Theo kênh Euronews, Tổng thống Volodymyr Zelensky ngày 14/4 cho biết Ukraine sẽ khởi động các cuộc thảo luận với đối tác châu Âu về việc xây dựng một hệ thống phòng thủ chung, trong bối cảnh lo ngại gia tăng về vai trò lâu dài của Mỹ trong cấu trúc an ninh khu vực.

Phát biểu trước chuyến thăm Berlin, ông Zelensky nhấn mạnh Ukraine cần trở thành một phần không thể tách rời của an ninh châu Âu. Theo ông, nếu không, một số quốc gia trên lục địa có nguy cơ rơi vào quỹ đạo ảnh hưởng của Nga. Ông cũng cho biết các cuộc đàm phán trong tuần này sẽ tập trung vào việc thiết lập một cơ chế phòng thủ chung, bao gồm cả các nước thuộc và không thuộc EU.

Đề xuất được đưa ra trong bối cảnh xuất hiện những tranh luận về khả năng NATO suy giảm vai trò nếu Mỹ điều chỉnh cam kết an ninh. Ông Zelensky nhận định trong kịch bản đó, cấu trúc phòng thủ chỉ dựa vào EU là chưa đủ và cần bổ sung thêm các đối tác ngoài khối.

Theo kế hoạch, mô hình mà Kiev hình dung sẽ có sự tham gia của các quốc gia như Anh, Ukraine, Thổ Nhĩ Kỳ và Na Uy. Ông Zelensky cho rằng sự kết hợp này có thể tạo ra năng lực quân sự đủ mạnh để cân bằng với Nga, từ kiểm soát trên biển, bảo vệ không phận đến duy trì lực lượng trên bộ quy mô lớn.

Song song với nỗ lực ngoại giao, Kiev cũng tìm cách định vị vai trò của mình như một trung tâm cung cấp năng lực an ninh. Tổng thống Zelensky cho biết Ukraine sẵn sàng chia sẻ kinh nghiệm chiến trường và công nghệ quân sự với các đối tác, đặc biệt trong lĩnh vực tác chiến không người lái.

Trong ba tháng đầu năm 2026, các hệ thống robot mặt đất của Ukraine đã thực hiện hơn 22.000 nhiệm vụ trên tiền tuyến, giúp giảm thiểu thương vong cho binh sĩ. Ông Zelensky cũng lần đầu tiết lộ rằng lực lượng Ukraine đã giành quyền kiểm soát một số vị trí của Nga hoàn toàn bằng phương tiện không người lái, không cần triển khai bộ binh.

Một trụ cột khác trong năng lực mà Ukraine muốn đóng góp là các hệ thống thiết bị bay không người lái (UAV) trên biển. Các thiết bị này đã được Kiev sử dụng để bảo vệ hành lang vận tải ở Biển Đen, đảm bảo xuất khẩu ngũ cốc trong điều kiện xung đột.

Đáng chú ý, ông Zelensky cho rằng kinh nghiệm này có thể được áp dụng tại eo biển Hormuz, nơi đang trở thành điểm nóng an ninh toàn cầu. Theo ông, Ukraine có thể hỗ trợ bảo vệ tuyến hàng hải nếu các đối tác hợp tác trên cơ sở bình đẳng.

Các sáng kiến này diễn ra song song với nỗ lực quốc tế nhằm ổn định khu vực Trung Đông, khi Tổng thống Pháp Emmanuel Macron và Thủ tướng Anh Keir Starmer dự kiến đồng chủ trì một hội nghị trực tuyến vào cuối tuần để thảo luận kế hoạch đảm bảo an ninh hàng hải tại eo biển Hormuz.