Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent tiết lộ Tổng thống Donald Trump đang điện đàm với các nhà lãnh đạo trên thế giới, đề nghị họ chấm dứt mọi quan hệ với Iran.
Tổng thống Mỹ Donald Trump phát biểu tại Nhà Trắng. Ảnh: THX/TTXVN
Theo ông Bessent, Tổng thống Trump đang trực tiếp liên lạc với lãnh đạo các quốc gia và đưa ra những đề nghị cụ thể về việc chấm dứt các mối liên hệ với Iran. Tuy nhiên, ông từ chối tiết lộ những nhà lãnh đạo đã nhận được cuộc gọi từ Tổng thống Mỹ.
“Chúng tôi sẽ không nêu tên. Chúng tôi đã thấy một số kết quả và tôi tin rằng Tổng thống, như các bạn đều biết, là người khá thuyết phục”, ông Bessent nói.
Bộ trưởng Tài chính Mỹ cho biết các cuộc điện đàm của Tổng thống Trump sẽ được tiếp nối bằng những chuyến thăm và cuộc liên lạc của Bộ Ngoại giao và Bộ Tài chính Mỹ. Washington qua đó nêu rõ với các nhà lãnh đạo, quốc gia và tổ chức liên quan những gì Mỹ kỳ vọng, cũng như thời hạn thực hiện.
“Nếu họ không đáp ứng, tôi cho rằng rất nhanh chóng các bạn sẽ thấy những hệ quả từ hành động của họ”, ông Bessent nói thêm.
Trước đó, ông Bessent đã phát động chiến dịch trừng phạt kinh tế chưa từng có tiền lệ mang tên “Operation Economic Outcast” nhằm siết chặt các mối quan hệ tài chính của Iran trên toàn cầu.
Mỹ đồng thời cảnh báo sẽ áp đặt các biện pháp trừng phạt nghiêm khắc đối với bất kỳ quốc gia hoặc thực thể nào tiếp tục duy trì quan hệ kinh tế với Iran, trong nỗ lực đạt được bằng các biện pháp kinh tế những mục tiêu mà biện pháp quân sự chưa thể thực hiện.
Ông Bessent cho biết Mỹ đã xác định những bên tiếp tục giao dịch với Iran. Mỗi bên vi phạm sẽ được ấn định thời hạn để chấm dứt quan hệ hoặc đối mặt với các biện pháp trừng phạt của Mỹ. Theo ông, thời hạn sẽ được quyết định tùy từng trường hợp.
“Bất kỳ thực thể nào tạo điều kiện cho hoạt động rửa tiền thay mặt Iran sẽ bị loại khỏi hệ thống đồng USD. Đồng hồ đã bắt đầu đếm ngược”, ông nói.
Quang cảnh cảng Chabahar, Iran. Ảnh tư liệu: IRNA/TTXVN
Trong khi đó, Iran tuyên bố sẽ đáp trả các biện pháp trừng phạt cũng như bất kỳ quốc gia nào tham gia chiến dịch cô lập Tehran do Mỹ dẫn đầu. Thiếu tướng Ali Abdollahi, Tham mưu trưởng các lực lượng vũ trang Iran, cho biết các biện pháp đáp trả có thể bao gồm hoạt động trên bộ, trên biển, trên không hoặc các cuộc tấn công mạng.
Iran cũng tuyên bố đóng cửa eo biển Hormuz và tiến hành các cuộc tấn công nhằm vào một số tàu mà Tehran cho rằng không tuân thủ tuyên bố này.
Tổng thống Trump sau đó áp đặt biện pháp phong tỏa đáp trả đối với hoạt động xuất khẩu dầu của Iran qua eo biển Hormuz, khiến tình trạng bế tắc kéo dài và gây tác động sâu rộng tới kinh tế toàn cầu.
Thông báo về các biện pháp trừng phạt thứ cấp đối với Iran được đưa ra gần 6 tháng sau khi Mỹ và Israel tiến hành cuộc tấn công nhằm vào Iran. Những dự đoán ban đầu rằng chính quyền Tehran sẽ sụp đổ hoặc chấp nhận yêu cầu của Washington về việc từ bỏ hoạt động làm giàu urani cùng những phần quan trọng khác trong chương trình hạt nhân đã không thành hiện thực.
Ông Sina Toossi, chuyên gia cấp cao không thường trú tại Trung tâm Chính sách Quốc tế, nhận định: “Sau gần 6 tháng không đạt được thắng lợi về quân sự hay ngoại giao, Washington dường như đang tìm cách đạt được bằng việc gia tăng sức ép kinh tế những gì mà sức mạnh quân sự chưa thể thực hiện. Tuy nhiên, Tehran cũng đang đáp lại cách tiếp cận được - mất đó bằng một cách tiếp cận tương tự”.
Dù vậy, Bộ trưởng Chiến tranh Mỹ Pete Hegseth cho biết khả năng tiến hành thêm các hành động quân sự vẫn chưa bị loại bỏ.
“Chúng tôi hoàn toàn không loại trừ khả năng tiến hành các cuộc tấn công quân sự ở bất kỳ đâu tại eo biển Hormuz hoặc khu vực xung quanh Iran”, ông Hegseth nói ngày 24/8.
Trong động thái được cho là nhằm chuẩn bị cho các biện pháp của Mỹ, Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE), một đồng minh thân cận của Mỹ và Israel, thông báo đã đình chỉ quan hệ thương mại với Iran.
Thổ Nhĩ Kỳ, một đối tác thương mại khác của Iran và là nước từng chỉ trích chiến dịch do Mỹ dẫn đầu nhằm vào Tehran, vẫn chưa đưa ra phản ứng trước lời cảnh báo trừng phạt của Washington.
Ông Andrew Miller, chuyên gia cấp cao tại Trung tâm Tiến bộ Mỹ, nhận định: “Việc công bố các biện pháp trừng phạt kinh tế mới nhằm vào Iran và các quốc gia giao thương với nước này cho thấy điều mà tất cả đều có thể nhận thấy: cuộc chiến chưa giúp Mỹ tiến gần hơn tới mục tiêu loại bỏ chương trình hạt nhân của Iran hoặc làm suy yếu chính quyền Tehran. Tuy nhiên, dù các biện pháp trừng phạt có thể phát huy hiệu quả, rất khó có khả năng chúng nhanh chóng tạo ra thỏa thuận có lợi cho Mỹ”.