Sức mạnh từ UAV tầm trung mới của Ukraine

Một thế hệ thiết bị bay không người lái (UAV) tầm trung mới của Ukraine đang gây gián đoạn nghiêm trọng các tuyến tiếp tế của quân đội Nga ở mặt trận phía Nam, bằng cách liên tục tấn công cầu đường, đoàn tàu và xe chở nhiên liệu. Theo các chuyên gia, chiến dịch này có thể làm suy yếu đáng kể kế hoạch tấn công mùa hè của Moskva.

Theo trang Defense News, dữ liệu phân tích các nguồn mở cho thấy, khoảng 150 vụ tấn công nhằm vào xe bồn, xe tải quân sự và các phương tiện hậu cần khác của Nga, đã được ghi nhận kể từ đầu tháng 5. Con số thực tế được cho là còn lớn hơn nhiều, do không phải mọi vụ việc đều được ghi hình, hoặc công bố.

Các UAV mới như FP-2 và Behemoth có tầm hoạt động từ 50-300 km. Riêng mẫu Behemoth đạt tốc độ hành trình khoảng 180 km/h và có thể mang đầu đạn nặng tới 70 kg. Những UAV này được thiết kế nhằm cắt đứt chuỗi hậu cần của Nga, tạo thêm một lớp tác chiến mới bên cạnh các đòn tấn công sâu vào lãnh thổ đối phương mà Ukraine đã triển khai trong nhiều năm qua.

Lực lượng Hệ thống Không người lái Ukraine cho biết, số lượng nhiệm vụ tấn công bằng UAV tầm trung trong một năm qua đã tăng gấp 28 lần. Mục tiêu là làm suy giảm năng lực tiến công của Nga, gây ra các vấn đề hậu cần nghiêm trọng và mở đường cho các UAV tầm xa hoạt động hiệu quả hơn.

“Phong tỏa hậu cần” ở Crimea

Theo các chuyên gia quân sự, chiến dịch UAV của Kiev đang khiến nhiều tuyến đường huyết mạch nối Nga với Crimea và các vùng lãnh thổ do Nga kiểm soát trở nên cực kỳ nguy hiểm.

Hình ảnh được định vị địa lý cho thấy, dọc tuyến đường cao tốc từ Crimea tới thành phố Melitopol xuất hiện ngày càng nhiều xe tải và xe bồn bị thiêu rụi. Đồng thời, Crimea cũng ghi nhận tình trạng thiếu nhiên liệu kéo dài trong thời gian gần đây.

Nhà phân tích quân sự Mick Ryan nhận định, UAV Ukraine hiện đã giành được ưu thế trên ba tuyến đường ven biển dẫn tới Crimea. Một blogger quân sự Nga cũng thừa nhận rằng, các xe bồn và xe tải tiếp tế thường xuyên bị đốt cháy, khiến các tuyến kết nối giữa bán đảo Crimea và phần lãnh thổ còn lại ngày càng bị cắt đứt.

Bộ trưởng Chuyển đổi số Ukraine Mykhailo Fedorov gọi đây là chiến dịch “phong tỏa hậu cần”, nhằm tước bỏ khả năng tiến hành các chiến dịch tấn công quy mô lớn của Nga. Ông cho rằng quân đội Nga sẽ không còn cảm thấy an toàn ngay cả ở những khu vực cách xa tiền tuyến hàng trăm kilomet.

Theo nghiên cứu của nhà phân tích nguồn mở người Pháp Clément Molin, Ukraine đã mở rộng “vùng tiêu diệt” sâu tới 300 km phía sau chiến tuyến. Không chỉ xe tải, ít nhất 20 đoàn tàu Nga cũng bị UAV tập kích kể từ đầu năm 2026, trong đó có nhiều đoàn tàu vận chuyển nhiên liệu.

Những cây cầu và tuyến đường trọng yếu bị nhắm tới

Một trong những mục tiêu quan trọng nhất của Ukraine là cầu Chonhar, mắt xích then chốt nối Crimea với phần lãnh thổ do Nga kiểm soát ở miền Nam Ukraine.

Các đơn vị UAV Ukraine đã nhiều lần tấn công cây cầu này và công bố hình ảnh cho thấy mặt cầu xuất hiện những hố lớn. Chính quyền do Nga bổ nhiệm tại Kherson cũng xác nhận cầu Chonhar cùng một số cây cầu khác đã bị hư hại, buộc giao thông nhiều lần phải tạm dừng và thay thế bằng các cầu phao tạm thời.

Theo chỉ huy lực lượng UAV Ukraine Robert Brovdi, lưu lượng xe hàng qua cầu Chonhar đã giảm tới 71% chỉ trong vòng hai tuần của tháng này. Khi Nga chuyển một phần hoạt động tiếp vận sang tuyến đường khác qua thành phố Armiansk, tuyến này cũng nhanh chóng trở thành mục tiêu của UAV Ukraine.

Những đòn tấn công liên tục khiến cầu Kerch – công trình nối trực tiếp lãnh thổ Nga với Crimea và được Tổng thống Vladimir Putin khánh thành năm 2018 – trở thành tuyến tiếp tế sống còn còn lại của Moskva tại khu vực. Một số chuyên gia dự đoán cây cầu này có thể tiếp tục là mục tiêu trong thời gian tới.

Ukraine có giành được lợi thế?

Chính quyền do Moskva bổ nhiệm tại Lugansk gần đây thông báo tạm dừng lưu thông trên hai tuyến đường quan trọng từ Belgorod và Rostov-on-Don vì các cuộc tấn công UAV ngày càng gia tăng.

Ukraine cũng mở rộng chiến dịch sang cả cảng Mariupol trên biển Azov. Lực lượng Vệ binh Quốc gia Ukraine tuyên bố khu vực cảng đã bị cắt điện hoàn toàn và hoạt động hậu cần của quân đội Nga tại đây bị ảnh hưởng nghiêm trọng.

Tuy nhiên, nhiều chuyên gia cảnh báo lợi thế hiện nay của Ukraine có thể chỉ mang tính tạm thời. Viện Nghiên cứu Chiến tranh (ISW) cho rằng Kiev đang sở hữu một “cơ hội có giới hạn về thời gian” để khai thác điểm yếu của Nga trước khi Moskva tìm ra các biện pháp đối phó hiệu quả hơn.

Dù vậy, theo đánh giá của Mick Ryan, hệ thống UAV nhiều tầng của Ukraine – từ UAV chiến thuật trên chiến trường, UAV đánh vào tuyến hậu cần cho tới UAV tấn công sâu trong lãnh thổ Nga – đang tạo sức ép ngày càng lớn lên quân đội Nga, làm suy giảm năng lực tấn công và định hình điều kiện cho các chiến dịch phản công trong tương lai.