Đây là diễn biến đặc biệt nếu nhìn vào lịch sử, bởi các đội tuyển châu Âu thường không dễ thành công ở những kỳ World Cup diễn ra ngoài “Lục địa Già”. Kể từ kỳ World Cup đầu tiên năm 1930, chỉ có hai đội tuyển châu Âu từng vô địch ở một giải đấu tổ chức ngoài khu vực này, đó là Tây Ban Nha tại Nam Phi năm 2010 và Đức tại Brazil năm 2014. Vì thế, việc các đại diện châu Âu áp đảo ở World Cup 2026 là một bất ngờ lớn.

Sau vòng 1/8, 6 đội bóng châu Âu góp mặt ở Tứ kết World Cup 2026 gồm Bỉ, Anh, Pháp, Na Uy, Tây Ban Nha và Thụy Sĩ. Hai cái tên còn lại là Argentina và Maroc. Đây cũng là kỳ World Cup diễn ra ngoài “Lục địa Già” có nhiều đội tuyển châu Âu vào Tứ kết nhất kể từ năm 1994.

Điều đáng nói là bóng đá châu Âu không hề khởi đầu quá ấn tượng tại giải năm nay. Có tới 7 trong số 10 đội tuyển châu Âu đầu tiên ra sân ở vòng bảng không thể thắng trận mở màn. Trước giải, thời tiết nắng nóng tại Bắc Mỹ được xem là một trong những thách thức lớn nhất với các đội bóng đến từ châu Âu. Nhiều đội tuyển như Anh đã chọn đóng quân ở khu vực có khí hậu nóng để thích nghi từ sớm.

Tuy nhiên, các HLV đều không xem thời tiết là nguyên nhân chính khiến đội nhà khởi đầu chệch choạc. Sau trận hòa Ai Cập ở lượt mở màn, HLV Rudi Garcia của tuyển Bỉ nhấn mạnh rằng dù thi đấu trong điều kiện 10 hay 30 độ, đội bóng của ông vẫn phải chơi tốt hơn. HLV Murat Yakin của Thụy Sĩ cũng cho rằng vấn đề của đội ông trước Qatar nằm ở khả năng tận dụng cơ hội, chứ không phải thời tiết.

Bước ngoặt chỉ đến khi vòng bảng khép lại. Các đội tuyển châu Âu bắt đầu tăng tốc rõ rệt, cả về phong độ lẫn bản lĩnh thi đấu. Trong các cuộc đối đầu với những đại diện ngoài châu Âu, họ giành 17 chiến thắng, hòa 12 và chỉ thua 7 trận. Khi bước vào vòng knock-out, sự lì lợm và kinh nghiệm của bóng đá châu Âu càng được thể hiện rõ.

Đội tuyển Anh là ví dụ tiêu biểu. Họ phải làm khách trên sân Azteca của Mexico ở vòng 1/8, đối mặt với áp lực khủng khiếp từ khán giả chủ nhà, điều kiện thi đấu khắc nghiệt và độ cao vốn luôn là thách thức lớn với các đội bóng châu Âu. Nhưng đội quân của HLV Gareth Southgate vẫn vượt qua. Cựu tiền đạo Wayne Rooney đánh giá chiến thắng ấy cho thấy tuyển Anh đủ sức vô địch World Cup, bởi toàn đội có cú hích niềm tin rất lớn.

Pháp và Bỉ cũng cho thấy đẳng cấp của những ứng cử viên hàng đầu. Pháp vượt qua Paraguay để vào Tứ kết, còn Bỉ đánh bại đồng chủ nhà Mỹ trong một trận đấu thể hiện rõ sự khác biệt về tổ chức chiến thuật và bản lĩnh thi đấu. Đó là điểm chung của phần lớn các đại diện châu Âu ở World Cup năm nay: không phải lúc nào cũng bùng nổ, nhưng rất biết cách thắng những trận đấu khó.

Dĩ nhiên, việc châu Âu áp đảo ở Tứ kết World Cup 2026 không hoàn toàn là điều bất ngờ nếu nhìn vào tương quan lực lượng. Liên đoàn Bóng đá châu Âu (UEFA) là khu vực được phân bổ tới 16 suất tham dự World Cup 2026, nhiều hơn bất kỳ châu lục nào. Nhưng trong bối cảnh giải đấu đã mở rộng lên 48 đội và các đội phải trải qua thêm một vòng loại trực tiếp, việc có tới 6 đại diện vào Tứ kết vẫn là thành tích nổi bật. Đáng chú ý, Brazil - đội tuyển giàu thành tích nhất lịch sử World Cup - đã bị Na Uy loại, trong khi ba đội chủ nhà Canada, Mexico và Mỹ đều dừng bước ngay ở vòng 1/8. Cục diện ấy càng cho thấy sự vượt trội của bóng đá châu Âu ở giai đoạn knock-out.

Bảng xếp hạng của Liên đoàn Bóng đá thế giới (FIFA) phần nào cũng phản ánh xu hướng này, khi có tới 5 trong 8 đội tuyển đứng đầu thế giới đến từ châu Âu. Bốn trong số đó đã góp mặt ở Tứ kết, còn Bồ Đào Nha - đội đứng thứ 7 thế giới - cũng chỉ dừng bước sau thất bại trước Tây Ban Nha. Trong số các đại diện châu Âu, Pháp vẫn là ứng cử viên nặng ký nhất cho chức vô địch. Kylian Mbappe đã ghi 7 bàn và đang cạnh tranh danh hiệu Vua phá lưới. Sức mạnh lớn nhất của “Les Bleus” nằm ở chiều sâu đội hình, với hàng loạt ngôi sao có thể tạo khác biệt ngay cả khi vào sân từ ghế dự bị. Cựu tiền vệ Danny Murphy từng nhận định rằng ở điều kiện thi đấu khắc nghiệt như tại Bắc Mỹ, việc sở hữu những cầu thủ tấn công đẳng cấp để tung vào sân ở nửa cuối trận là lợi thế cực lớn, và Pháp đang có điều đó.

Bên cạnh các ông lớn quen thuộc, World Cup 2026 cũng chứng kiến hai hiện tượng thú vị của châu Âu là Na Uy và Thụy Sĩ. Na Uy lần đầu trở lại World Cup kể từ năm 1998 và lập tức gây tiếng vang với phong độ bùng nổ của Erling Haaland. Trong khi đó, Thụy Sĩ vượt qua Colombia trên chấm luân lưu để lần đầu tiên kể từ năm 1954 vào Tứ kết, viết tiếp hành trình đáng nhớ của mình.

Ở chiều ngược lại, Nam Mỹ đang rơi vào thế lép vế hiếm thấy. Sau khi Brazil bị loại, Argentina trở thành niềm hy vọng duy nhất của khu vực. Đội bóng của HLV Lionel Scaloni không quá vượt trội so với phần còn lại, nhưng họ sở hữu điều mà không phải đội nào cũng có - siêu sao Lionel Messi.

Argentina đã phải rất vất vả mới vượt qua Ai Cập 3-2 ở vòng 1/8 sau khi bị dẫn trước hai bàn. Trong thời điểm khó khăn nhất, Messi lại tỏa sáng để kéo đội bóng đi tiếp. Đó không còn là câu chuyện của riêng một ngôi sao, mà là khác biệt lớn nhất giữa Argentina và phần còn lại của bóng đá Nam Mỹ ở giải đấu năm nay: bản lĩnh của nhà đương kim vô địch, sự ổn định của một tập thể đã chinh chiến cùng nhau nhiều năm và trên hết là khả năng định đoạt trận đấu của Messi. Nếu kỳ giải năm 2022 Nam Mỹ còn có cả Brazil và Argentina ở Tứ kết, thì giờ đây hy vọng của cả khu vực dồn hết lên vai “Albiceleste”. Trong một kỳ World Cup mà châu Âu đang thể hiện sức mạnh áp đảo, Argentina trở thành lá cờ cuối cùng của Nam Mỹ trong cuộc đua vô địch.