Trả lại thông thoáng cho vỉa hè

Những ngày qua, tại nhiều tuyến đường trung tâm, khu dân cư, chợ dân sinh và khu vực tập trung đông hộ kinh doanh, lực lượng chức năng các xã, phường tại Đà Nẵng đã đồng loạt tuyên truyền, nhắc nhở, hướng dẫn người dân, tiểu thương, hộ buôn bán sắp xếp lại hàng hóa, biển hiệu, bàn ghế, vật dụng và phương tiện đúng quy định. Cùng với việc xử lý các trường hợp lấn chiếm lòng đường, vỉa hè, các địa phương tăng cường chấn chỉnh tình trạng treo, dán quảng cáo sai quy định, tập kết rác không đúng nơi, không đúng thời gian; góp phần làm cho bộ mặt đô thị từng bước khang trang, sạch đẹp hơn.

Ghi nhận thực tế cho thấy, sau những ngày đầu triển khai, nhiều tuyến vỉa hè vốn từng bị chiếm dụng để buôn bán, để xe hoặc bày biện vật dụng đã trở nên thông thoáng hơn, tạo thuận lợi cho người dân đi lại, nhất là người cao tuổi, trẻ em và du khách. Không ít khu vực trước đây thường xuyên xảy ra tình trạng người đi bộ phải đi xuống lòng đường nay đã được sắp xếp lại, bảo đảm an toàn giao thông và mỹ quan chung.

Bà Trần Thị Hồng (phường Hòa Cường) cho biết, trước đây, việc đi bộ trên vỉa hè ở một số tuyến phố rất khó khăn vì hàng quán, xe máy và vật dụng kinh doanh chiếm gần hết lối đi. Có những đoạn người già, trẻ em muốn đi bộ phải xuống lòng đường, rất nguy hiểm. Thông qua đợt ra quân lần này, người dân đa phần đều đồng tình bởi ai cũng mong đường sá sạch sẽ, thông thoáng, cảm giác thành phố ngăn nắp hơn hẳn.

Anh Trịnh Thanh Tú (du khách từ Lâm Đồng) chia sẻ, với một thành phố “đáng sống” và nổi tiếng về du lịch như Đà Nẵng, không gian công cộng ngăn nắp, vỉa hè thông thoáng và môi trường sạch đẹp là những yếu tố rất quan trọng, tạo nên cảm nhận tích cực cho du khách ngay từ những trải nghiệm ban đầu. Du khách khi đến một thành phố thường không chỉ nhìn vào những công trình lớn hay điểm check-in nổi tiếng, mà còn cảm nhận qua những điều rất đời thường như đường sá, cảnh quan.

Từ góc nhìn của người làm dịch vụ, bà Nguyễn Trần Thanh Vi (hộ kinh doanh ăn uống tại phường Hải Châu) cho rằng, nhiều người có tâm lý tận dụng tối đa mặt tiền để bày bàn ghế, hàng hóa hoặc để xe cho khách sẽ khiến cả tuyến phố trở nên chật chội, thiếu mỹ quan, làm giảm sức hút chung của khu vực. Lúc đầu nhiều hộ cũng e ngại sẽ ảnh hưởng đến việc buôn bán, nhưng khi tuyến đường sạch hơn, vỉa hè thoáng hơn, khách đến cũng có cảm giác dễ chịu hơn. Khách du lịch bây giờ rất quan tâm đến không gian và trải nghiệm. Do đó, thành phố đẹp lên thì việc kinh doanh cũng được hưởng lợi theo.

Có thể thấy, hiệu quả của đợt ra quân tại Đà Nẵng không chỉ nằm ở việc giải tỏa được bao nhiêu mét vỉa hè hay tháo dỡ bao nhiêu biển hiệu, vật dụng lấn chiếm mà quan trọng hơn là tạo được sự chuyển biến trong ý thức của cộng đồng. Khi người dân hiểu rằng vỉa hè không phải là phần diện tích “vô chủ”, mà là không gian công cộng cần được sử dụng đúng chức năng, việc lập lại trật tự đô thị mới có thể đi vào chiều sâu và bền vững.

Tình trạng lấn chiếm vẫn chưa dứt

Phát biểu tại buổi lễ ra quân đồng loạt chấn chỉnh trật tự vỉa hè, vệ sinh môi trường và mỹ quan đô thị, Giám đốc Sở Xây dựng thành phố Đà Nẵng Nguyễn Hà Nam nhấn mạnh, quy định pháp luật hiện hành đã nêu rõ nguyên tắc sử dụng vỉa hè phải ưu tiên cho người đi bộ, bảo đảm an toàn giao thông và trật tự công cộng. Việc không sử dụng vỉa hè để kinh doanh, buôn bán trái quy định là nội dung đã được thể chế hóa trong các văn bản pháp luật liên quan đến trật tự, an toàn giao thông đường bộ. Trước khi triển khai kế hoạch lần này, Đà Nẵng đã tham vấn ý kiến các cơ quan chuyên môn Trung ương để thống nhất quan điểm, làm cơ sở cho việc chỉ đạo và tuyên truyền thực hiện đồng bộ trên toàn địa bàn.

Phường An Hải một trong những địa bàn trọng điểm về du lịch của thành phố Đà Nẵng với các tuyến đường ven biển, ven sông Hàn, cầu Rồng, cầu Sông Hàn… luôn thu hút đông đảo du khách trong nước và quốc tế. Chủ tịch UBND phường An Hải Hoàng Công Thanh cho biết, trong tháng 3/2026, phường đã tập trung tuyên truyền, vận động, rà soát, sắp xếp và bước đầu tổ chức ra quân lập lại trật tự đô thị. Phường đã ban hành kế hoạch cụ thể, phân công các Phó Chủ tịch phụ trách theo khu vực, xác định rõ trách nhiệm của các tổ theo lịch phân công; đồng thời giao Công an phường là lực lượng chủ lực, chủ trì phối hợp với trung tâm cung ứng dịch vụ sự nghiệp công, mặt trận và các đoàn thể cùng với tổ dân phố vào cuộc.

Phường An Hải đã đẩy mạnh tuyên truyền, vận động từng hộ kinh doanh ký cam kết không lấn chiếm vỉa hè, lòng đường; đồng thời tổ chức kiểm tra, nhắc nhở, hỗ trợ tháo dỡ, di dời các vật dụng lấn chiếm. Qua triển khai, nhiều tuyến đường cơ bản đã thông thoáng hơn, sạch đẹp hơn; ý thức chấp hành của người dân từng bước được nâng lên; vỉa hè ở nhiều tuyến đường đã được trả lại cho người đi bộ.

Tuy nhiên, ông Hoàng Công Thanh cho rằng, nguy cơ tái lấn chiếm vỉa hè vẫn còn, nhất là tại một số địa điểm đông du khách và vào các khung giờ cao điểm. Một bộ phận người dân vẫn còn khó khăn về sinh kế nên việc xử lý phải bảo đảm vừa nghiêm, vừa thấu tình, đạt mục tiêu lâu dài và bền vững. Từ ngày 1/4 trở đi, phường chuyển sang giai đoạn tăng cường kiểm tra và xử lý nghiêm các trường hợp cố tình vi phạm; duy trì tuần tra thường xuyên cả ban ngày và ban đêm, tập trung vào các tuyến đường phục vụ du lịch; lập biên bản, xử lý theo quy định, tạm giữ tang vật vi phạm nếu cần thiết. Cùng với đó, địa phương sẽ đẩy mạnh ứng dụng công nghệ, khai thác hệ thống camera giám sát và các nguồn phản ánh của người dân để phục vụ kiểm tra, xử lý, từng bước hướng đến xử lý vi phạm bằng hình thức phù hợp, hiệu quả hơn…

Trong bối cảnh Đà Nẵng đang hướng đến mục tiêu phát triển nhanh, bền vững, xây dựng đô thị sinh thái, hiện đại và mang bản sắc riêng, việc lập lại trật tự đô thị, giữ gìn vệ sinh môi trường vì thế không đơn thuần là chỉnh trang bề nổi mà là yêu cầu gắn với chất lượng phát triển dài hạn.