề dệt thủ công truyền thống. Từ những dụng cụ thô sơ tự tạo, thông qua các thao tác thủ công cùng bàn tay khéo léo, chăm chỉ của phụ nữ Tày đã dệt thành những tấm vải mềm mại, chứa đựng nhiều giá trị văn hóa.

Nghề dệt thủ công của người Tày ở Bắc Kạn đã dần mai một do sự tiện lợi của những đồ may sẵn và những người biết dệt cũng đã cao tuổi, trong khi lớp trẻ không mấy mặn mà với nghề...

Nghề dệt thủ công truyền thống của người Tày ở Bắc Kạn đã có từ lâu đời và được lưu truyền từ đời này qua đời khác nhưng đang dần mai một do lớp trẻ không mấy mặn mà với nghề.