Công trình nghiên cứu - do Tập đoàn tư vấn và công nghệ Sopra Steria của Pháp phối hợp với tổ chức phân tích dư luận OpSci thực hiện - khẳng định những tác động kinh tế của tin giả ngày càng lan rộng, từ gian lận trực tuyến, thao túng thị trường tài chính cho đến chi phí mà các chính phủ phải bỏ ra để đối phó với các chiến dịch can thiệp thông tin. Con số 417 tỷ USD tương đương khoảng 15% Tổng sản phẩm quốc nội (GDP) của Pháp.

Các nhà nghiên cứu đã tổng hợp nhiều báo cáo hiện có và cập nhật dữ liệu để đánh giá tổng thể tác động kinh tế của thông tin sai lệch trên toàn cầu, lấy năm 2024 làm mốc tham chiếu. Theo đó, thiệt hại xuất phát từ nhiều nguồn khác nhau, như các vụ lừa đảo liên quan đến tiền điện tử gây thất thoát khoảng 18 tỷ USD, doanh thu gián tiếp mà các nền tảng mạng xã hội thu được từ những nội dung gian lận khoảng 16 tỷ USD, hay sự suy giảm tiêu dùng do xã hội bị chia rẽ bởi thông tin sai lệch.

Trong số các hoạt động liên quan đến tin giả, hành vi tạo ra những đánh giá giả trên các nền tảng thương mại điện tử được xem là nguồn gây thiệt hại kinh tế lớn nhất, ước tính lên tới 227 tỷ USD mỗi năm, chiếm hơn một nửa tổng chi phí do tin giả gây ra. Những đánh giá giả này có thể chiếm từ 20% đến 30% tổng số đánh giá trên các trang bán hàng trực tuyến, qua đó ảnh hưởng đáng kể đến quyết định mua sắm của người tiêu dùng.

Theo các tác giả của công trình nghiên cứu, hoạt động này đã trở thành một “ngành công nghiệp” thực sự, với sự xuất hiện của các “xưởng sản xuất đánh giá giả” và những trang web chuyên bán các gói chứa hàng nghìn đánh giá giả với giá chỉ vài chục euro.

Tin giả cũng có thể gây biến động mạnh trên thị trường chứng khoán. Nghiên cứu ước tính các thông tin sai lệch được lan truyền trên mạng xã hội đã khiến thị trường mất khoảng 60 tỷ USD giá trị vốn hóa. Trường hợp điển hình là khi một tài khoản giả mạo trên mạng xã hội đăng tải thông tin sai rằng hãng dược phẩm Eli Lilly sẽ cung cấp insulin miễn phí, khiến giá trị thị trường của doanh nghiệp này sụt giảm khoảng 15 tỷ USD chỉ trong thời gian ngắn.

Các tác giả cho rằng trí tuệ nhân tạo (AI) đang trở thành yếu tố làm gia tăng đáng kể quy mô và mức độ tinh vi của các chiến dịch thông tin sai lệch. AI giúp giảm chi phí tạo nội dung giả, đồng thời khiến các hình thức lừa đảo trở nên thuyết phục hơn. Theo ước tính, công nghệ này có thể làm gia tăng tác động kinh tế của tin giả thêm từ 15% đến 30%.

Một trong những hình thức lừa đảo đang gia tăng nhanh chóng là thủ đoạn sử dụng các đoạn video hoặc âm thanh giả mạo để giả danh lãnh đạo doanh nghiệp nhằm yêu cầu chuyển tiền. Mặc dù hiếm gặp trước đây, nhưng với sự phát triển của công nghệ tạo nội dung số, những thủ đoạn này đang trở nên phổ biến hơn.

Các tác giả dự báo thiệt hại kinh tế do tin giả gây ra có thể tiếp tục gia tăng trong những năm tới, khi AI ngày càng phát triển và việc kiểm chứng thông tin trên các nền tảng mạng xã hội có dấu hiệu suy giảm. Công trình nghiên cứu dự kiến sẽ được cập nhật hàng năm nhằm theo dõi chiều hướng biến động của tin giả và cung cấp thêm dữ liệu cho các nhà hoạch định chính sách.