Phát biểu khai mạc, Tham tán Thương mại Việt Nam tại Ấn Độ Bùi Trung Thướng cho biết mục đích của hội thảo là cung cấp thông tin thị trường và tăng cường kết nối trực tiếp giữa cộng đồng doanh nghiệp hai nước. Ông nhấn mạnh hợp tác kinh tế, thương mại là một trụ cột quan trọng trong quan hệ  Việt Nam-Ấn Độ, trong đó thương mại nông sản còn nhiều dư địa để mở rộng và đa dạng hóa.

Theo Tham tán Bùi Trung Thướng, việc Ấn Độ mở cửa thị trường cho sầu riêng Việt Nam và Việt Nam cho phép nhập khẩu nho tươi của Ấn Độ là những bước phát triển đáng chú ý, mở ra cơ hội mới cho các nhà sản xuất và xuất khẩu hai nước. Ông cho rằng để biến việc mở cửa thị trường thành các dòng thương mại thực tế, các bên cần tăng cường phối hợp, chia sẻ thông tin và đáp ứng tốt các yêu cầu về chất lượng, kiểm dịch, an toàn thực phẩm, logistics và truy xuất nguồn gốc.

Đại diện Cơ quan Phát triển Xuất khẩu Nông sản và Thực phẩm chế biến Ấn Độ (APEDA) đã giới thiệu thế mạnh của Ấn Độ trong sản xuất và xuất khẩu các loại trái cây như nho, lựu, xoài, chuối và cam. Đại diện APEDA cho biết Ấn Độ có hệ thống truy xuất nguồn gốc, kiểm soát dư lượng thuốc bảo vệ thực vật, cơ sở đóng gói và chuỗi cung ứng được xây dựng nhằm đáp ứng các yêu cầu của thị trường nhập khẩu. Ông đánh giá Việt Nam là thị trường tiềm năng đối với nông sản Ấn Độ và cho biết các doanh nghiệp nước này đang chuẩn bị để đưa những lô nho đầu tiên vào Việt Nam trong mùa vụ tới, đồng thời mong muốn tiếp tục mở rộng danh mục sản phẩm xuất khẩu sang Việt Nam.

Trong khi đó, ông Rajaram Sangle, đại diện Hiệp hội các nhà xuất khẩu nho Ấn Độ, cho biết sau khi Việt Nam mở cửa thị trường cho nho Ấn Độ, các doanh nghiệp dự kiến tiến hành những lô hàng thử nghiệm từ tháng 12 tới và đề xuất tổ chức các cuộc gặp doanh nghiệp tại Việt Nam trong tháng 10 hoặc tháng 11 để kết nối với các nhà nhập khẩu, nhà bán lẻ và hệ thống siêu thị.

Tại hội thảo, đại diện các cơ quan bảo vệ thực vật của hai nước cũng trình bày những quy định kiểm dịch của mỗi nước và đưa ra khuyến cáo cho các doanh nghiệp. Trong đó, Cơ quan Bảo vệ thực vật quốc gia Ấn Độ (NPPO) cho biết Ấn Độ áp dụng hệ thống quản lý rủi ro đối với hàng hóa nhập khẩu, phân loại theo mức độ nguy cơ dịch hại và áp dụng các biện pháp kiểm dịch tương ứng. Quy trình cấp chứng thư kiểm dịch thực vật và cấp phép nhập khẩu được thực hiện trực tuyến thông qua Hệ thống quản lý kiểm dịch thực vật (PQMS), kết nối với hệ thống hải quan, trong khi Ấn Độ hiện có 73 trạm kiểm dịch thực vật trên toàn quốc. Đại diện NPPO lưu ý doanh nghiệp Việt Nam cần tìm hiểu kỹ yêu cầu kiểm dịch đối với từng mặt hàng, bảo đảm lô hàng đáp ứng đầy đủ các điều kiện kỹ thuật và có chứng thư kiểm dịch thực vật do cơ quan có thẩm quyền của Việt Nam cấp. Việc tuân thủ đầy đủ quy định kiểm dịch, kiểm tra tại cửa khẩu và các yêu cầu kỹ thuật của Ấn Độ là điều kiện quan trọng để hàng hóa được thông quan, hạn chế nguy cơ bị từ chối hoặc phát sinh chi phí.

Ở chiều ngược lại, đại diện doanh nghiệp Việt Nam cho rằng việc Ấn Độ mở cửa thị trường cho sầu riêng Việt Nam tạo ra cơ hội lớn cho ngành hàng này. Tuy nhiên, doanh nghiệp cũng chỉ ra một số thách thức, trong đó có thủ tục nhập khẩu, logistics, kho lạnh, thời gian vận chuyển và việc giới thiệu sầu riêng tới người tiêu dùng Ấn Độ. Doanh nghiệp đề xuất tăng cường các hoạt động kết nối doanh nghiệp và tổ chức các chương trình quảng bá, giao thương để từng bước xây dựng thị trường.

Liên quan đến logistics, đại diện HG Invest nhấn mạnh vai trò của vận tải hàng không đối với các mặt hàng nông sản có giá trị cao, dễ hư hỏng và nhạy cảm về thời gian như nho và sầu riêng. Theo đại diện doanh nghiệp, việc kết hợp kết nối hàng không với hệ thống kho lạnh, gom hàng và phân phối có thể giúp rút ngắn thời gian vận chuyển, duy trì chất lượng sản phẩm và nâng cao hiệu quả thương mại.
Các đại biểu tham gia hội thảo cũng cho rằng hợp tác nông nghiệp Việt Nam-Ấn Độ không nên chỉ dừng ở xuất nhập khẩu nông sản tươi mà có thể mở rộng sang chế biến thực phẩm, công nghệ nông nghiệp, giống cây trồng, logistics và các khâu khác trong chuỗi giá trị. Đại diện Phòng Thương mại Ấn Độ-Việt Nam đề nghị hai chính phủ tăng cường cung cấp thông tin và xây dựng các đầu mối hỗ trợ doanh nghiệp hiểu rõ, tuân thủ các quy định của thị trường nhập khẩu.

Phát biểu bế mạc, Tham tán Bùi Trung Thướng khẳng định Thương vụ Việt Nam tại Ấn Độ sẽ tiếp tục hỗ trợ chia sẻ thông tin thị trường, kết nối doanh nghiệp, tổ chức các hoạt động giao thương và phối hợp với các cơ quan, hiệp hội liên quan nhằm thúc đẩy thương mại nông sản hai chiều.

Trong bối cảnh Việt Nam và Ấn Độ hướng tới mục tiêu nâng kim ngạch thương mại song phương lên 25 tỷ USD vào năm 2030, việc mở rộng và đa dạng hóa thương mại nông sản được đánh giá còn nhiều tiềm năng. Việc hai nước từng bước mở cửa thị trường cho các sản phẩm thế mạnh của nhau, cùng với tăng cường kết nối doanh nghiệp, logistics và chuỗi cung ứng, được kỳ vọng sẽ góp phần thúc đẩy thương mại nông sản song phương và hiện thực hóa mục tiêu thương mại đề ra./.