Hơn 30 năm qua, Đội tuyển Vovinam TP Hồ Chí Minh không chỉ luôn là “ngọn cờ đầu” với nhiều thành tích ấn tượng trong nước và thế giới mà còn bền bỉ đưa võ thuật Việt lan tỏa sâu rộng đến giới trẻ.
Chúng tôi có dịp ghé thăm Đội tuyển Vovinam TP Hồ Chí Minh vào những ngày cận Tết. Tận mắt chứng kiến quá trình khổ luyện nghiêm túc, bền bỉ của các vận động viên và những lời chia sẻ đầy tâm huyết của các huấn luyện viên, mới thấy để mang tới vinh quang cho thể thao TP Hồ Chí Minh nói riêng và võ thuật Việt Nam nói chung, đó là cả hành trình nỗ lực không ngừng của nhiều thế hệ huấn luyện viên (HLV) và vận động viên (VĐV). Đằng sau mỗi tấm huy chương là mồ hôi, ý chí và tinh thần gìn giữ, phát huy những giá trị truyền thống của bộ môn võ cổ truyền Việt Võ Đạo (Vovinam).
Hành trình truyền ‘lửa’ đam mê võ thuật Việt
Trao đổi với phóng viên, ông Nguyễn Hồng Quyền, HLV đội tuyển Vovinam TP Hồ Chí Minh cho biết, trong suốt 30 năm qua, đội tuyển luôn duy trì và giữ vững thành tích xuyên suốt về chất lượng lẫn số lượng. Để được kết quả đó là nhờ sự quan tâm, hỗ trợ và chỉ đạo kịp thời của các cấp chính quyền TP Hồ Chí Minh, đặc biệt là Sở Văn hóa và Thể thao TP Hồ Chí Minh, cùng với sự đồng lòng của tập thể ban huấn luyện và vận động viên qua nhiều thế hệ.
Các vận động viên trẻ của đội tuyển Vovinam TP Hồ Chí Minh trong một buổi tập luyện.
Đội tuyển Vovinam TP Hồ Chí Minh luôn đạt được thành thích cao trong những giải thi đấu trong nước và quốc tế.
Theo ông Nguyễn Hồng Quyền, truyền thống “uống nước, nhớ nguồn” do cố võ sư, Chánh trưởng quản Nguyễn Văn Chiếu dày công vun đắp chính là nền tảng tinh thần quan trọng giúp đội tuyển phát triển bền vững. Từ nền tảng ấy, nhiều thế hệ HLV và VĐV đã trưởng thành, kế tục sự nghiệp phát triển phong trào Vovinam của thành phố đến ngày hôm nay.
“Qua sự đoàn kết, thống nhất của tập thể ban huấn luyện và vận động viên qua nhiều thế hệ, đến nay Vovinam TP Hồ Chí Minh luôn là đơn vị tiên phong trong các hoạt động, góp phần thúc đẩy sự phát triển của bộ môn trên phạm vi cả nước”, ông Nguyễn Hồng Quyền nhấn mạnh.
Ngoài ra, công tác xây dựng lực lượng kế thừa luôn được đội tuyển chú trọng. Theo ông Nguyễn Hồng Quyền, việc phát triển phong trào võ Vovinam được triển khai rộng khắp tại các phường, xã, đặc khu và hệ thống câu lạc bộ, bảo đảm quản lý chặt chẽ và có nền nếp. Thông qua các giải thi đấu cấp thành phố, các kỳ thi thăng cấp của môn phái, đội tuyển kịp thời phát hiện những “hạt nhân” nổi bật để đề xuất ngành thể thao có chế độ hỗ trợ phù hợp, từ điều kiện tập luyện đến cơ sở vật chất.
Để có được những thành tích cao trong thi đấu võ thuật, các vận động viên phải thường xuyên dành thời gian để tập luyện, nâng cao kỹ thuật.
Bên cạnh đó, lực lượng HLV, VĐV của đội tuyển Vovinam TP Hồ Chí Minh có bề dày thành tích đáng tự hào. Bản thân ông Nguyễn Hồng Quyền từng là VĐV thi đấu liên tục 12 năm trong thập niên 1990. Cùng thế hệ với ông có các HLV như Phạm Thị Phượng, Nguyễn Văn Cường, Hồ Chí Hải; thế hệ sau đó có HLV Huỳnh Khắc Nguyên và nhiều VĐV tiêu biểu như Mai Kim Thùy, Nguyễn Thị Ngọc Trâm, Nguyễn Hoàng Tấn… đã đóng góp nhiều thành tích tại các giải đấu trong nước và quốc tế.
Một trong những dấu ấn nổi bật của phong trào Vovinam TP Hồ Chí Minh là việc đưa môn võ này vào học đường. Đội tuyển đã triển khai nhiều giải pháp, từ tuyên truyền trên các kênh thông tin đến tổ chức hoạt động quy mô lớn. Đáng chú ý, chương trình đồng diễn võ nhạc Vovinam với sự tham gia của 60.000 học sinh từ 165 điểm trường tại TP Hồ Chí Minh đã xác lập kỷ lục kép Việt Nam và thế giới, góp phần đưa Vovinam đến gần hơn với thế hệ trẻ.
Những vận động viên ghi dấu ấn ở đấu trường quốc tế
Đối với các VĐV, hành trình gắn bó với Vovinam là câu chuyện của đam mê, nghị lực và sự trưởng thành. Em Nguyễn Thị Hoài Nương, VĐV đội tuyển Vovinam TP Hồ Chí Minh chia sẻ đã gắn bó với môn võ này suốt 23 năm.
Hoài Nương kể, em đến với bộ môn võ thuật Vovinam từ khi còn nhỏ, bản thân em vốn là cô bé sống nội tâm và từng bị bắt nạt, trong một lần tình cờ đi ngang Trường Tiểu học Âu Dương Lân, em thấy các anh chị tập luyện hăng say với những cú đá, đòn bay kẹp cổ đầy mạnh mẽ, em đã bị cuốn hút và quyết định theo học, tập luyện và thi đấu chuyên nghiệp.
Những đòn thế cơ bản của Vovinam gồm đấm, đá, chém, chỏ, gạc, gối. Người mới tập chỉ cần khoảng 3 - 6 tháng để nắm vững các kỹ thuật căn bản trước khi học các kỹ thuật nâng cao.
“Từ khi thi đấu đến nay, em đã giành được Huy chương Vàng SEA Games, châu Á và thế giới. Để có được thành tích đó là cả quá trình khổ luyện, nỗ lực không ngừng trên sàn tập, cùng với việc tham gia biểu diễn để tích lũy kinh nghiệm nữa”, Hoài Nương chia sẻ.
Khoảnh khắc được xướng tên tại SEA Games 32 tổ chức ở Campuchia, Hoài Nương nhớ lại xúc động nói: “Đó là tấm Huy chương Vàng SEA Games đầu tiên trong sự nghiệp thi đấu của em, lúc ấy thực sự vỡ òa, bao công sức tập luyện của bản thân và đồng đội đã được đền đáp xứng đáng”.
Theo Hoài Nương, học võ không chỉ để rèn luyện sức khỏe, bảo vệ bản thân mà còn là một kỹ năng sống trong xã hội hiện đại. “Em luôn tâm niệm "học võ Việt, yêu nước Việt". Khi các bạn trẻ đăng ký học Vovinam, đó cũng là cách thể hiện tình yêu với truyền thống và văn hóa dân tộc”, Nương bày tỏ.
Cùng chung niềm đam mê, em Nguyễn Thanh Liêm đã tập luyện Vovinam 22 năm và gia nhập đội tuyển từ năm 2011. Em từng giành Huy chương Vàng Giải vô địch thế giới tại Ấn Độ năm 2017 và Campuchia năm 2019. Theo Thanh Liêm, để đạt thành tích cao, ngoài chăm chỉ tập luyện, môi trường huấn luyện đóng vai trò rất quan trọng.
“Đội tuyển Vovinam TP Hồ Chí Minh luôn được trang bị đầy đủ cơ sở vật chất trong tập luyện, các HLV luôn tận tâm, chuyên nghiệp. Dù đã có nhiều thành tích, em vẫn tiếp tục học hỏi từ các thầy, đặc biệt là HLV Trần Ngọc Nam - người trực tiếp hướng dẫn, đồng hành cùng chúng em từ tập luyện đến thi đấu”, Thanh Liêm cho biết.
Các vận động viên luôn dành nhiều thời gian và công sức để tập luyện từ những động tác cơ bản đến phức tạp.
Theo ông Huỳnh Khắc Nguyên, HLV đội tuyển Vovinam TP Hồ Chí Minh, môn phái Vovinam - Việt Võ Đạo do cố võ sư Nguyễn Lộc sáng tạo, dựa trên thể chất và đặc điểm của người Việt Nam. Vì vậy, hệ thống kỹ thuật của Vovinam rất đa dạng, bao gồm đầy đủ các bộ đấm, chém, gạc, trỏ; hệ thống đòn chân như đá thẳng, đá tạt, đá đạp, gối; cùng các kỹ thuật vật. Đặc trưng nổi bật của Vovinam là hệ thống 21 đòn chân tấn công, trong đó người tập sử dụng hai chân để triệt hạ, khống chế đối phương. Ngoài ra, trong chương trình giảng dạy, Vovinam còn chú trọng kỹ thuật té ngã nhằm giúp người tập hạn chế chấn thương khi thi đấu và trong cuộc sống.
“Vovinam là một trong những môn võ có hệ thống kỹ thuật đa dạng nhất, từ tay không, binh khí đến các bài quyền đơn, đôi, đồng đội. Trong bối cảnh khoa học công nghệ phát triển nên việc tiếp cận môn võ này của giới trẻ ngày càng thuận lợi, góp phần lan tỏa tinh hoa văn hóa và tinh thần thượng võ của Việt Nam”, ông Huỳnh Khắc Nguyên nhận định.