Liệu pháp proton đột phá điều trị ung thư không tác dụng phụ

Một kỹ thuật xạ trị proton tiên tiến đang cho thấy triển vọng trong điều trị các loại ung thư khó điều trị, với tác dụng phụ không đáng kể.

Nghiên cứu điển hình gần đây về một khối u tuyến nước bọt hiếm gặp đã chứng minh hiệu quả của phương pháp xạ trị "định hướng chính xác" này trong việc loại bỏ tế bào ung thư mà không ảnh hưởng đến mô lành.

Phương pháp mới, được gọi là liệu pháp proton arc từng bước (step-and-shoot proton arc therapy), lần đầu tiên được các bác sĩ và nhà khoa học tại Bệnh viện Đại học Corewell Health William Beaumont ở Royal Oak, Michigan thực hiện trên bệnh nhân.

So với các phương pháp xạ trị proton truyền thống, kỹ thuật này sử dụng chùm tia proton để phân phối bức xạ chính xác và liên tục hơn đến vị trí khối u. Hệ thống được tự động hóa, giảm thời gian trễ giữa các liều xạ trị.

Tiffiney Beard, 46 tuổi từ Redford, Michigan, là bệnh nhân đầu tiên được điều trị bằng phương pháp này. Cô được chẩn đoán mắc ung thư biểu mô tuyến nang (adenoid cystic carcinoma), một khối u hiếm gặp, xâm lấn mạnh và thường khó điều trị ở tuyến nước bọt vào đầu năm 2024.

Theo bác sĩ Rohan Deraniyagala, bác sĩ xạ trị ung thư tại Corewell Health, việc điều trị loại khối u này rất khó khăn vì bản chất của nó thường xâm lấn theo các dây thần kinh. Trong trường hợp của Beard, khối u đã len lỏi vào các dây thần kinh dẫn đến não.

Tuy nhiên, nhờ phương pháp điều trị mới này, Beard không gặp tác dụng phụ nào đáng kể. Quy trình điều trị chỉ mất khoảng 30 phút mỗi ngày, 5 ngày một tuần, trong 3 tháng, cho phép cô vẫn có thể đi làm và dành thời gian cho gia đình.

"Sau khi phẫu thuật cắt bỏ khối u có kích thước bằng viên kẹo cao su, tôi đã trải qua 33 lần xạ trị proton và điều đáng ngạc nhiên là không có tác dụng phụ nào và không phải nghỉ làm một ngày nào," Beard chia sẻ.

Beard hoàn thành điều trị vào đầu tháng 8 năm ngoái và theo kết quả kiểm tra gần đây nhất, cô vẫn không có dấu hiệu của ung thư. Theo đánh giá của bác sĩ Deraniyagala, cơ thể bệnh nhân không có độc tính bức xạ ở các vùng khác, kể cả não.

Hiện tại, các bác sĩ và nhà khoa học tại Trung tâm Xạ trị Proton của Bệnh viện Đại học Corewell Health William Beaumont đang thử nghiệm liệu pháp proton thế hệ tiếp theo, DynamicARC®, có tiềm năng cải thiện hơn nữa việc điều trị ung thư. DynamicARC® dự kiến sẽ được FDA phê duyệt vào năm sau.

Thanh Tùng (TTXVN)

Dành cho bạn

Quang cảnh bên ngoài một trung tâm dữ liệu. Ảnh minh họa: Wikimedia Commons

Làn sóng đầu tư AI tại Mỹ có sắp chững lại?

Các cam kết hạn chế xây dựng trung tâm dữ liệu sau bầu cử giữa nhiệm kỳ Mỹ đang khiến giới đầu tư đánh giá lại triển vọng ngành AI, với tác động có thể lan sang lĩnh vực chip, điện và dịch vụ đám mây.

Chủ động bảo đảm an ninh nguồn nước trước thách thức El Niño

Chủ động bảo đảm an ninh nguồn nước trước thách thức El Niño

Các cơ quan quản lý đề xuất tăng cường dự báo, chia sẻ dữ liệu và phối hợp điều hành để chủ động ứng phó nguy cơ thiếu nước, xâm nhập mặn. Các địa phương cần đầu tư đồng bộ hệ thống thu gom, xử lý nước thải nhằm kiểm soát ô nhiễm và phục hồi các dòng sông.

Từ những lần thử nghiệm chưa thành công đến sân chơi khoa học quốc tế

Từ những lần thử nghiệm chưa thành công đến sân chơi khoa học quốc tế

Từ những thử nghiệm vật liệu tái chế chưa thành công, bốn sinh viên Trường Đại học Bách khoa (ĐHQG TP Hồ Chí Minh) đã từng bước hoàn thiện dự án ECOVAL, kết hợp nghiên cứu vật liệu với nền tảng số quản lý dòng chất thải và dữ liệu môi trường, giành Giải Nhì tại Student Innovation Showcase 2026.