Đưa khám sức khỏe định kỳ đến gần người dân, tạo điều kiện phát hiện, điều trị bệnh sớm, từng bước hình thành thói quen chủ động chăm sóc sức khỏe là mục tiêu Ninh Bình đang hướng tới. Cùng với đẩy mạnh khám, sàng lọc miễn phí, địa phương đặt ra yêu cầu nâng cao năng lực y tế cơ sở, qua đó nâng hiệu quả quản lý và chăm sóc sức khỏe nhân dân.
Người dân hưởng lợi từ y tế cơ sở
Kiểm tra đường huyết cho người dân xã Xuân Hưng (Ninh Bình).
Đầu tháng 8, người dân xã Xuân Hưng được Bệnh viện Đa khoa Xuân Trường phối hợp với địa phương tổ chức khám sức khỏe, tập trung vào người cao tuổi, người có hoàn cảnh khó khăn và các đối tượng chính sách.
Tại điểm khám, người dân được kiểm tra các chỉ số sức khỏe cơ bản, khám nội khoa, ngoại khoa và thực hiện các nội dung xét nghiệm, siêu âm, điện tim... tùy theo yêu cầu chuyên môn. Những trường hợp có dấu hiệu bất thường được bác sĩ tư vấn, hướng dẫn theo dõi hoặc tiếp tục kiểm tra tại cơ sở y tế phù hợp. Việc tổ chức khám ngay tại địa phương giúp người dân giảm thời gian, chi phí đi lại, đồng thời tạo điều kiện phát hiện sớm một số bệnh lý và yếu tố nguy cơ trong cộng đồng.
Khám sức khỏe cho người dân xã Xuân Hưng (Ninh Bình).
Ông Phan Văn Quang, thôn Trà Đông, xã Xuân Hưng cho biết, với người dân vùng nông thôn, việc khám sức khỏe định kỳ chỉ được thực hiện khi người dân nhận thấy cơ thể có dấu hiệu bất thường, đến khi phát hiện bệnh thì tình trạng đã ở mức nghiêm trọng. “Nay được Nhà nước quan tâm, tổ chức khám sức khỏe ngay tại địa phương, chúng tôi rất phấn khởi. Người dân không phải đi xa, lại được các bác sĩ thăm khám, tư vấn cụ thể nên yên tâm hơn. Qua khám sức khỏe, nếu phát hiện vấn đề gì còn có hướng điều trị kịp thời”, ông Quang chia sẻ.
Theo các bác sĩ, khám sức khỏe chủ động có ý nghĩa quan trọng, nhất là đối với người cao tuổi và những người có nguy cơ mắc các bệnh mạn tính như tăng huyết áp, đái tháo đường, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính, hen phế quản... Đây là những bệnh tiến triển âm thầm, nhưng nếu được phát hiện sớm, người bệnh có thể kiểm soát tốt và hạn chế biến chứng.
Lãnh đạo xã Xuân Hưng (Ninh Bình) động viên cán bộ y tế làm nhiệm vụ khám sức khỏe cho nhân dân tại địa bàn.
Bác sĩ Đỗ Thế Hướng, Giám đốc Trạm Y tế xã Xuân Hưng cho biết, thông qua đợt khám, ngành Y tế địa phương có thêm cơ sở đánh giá tình trạng sức khỏe của người dân, nhất là người cao tuổi, người có bệnh nền, đối tượng chính sách và các nhóm có nguy cơ. Qua đó, Trạm Y tế xã nắm bắt rõ hơn những vấn đề sức khỏe và yếu tố nguy cơ thường gặp để có giải pháp theo dõi, quản lý, đồng thời xây dựng nội dung tuyên truyền, tư vấn phù hợp với thực tế địa phương.
Với hơn 11.000 người thuộc đối tượng nhóm 2 được khám sức khỏe miễn phí, xã Xuân Hưng đã rà soát danh sách, bố trí lịch theo từng thôn, xóm, đồng thời phối hợp với lực lượng y tế, Công an và các đơn vị liên quan trong quá trình tổ chức.
Ông Đỗ Văn Minh, Phó Chủ tịch UBND xã Xuân Hưng cho biết, địa phương chủ động chuẩn bị các điều kiện phục vụ khám, từ rà soát đối tượng, bố trí địa điểm đến phân công lực lượng hỗ trợ. Công tác bảo đảm an ninh trật tự, hướng dẫn, phân luồng người dân được triển khai đồng bộ. Trong quá trình khám, địa phương thường xuyên trao đổi với đơn vị y tế để kịp thời xử lý những vấn đề phát sinh, bảo đảm các buổi khám diễn ra an toàn, thuận lợi.
Gỡ vướng để hoàn thành mục tiêu
Khám sức khỏe cho người dân xã Xuân Hưng (Ninh Bình).
Cùng với xã Xuân Hưng, Bệnh viện Đa khoa Xuân Trường là đơn vị chủ trì triển khai khám sức khỏe, sàng lọc miễn phí cho khoảng 48.000 người thuộc đối tượng nhóm 2 tại 3 xã Xuân Trường, Xuân Giang và Xuân Hồng.
Quy mô đối tượng lớn, địa bàn triển khai rộng, trong khi bệnh viện vẫn phải duy trì hoạt động khám, chữa bệnh thường quy, đặt ra yêu cầu cao trong công tác tổ chức. Bệnh viện đã chủ động xây dựng kế hoạch, bố trí các kíp chuyên môn, cân đối nhân lực, vật tư và các điều kiện cần thiết để triển khai đồng thời các nhiệm vụ.
Bác sĩ Phạm Văn Tiên, Giám đốc Bệnh viện Đa khoa Xuân Trường cho biết, quá trình thực hiện cho thấy nhu cầu về nhân lực, vật tư và các điều kiện phục vụ khám sức khỏe là khá lớn. Trong khi đó, điều kiện về nhân lực y tế, cơ sở vật chất và khả năng thực hiện một số kỹ thuật cận lâm sàng tại các địa bàn còn khác nhau. Vì vậy, bệnh viện phải phối hợp chặt chẽ với địa phương, linh hoạt trong tổ chức, bảo đảm yêu cầu chuyên môn và tạo thuận lợi cho người dân. Trong điều kiện nguồn lực còn hạn chế, bệnh viện phải cân đối để vừa thực hiện tốt nhiệm vụ khám sức khỏe cho người dân, vừa duy trì hoạt động khám, chữa bệnh thường quy. Sự phối hợp giữa ngành Y tế, chính quyền cơ sở và các lực lượng liên quan có ý nghĩa rất quan trọng, nhất là trong tổ chức, điều phối người dân và bảo đảm các điều kiện phục vụ khám bệnh.
Khám sức khỏe cho người dân xã Trực Ninh (Ninh Bình).
Thực tế việc triển khai khám sức khỏe toàn dân trên địa bàn tỉnh Ninh Bình cho thấy, bên cạnh những yêu cầu về nhân lực và nguồn lực chuyên môn, việc tổ chức khám sức khỏe diện rộng còn gặp một số khó khăn. Việc huy động người dân tham gia khám chưa thực sự thuận lợi, nhất là người cao tuổi, người khuyết tật, người mắc bệnh mạn tính; tỷ lệ người dân chủ động khám sức khỏe định kỳ vẫn chưa cao.
Tại một số địa bàn, cơ sở vật chất, trang thiết bị của trạm y tế chưa đáp ứng đầy đủ yêu cầu triển khai đồng bộ các nội dung khám. Hạ tầng công nghệ thông tin, đường truyền còn hạn chế, trong khi lượng dữ liệu cần cập nhật lớn, đặt ra yêu cầu tiếp tục hoàn thiện điều kiện phục vụ quản lý sức khỏe người dân trên môi trường số.
Theo báo cáo của Sở Y tế tỉnh Ninh Bình, hoạt động khám sức khỏe cho nhân dân được triển khai linh hoạt tại các bệnh viện, trạm y tế xã, phường và các điểm khám lưu động, phù hợp với điều kiện thực tế từng địa bàn. Trong đó, ưu tiên người có công, người cao tuổi, hộ nghèo, hộ cận nghèo, người khuyết tật, đối tượng bảo trợ xã hội và các nhóm có nguy cơ cao.
Tính đến ngày 10/8/2026, toàn tỉnh đã khám sức khỏe định kỳ, khám sàng lọc cho trên 882.000 người, tương đương khoảng 20% dân số. Những trường hợp phát hiện dấu hiệu bất thường hoặc bệnh lý được tư vấn, hướng dẫn theo dõi, quản lý điều trị hoặc chuyển tuyến theo quy định; kết quả khám từng bước được cập nhật vào hệ thống quản lý sức khỏe điện tử theo lộ trình của Bộ Y tế.
Trong 5 tháng cuối năm 2026, toàn tỉnh còn khoảng 3,53 triệu người cần được khám sức khỏe định kỳ, khám sàng lọc. Khối lượng công việc lớn đòi hỏi các địa phương và ngành Y tế tiếp tục rà soát đối tượng, chủ động phương án tổ chức, huy động nguồn lực, đồng thời bảo đảm tiến độ và chất lượng khám.
Phó Chủ tịch UBND tỉnh Ninh Bình Hà Lan Anh yêu cầu cấp ủy, chính quyền các địa phương, cơ quan, đơn vị phát huy vai trò chủ trì, gắn trách nhiệm người đứng đầu trong tổ chức khám sức khỏe định kỳ, khám sàng lọc; ngành Y tế chịu trách nhiệm về chuyên môn, đồng thời tăng cường tập huấn, nâng cao năng lực cho trạm y tế, rà soát, bổ sung trang thiết bị cần thiết.
Các địa phương phối hợp chặt chẽ với cơ sở y tế xây dựng kế hoạch phù hợp, tạo thuận lợi để người dân tham gia; đẩy mạnh tuyên truyền về ý nghĩa của khám sức khỏe chủ động. Các bệnh viện chủ động phương án tiếp nhận những trường hợp không thể tham gia theo lịch tại địa phương. Đồng thời, các cơ sở y tế đẩy nhanh tiến độ thực hiện Kế hoạch số 185/KH-UBND về Triển khai Khám sức khỏe định kỳ hoặc khám sàng lọc cho người dân trên địa bàn tỉnh Ninh Bình giai đoạn 2026-2030, bảo đảm chất lượng, hiệu quả, chuẩn hóa, cập nhật đầy đủ kết quả khám trên hệ thống quản lý sức khỏe, phục vụ xây dựng Sổ sức khỏe điện tử và quản lý sức khỏe người dân lâu dài.