Trên sân vận động ở thành phố Atlanta (Mỹ), đội tuyển Anh tưởng như đã đặt một chân vào trận chung kết đầu tiên sau 60 năm khi Anthony Gordon mở tỷ số ở phút 55. Thế nhưng, kịch bản quen thuộc lại tái diễn. Trong khoảng 10 phút cuối trận, Lionel Messi bất ngờ bừng sáng với hai đường kiến tạo đẳng cấp, giúp Enzo Fernandez gỡ hòa ở phút 85 trước khi Lautaro Martinez đánh đầu ấn định chiến thắng trong thời gian bù giờ, đưa Argentina vào chung kết.

Thất bại này tiếp tục kéo dài chuỗi bi kịch của bóng đá Anh. Kể từ World Cup 2018, đây đã là lần thứ ba "Tam sư" thất bại ở bán kết hoặc chung kết một giải đấu lớn sau khi là đội mở tỷ số. Tại World Cup 2018, họ dẫn Croatia rồi thua ngược 1-2; ở EURO 2024, họ vượt lên trước Tây Ban Nha nhưng cũng nhận thất bại với cùng tỷ số; và giờ là World Cup 2026, nỗi đau ấy thêm một lần lặp lại trước Argentina.

Điều khiến thất bại càng gây tranh cãi là những điều chỉnh chiến thuật của HLV Thomas Tuchel sau bàn thắng của Gordon. Nhà cầm quân người Đức liên tiếp đưa các cầu thủ thiên về phòng ngự vào sân, chuyển sang hệ thống 5 hậu vệ với hy vọng bảo toàn lợi thế mong manh. Tuy nhiên, thay vì giúp đội nhà đứng vững, tuyển Anh lại dần đánh mất quyền kiểm soát thế trận.

Theo thống kê của Opta, trong khoảng 38 phút kể từ sau bàn mở tỷ số của Gordon đến khi Lautaro Martinez ghi bàn quyết định, Argentina kiểm soát tới 88% thời lượng bóng và liên tục dồn ép khung thành Jordan Pickford. Giải thích sau trận, HLV Tuchel khẳng định quyết định thay người xuất phát từ áp lực ngày càng lớn mà các học trò phải chịu sau khi vươn lên dẫn trước. Chiến lược gia người Đức nêu rõ: "Ngay sau khi chúng tôi ghi bàn, dù chưa có bất kỳ sự thay đổi nào, nhưng đội đã phải chống đỡ quá nhiều quả tạt và những cơ hội nguy hiểm từ Argentina. Họ liên tục thắng trong các pha không chiến, vì thế chúng tôi chuyển sang sơ đồ 5 hậu vệ để bịt kín khoảng trống và tăng sức mạnh phòng ngự. Trách nhiệm thuộc về HLV. Khi mọi chuyện không thành công, người ta sẽ luôn nói rằng quyết định đó là sai. Tôi chấp nhận điều đó".  

Tuy nhiên, lời giải thích ấy không làm dịu đi làn sóng chỉ trích từ giới chuyên môn. Cựu tiền đạo Michael Owen cho rằng tuyển Anh đã tự đánh mất lợi thế. Trên một bài đăng trên X, ông cay đắng bình luận: "Chúng ta mạnh hơn Argentina, tôi hoàn toàn tin điều đó. Nhưng cuối cùng, Anh xứng đáng thất bại. Thậm chí tỷ số có thể là 4-1. Việc đưa ba hậu vệ vào sân khi mới chỉ dẫn trước 1-0 gửi đi thông điệp gì? Chừng nào chúng ta còn nghĩ rằng phá bóng càng xa càng tốt thay vì kiểm soát bóng dưới áp lực thì kết cục vẫn sẽ luôn như thế này".

Trong khi đó, cựu thủ môn Joe Hart cho rằng thất bại này khiến nhiều người nhớ đến Gareth Southgate: "Southgate từng bị chỉ trích vì co cụm quá sớm để bảo vệ tỷ số. Nhưng rốt cuộc, chẳng có gì thay đổi cả sau khi đã thay đổi HLV".

Đội trưởng Harry Kane cũng thừa nhận đội nhà đã lùi quá sâu sau khi có bàn thắng, nhưng từ chối quy trách nhiệm cho HLV. Tiền đạo của Bayern Munich chia sẻ: "Có lẽ chúng tôi đã cố bảo vệ lợi thế quá sớm. Nhưng bóng đá là câu chuyện của cả tập thể. Nếu mọi chuyện diễn ra khác đi , có lẽ mọi người đã gọi Tuchel là thiên tài. Chúng tôi vẫn đang rất gần vinh quang, nhưng dường như vẫn còn thiếu mảnh ghép cuối cùng".

Thất bại trước Argentina đồng nghĩa với việc tuyển Anh sẽ tiếp tục phải chờ ít nhất 4 năm nữa để nuôi hy vọng chấm dứt cơn khát danh hiệu thế giới kéo dài từ năm 1966. Điều đáng tiếc là dưới thời các HLV Southgate rồi Tuchel, "Tam sư" chưa bao giờ thiếu những cầu thủ đẳng cấp hay cơ hội bước lên đỉnh cao. Họ liên tục góp mặt ở bán kết, chung kết các giải đấu lớn, nhưng luôn gục ngã ở thời khắc quyết định nhất.

Có lẽ, điều bóng đá Anh còn thiếu không chỉ là chiến thuật hay nhân sự, mà chính là bản lĩnh để vượt qua những khoảnh khắc định đoạt số phận. Bởi đôi khi, khoảng cách giữa nhà vô địch và kẻ thất bại chỉ được tính bằng vài phút cuối của một trận đấu.