Hai phiên đầu tháng 9 - Phép thử đầu tiên

Sau kỳ nghỉ Quốc khánh 2/9, thị trường chứng khoán Việt Nam chỉ giao dịch hai phiên trong tuần đầu tháng 9, vào ngày 3 và 4/9. Thời gian giao dịch ngắn nhưng thị trường phải hấp thụ nhiều thông tin trong bối cảnh VN-Index vừa trải qua chuỗi tăng mạnh và đang tiến sát vùng đỉnh cũ.

Trong nước, báo cáo tình hình kinh tế - xã hội công bố ngày 3/9 sẽ cung cấp thêm các dữ liệu về sản xuất, tiêu dùng, đầu tư, xuất nhập khẩu và lạm phát sau 8 tháng.

Trên thị trường quốc tế, tâm điểm là báo cáo việc làm tháng 8 của Mỹ, dự kiến được công bố cuối tuần. Thị trường kỳ vọng kinh tế Mỹ tạo thêm khoảng 45.000 việc làm, sau khi mất 23.000 việc làm trong tháng 7; tỷ lệ thất nghiệp được dự báo tăng từ 4,1% lên 4,2%. Những số liệu này sẽ tiếp tục tác động tới kỳ vọng chính sách tiền tệ của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed).

Với VN-Index, vùng 1.843 - 1.850 điểm được xem là ngưỡng kháng cự gần. Sau nhịp tăng nhanh, áp lực chốt lời có thể gia tăng khi chỉ số tiếp cận khu vực này.

Theo các chuyên gia Công ty cổ phần Chứng khoán Kirin (CSI), VN-Index vẫn trong xu hướng hồi phục và nhiều khả năng sẽ kiểm định vùng 1.850 điểm trong các tuần tới. Tại đây, chỉ số có thể xuất hiện nhịp điều chỉnh về vùng hỗ trợ tâm lý 1.800 điểm trước khi tiếp tục xu hướng tăng.

Như vậy, hai phiên đầu tháng 9 có thể chưa đủ để xác lập xu hướng mới nhưng sẽ là phép thử quan trọng đối với sức mạnh dòng tiền sau kỳ nghỉ.

Diễn biến của VN-Index quanh kỳ nghỉ Quốc khánh cũng là một yếu tố được nhà đầu tư quan tâm. Trong 10 năm gần đây, các phiên giao dịch ngay trước kỳ nghỉ 2/9 có xu hướng tích cực khi VN-Index tăng 7/10 phiên.

Ngược lại, phiên giao dịch đầu tiên sau kỳ nghỉ kém tích cực hơn khi chỉ tăng 3/10 phiên và giảm trong 7 phiên. Một số năm ghi nhận mức biến động đáng kể như năm 2025, VN-Index tăng khoảng 35 điểm trước kỳ nghỉ nhưng giảm 45 điểm khi giao dịch trở lại; năm 2024 giảm khoảng 28 điểm và năm 2022 giảm 31 điểm.

Tuy nhiên, nếu mở rộng thời gian quan sát, kết quả không hoàn toàn nghiêng về chiều giảm. Thống kê từ khi thị trường hoạt động đến năm 2023 cho thấy VN-Index tăng trong 13/24 phiên đầu tiên sau kỳ nghỉ Quốc khánh. Xét cả tuần giao dịch sau lễ, chỉ số tăng 9/24 lần.

Những con số này cho thấy thống kê lịch sử chỉ mang tính tham khảo. Sau kỳ nghỉ, hoạt động chốt lời và cơ cấu danh mục có thể gia tăng, nhất là khi thị trường đã tăng mạnh trước đó. Tuy nhiên, xu hướng thực tế vẫn phụ thuộc vào thanh khoản, dòng tiền ngoại và khả năng duy trì vai trò dẫn dắt của các cổ phiếu vốn hóa lớn.

Năm nay, VN-Index bước vào kỳ nghỉ với nền giá cao hơn đáng kể. Kết thúc phiên 28/8, chỉ số đạt 1.832,12 điểm, tăng 0,56 điểm trong phiên và tăng 5,55% trong cả tháng 8.

Trong phiên cuối trước kỳ nghỉ, tổng giá trị giao dịch trên ba sàn đạt hơn 18.846 tỷ đồng, riêng giá trị khớp lệnh trên HOSE hơn 15.433 tỷ đồng. Nhà đầu tư nước ngoài mua ròng khoảng 335 tỷ đồng trên HOSE, tập trung vào FPT, TCB, VPB và STB.

Đây là tín hiệu đáng chú ý bởi nếu dòng vốn ngoại tiếp tục duy trì trạng thái tích cực khi thị trường trở lại, VN-Index sẽ có thêm lực đỡ trong quá trình kiểm định vùng kháng cự.

Sau hai phiên đầu tháng, câu chuyện quan trọng hơn là khả năng VN-Index duy trì xu hướng tăng trong phần còn lại của tháng 9. Công ty cổ phần Chứng khoán Sài Gòn - Hà Nội (SHS) cho rằng vùng phía trước không chỉ là 1.850 điểm mà kéo dài tới 1.900 điểm, tương ứng khu vực đỉnh lịch sử. Với tổng vốn hóa thị trường khoảng 425 tỷ USD, tương đương khoảng 83% GDP năm 2025, đây không còn là vùng giá quá hấp dẫn để giải ngân thiếu chọn lọc.

Tuy nhiên, mặt bằng định giá chưa hẳn trở nên đắt đỏ. Tính toán của Công ty cổ phần Chứng khoán Kirin (CSI) cho thấy P/B (giá thị trường trên giá trị sổ sách) của VN-Index cuối ngày 28/8 ở mức 2,06 lần, thấp hơn 5,5% so với bình quân 10 năm. P/E (giá thị trường trên lợi nhuận mỗi cổ phiếu) ở mức 12,46 lần, thấp hơn 18,7% so với bình quân 10 năm.

Định giá vì vậy vẫn là điểm tựa đối với dòng tiền dài hạn, nhưng không đồng nghĩa thị trường đã trở lại vùng có thể giải ngân thiếu chọn lọc.

Theo ông Nguyễn Thế Minh, Giám đốc Ngân hàng đầu tư, Công ty Chứng khoán An Bình (ABS), lãi suất tiếp tục là một trong những yếu tố có ảnh hưởng lớn đến diễn biến thị trường trong tháng 9/2026.

Trong khi đó, câu chuyện nâng hạng thị trường tiếp tục là yếu tố hỗ trợ đối với dòng vốn ngoại và nhóm cổ phiếu vốn hóa lớn. Khi Việt Nam tiến gần tới thời điểm triển khai nâng hạng của FTSE Russell, dòng tiền có thể tập trung hơn vào các doanh nghiệp có vốn hóa lớn, thanh khoản cao và đáp ứng tốt các tiêu chí của nhà đầu tư tổ chức nước ngoài.

Ông Nguyễn Thế Minh cho rằng nhóm cổ phiếu vốn hóa lớn có khả năng tiếp tục đóng vai trò dẫn dắt; trong đó đáng chú ý là ngân hàng và bất động sản. Bên cạnh đó, câu chuyện thoái vốn Nhà nước cũng có thể tạo thêm cơ hội ở một số doanh nghiệp có yếu tố tái định giá.

Như vậy, cơ hội trong tháng 9 nhiều khả năng không phân bổ đồng đều trên toàn thị trường mà tập trung vào những cổ phiếu có nền tảng cơ bản, thanh khoản và câu chuyện hỗ trợ rõ ràng.

Nếu VN-Index vượt được vùng 1.850 điểm với thanh khoản tích cực và độ rộng thị trường cải thiện, chỉ số có thể hướng tới vùng 1.900 điểm. Ngược lại, nếu đà tăng vẫn phụ thuộc chủ yếu vào một số cổ phiếu vốn hóa lớn trong khi thanh khoản và độ rộng suy yếu, áp lực chốt lời có thể đưa VN-Index trở lại kiểm định vùng 1.800 - 1.820 điểm.

Thử thách của tháng 9 xuất hiện sau một tháng 8 đầy biến động. Sau khi có thời điểm lùi về vùng 1.712 - 1.720 điểm trong nửa đầu tháng, VN-Index đảo chiều và tăng liên tiếp 7 phiên từ ngày 20 đến 28/8.

Riêng tuần giao dịch từ 24 đến 28/8, VN-Index tăng 64 điểm, tương đương 3,62%, lên 1.832,12 điểm. VN30-Index tăng 2,86%, lên 1.982,96 điểm.

Có 20/35 nhóm ngành tăng giá trong tuần cuối tháng 8; trong đó, bất động sản tăng 9,81%. Dòng tiền tiếp tục luân chuyển qua ngân hàng, thép và một số cổ phiếu vốn hóa lớn.

Tính chung tháng 8, VN-Index tăng 5,55%, tương đương hơn 96 điểm, chấm dứt hai tháng điều chỉnh liên tiếp. VIC là cổ phiếu đóng góp lớn nhất với khoảng 32 điểm trong tổng mức tăng của VN-Index trong tháng. VPB, TCB, VCB và SSB cũng nằm trong nhóm đóng góp tích cực.

Thanh khoản được cải thiện rõ hơn vào cuối tháng. Theo Công ty cổ phần Chứng khoán Kirin (CSI), khối lượng khớp lệnh tuần cuối tháng tăng 31,2% so với tuần liền trước, trở lại tương đương bình quân 20 tuần. Giá trị giao dịch bình quân trên HOSE đạt khoảng 18.840 tỷ đồng/phiên.

Dòng vốn ngoại cũng có chuyển biến tích cực. Nhà đầu tư nước ngoài mua ròng 951,7 tỷ đồng trên HOSE trong tuần 24 - 28/8. Tính cả tháng, khối ngoại bán ròng khoảng 1.643 tỷ đồng, thấp hơn đáng kể mức bình quân khoảng 15.429 tỷ đồng/tháng trong ba tháng trước đó.

Những yếu tố này tạo nền tảng thuận lợi cho thị trường bước vào tháng 9, nhưng cũng khiến yêu cầu về dòng tiền trở nên cao hơn. Sau mức tăng 5,55% trong tháng 8, VN-Index đang đứng trước vùng kháng cự mạnh và cần thêm sự xác nhận của thanh khoản, độ rộng thị trường và dòng vốn ngoại để có thể chinh phục các mốc cao hơn.

Hai phiên giao dịch đầu tháng 9 vì vậy không chỉ là phép thử sau kỳ nghỉ Quốc khánh mà còn là bước kiểm tra đầu tiên đối với sức mạnh của nhịp tăng đã hình thành trong tháng 8.

Diễn biến kém tích cực của chứng khoán toàn cầu và lợi suất trái phiếu tăng đang tạo thêm yếu tố cần theo dõi đối với thị trường Việt Nam khi giao dịch trở lại sau kỳ nghỉ Quốc khánh. Trong bối cảnh VN-Index vừa trải qua chuỗi tăng mạnh, các yếu tố bên ngoài có thể làm gia tăng áp lực rung lắc trong những phiên đầu tháng 9.

Chứng khoán toàn cầu giảm điểm do làn sóng bán tháo trên thị trường trái phiếu

Các thị trường chứng khoán châu Á giảm mạnh ngay đầu phiên giao dịch 2/9, khi đà tăng của lợi suất trái phiếu và làn sóng bán tháo trên thị trường trái phiếu toàn cầu gây sức ép lên thị trường khu vực. Trong khi đó, các cuộc tấn công mới của Mỹ nhằm vào Iran đẩy giá dầu tăng. 

Chỉ số MSCI khu vực châu Á - Thái Bình Dương, không bao gồm Nhật Bản, giảm 0,8% trong những phút đầu phiên giao dịch 2/9. Trong 15 phút đầu phiên, chỉ số Nikkei 225 của Nhật Bản giảm 1.414,08 điểm, tương đương 2,14%, xuống 64.801,26 điểm. Tại Hàn Quốc, chứng khoán cũng mở cửa giảm mạnh, nối tiếp đà đi xuống trên Phố Wall trong bối cảnh Mỹ và Iran tiếp tục các cuộc tấn công quân sự nhằm vào nhau, đẩy giá dầu tăng. Chỉ số KOSPI giảm 210,33 điểm, tương đương 3,08%, xuống 6.625,47 điểm ngay khi mở cửa.

Chứng khoán Trung Quốc cũng mở cửa trong sắc đỏ. Chỉ số Shanghai Composite giảm 0,42%, xuống 3.963,07 điểm. Tại Hong Kong (Trung Quốc), chỉ số Hang Seng giảm 48,91 điểm, tương đương 0,19%, xuống 25.280,82 điểm.

Lợi suất trái phiếu Chính phủ Mỹ kỳ hạn 10 năm tăng 0,004 điểm phần trăm, lên 4,798%. Trong khi đó, chỉ số USD, đo sức mạnh của đồng USD so với rổ 6 đồng tiền chủ chốt, duy trì gần mức cao nhất trong 2 tuần qua, ở 99,67 điểm.

Trên thị trường Mỹ, chứng khoán giảm trong phiên ngày 1/9 khi làn sóng tấn công quân sự mới của Mỹ nhằm vào Iran đẩy giá dầu thô tăng, trong khi lợi suất trái phiếu Mỹ tiếp tục đi lên, gây thêm sức ép lên cổ phiếu.

Chỉ số Dow Jones giảm 419,02 điểm, tương đương 0,79%, xuống 52.766,88 điểm. Chỉ số S&P 500 giảm 54,67 điểm, tương đương 0,71%, xuống 7.631,47 điểm. Chỉ số Nasdaq Composite giảm 271,12 điểm, tương đương 1,03%, xuống 26.099,77 điểm. Trong 11 nhóm ngành chính thuộc S&P 500, có 7 nhóm giảm điểm. Nhóm hàng tiêu dùng không thiết yếu và công nghiệp giảm mạnh nhất, lần lượt mất 1,89% và 1,39%. Ngược lại, nhóm năng lượng và tiện ích dẫn đầu các nhóm tăng, lần lượt tăng 1,54% và 0,85%.