Sơ đồ mô tả ranh giới vùng có thể sống được trên các sao với các hành tinh đá ngoài hệ mặt trời từ Bohl et al. (2026). Ảnh: phys.org
Dựa trên dữ liệu từ sứ mệnh Gaia của Cơ quan vũ trụ Châu Âu (ESA) và Kho lưu trữ ngoại hành tinh của Cơ quan hàng không vũ trụ Mỹ (NASA), các nhà nghiên cứu đã sàng lọc khắt khe từ hơn 6.000 hành tinh ngoài hệ Mặt Trời để tìm ra những thế giới giống Trái Đất nhất. Nghiên cứu này tập trung vào các hành tinh nằm trong "vùng Goldilocks" (vùng có thể ở được) - khoảng cách lý tưởng từ một ngôi sao để nước có thể tồn tại ở dạng lỏng trên bề mặt, điều kiện tiên quyết cho sự sống.
Nhóm nghiên cứu đã xác định được 24 hành tinh nằm trong một "vùng có thể ở được" hẹp hơn và bảo thủ hơn về mặt lý thuyết, cung cấp một danh sách rút gọn cực kỳ giá trị cho các chuyến thám hiểm trong tương lai. Trong số các mục tiêu hấp dẫn nhất có hệ thống TRAPPIST-1 (cách chúng ta 40 năm ánh sáng) và LHS 1140b (cách 48 năm ánh sáng). Các hành tinh như TRAPPIST-1e, TOI-715b và Kepler-442b cũng được ghi nhận là nhận được mức năng lượng từ sao chủ tương tự như Trái Đất nhận được từ Mặt Trời.
Giáo sư Lisa Kaltenegger, Giám đốc Viện Carl Sagan tại Đại học Cornell (Mỹ), nhấn mạnh rằng nghiên cứu này giống như việc xây dựng một lộ trình cho tàu vũ trụ "Hail Mary" trong tương lai. Bà cho rằng sự sống có thể đa dạng hơn nhiều so với những gì chúng ta tưởng tượng và việc xác định đúng mục tiêu là bước đi then chốt.
Tuy nhiên, khả năng duy trì sự sống của các hành tinh này còn phụ thuộc lớn vào việc chúng có giữ được bầu khí quyển hay không. Danh sách này sẽ là kim chỉ nam cho các thiết bị quan sát tối tân nhất hiện nay và trong tương lai, bao gồm Kính viễn vọng không gian James Webb (JWST), Kính viễn vọng Nancy Grace Roman (dự kiến phóng năm 2027) và Đài quan sát Thế giới có thể ở được (thập niên 2040).
Việc tập trung vào các sao lùn đỏ như TRAPPIST-1 và TOI-715b giúp các nhà khoa học dễ dàng quan sát các hành tinh nhỏ cỡ Trái Đất hơn. Nghiên cứu không chỉ dừng lại ở việc tìm kiếm nơi ở mới mà còn giúp nhân loại hiểu rõ hơn về giới hạn của sự sống thông qua việc so sánh các ngoại hành tinh với Sao Kim, Sao Hỏa và Trái Đất.