Với khoảng cách thời gian sớm hơn đến 56.000 năm so với những mũi tên tẩm độc 4.000 năm tuổi tại Ai Cập, phát hiện này không chỉ vượt xa về niên đại mà còn là minh chứng cho trí tuệ sinh tồn và khả năng tư duy hóa học của người hiện đại sớm xuất hiện sớm hơn rất nhiều so với các giả thuyết trước đây.
Năm mũi tên bằng thạch anh được khai quật ở Nam Phi có chứa dấu vết của chất độc. Ảnh: smithsonianmag.com
Theo phóng viên TTXVN tại Nam Phi, để khẳng định tính xác thực, các nhà khoa học nước này đã áp dụng kỹ thuật Sắc ký khí - Khối phổ (GC-MS), một phương pháp phân tích phân tử ở cấp độ siêu vi. Họ cẩn thận tách chiết các hợp chất hữu cơ còn sót lại trong lớp nhựa kết dính bám trên bề mặt thạch anh, sau đó đối chiếu cấu trúc phân tử với cơ sở dữ liệu thực vật học. Kết quả xác nhận sự hiện diện của các alkaloid độc từ cây Gifbol (Boophone disticha). Quy trình kiểm chứng kép này loại bỏ hoàn toàn khả năng nhiễm bẩn từ môi trường, khẳng định người tiền sử đã chủ động chiết xuất và pha trộn độc tố để tối ưu hóa công cụ săn bắn.
Việc sử dụng độc dược vào thời điểm 60.000 năm trước cho thấy bước nhảy vọt về nhận thức: con người không còn phụ thuộc hoàn toàn vào sức mạnh cơ bắp hay kích thước vũ khí. Thay vì dùng những mũi tên lớn bằng xương hay gỗ như người Ai Cập thời kỳ sau, cư dân Nam Phi cổ đại đã biết dùng "vũ khí hóa học" để hạ gục con mồi lớn từ xa. Sự kết hợp giữa công nghệ chế tác đá siêu nhỏ và tri thức hóa thực vật này khẳng định một hệ thống tư duy trừu tượng và kỹ năng sinh tồn tinh vi đã đạt đến đỉnh cao ngay từ thời Đồ đá Trung.