Ninh Hạ, khu vực duy nhất của Trung Quốc nằm trọn trong lưu vực sông Hoàng Hà, đang xây dựng một nền nông nghiệp phát triển mạnh mẽ nhờ tận dụng hiệu quả các tiến bộ về khoa học công nghệ. Ninh Hạ đã biến những hạn chế về địa lý thành các cơ hội phát triển kinh tế qua đó mang lại hiệu quả cao.
Ứng dụng khoa học công nghệ trong nông nghiệp ở Ninh Hạ.
Theo phóng viên TTXVN đưa tin từ Ninh Hạ, bất chấp điều kiện tự nhiên và địa lý khắc nghiệt, Khu tự trị Ninh Hạ (Tây Bắc Trung Quốc) đã đạt được những bước tiến đáng kể trong việc thích ứng với môi trường, đặc biệt trong việc ứng dụng công nghệ trong nông nghiệp hướng tới những mục tiêu phát triển bền vững, xanh và sạch.
Có thể thấy song song với việc đẩy nhanh quá trình phục hồi thảm thực vật tự nhiên và ngăn chặn tình trạng sa mạc hóa, Ninh Hạ đã không ngừng nâng cao hiệu quả sử dụng tổng hợp các nguồn tài nguyên như đất đai và năng lượng Mặt Trời, đồng thời hiện thực hóa sự phát triển hài hòa giữa sản xuất điện Mặt Trời và phục hồi hệ sinh thái. Các tấm pin năng lượng Mặt Trời có khả năng che chắn ánh nắng và hạn chế sự bốc hơi nước từ đất, qua đó góp phần phục hồi hệ sinh thái. Theo thống kê của địa phương, tỷ lệ che phủ thực vật tại khu vực này đã tăng từ mức dưới 30% lên trên 85%.
Khi đến vùng đất này, có thể chứng kiến mô hình kết hợp giữa nông nghiệp và năng lượng xanh đang được triển khai tại đây mang lại sự thay đổi tích cực cho môi trường và đời sống của người dân địa phương. Trên vùng đất rộng lớn mà nhiều nơi bị sa mạc hóa, những tấm pin năng lượng Mặt Trời được triển khai lắp đặt trên diện rộng, bên dưới là những luống cây kỷ tử đang sinh trưởng.
Do đặc điểm về khí hậu và thổ nhưỡng, Ninh Hạ đã không ngừng nỗ lực phát triển mô hình nông nghiệp tiết kiệm nước. Với đặc thù nguồn nước ngày càng khan hiếm, việc áp dụng các hệ thống tưới tiêu tiết kiệm nước là một yêu cầu cấp bách đối với khu tự trị này. Có thể thấy việc sử dụng công nghệ tưới nhỏ giọt và tưới phun mưa đã giúp giảm đáng kể lượng nước tiêu thụ trong nông nghiệp. Các ruộng nho và kỷ tử ở Ninh Hạ đều được tưới bằng hệ thống tưới nhỏ giọt.
Về lĩnh vực thủy lợi và canh tác, nhờ nguồn nước từ hệ thống sông Hoàng Hà được quy hoạch thông minh, Ninh Hạ dùng hệ thống tưới tiết kiệm nước hiện đại thay thế cho phương pháp tưới ngập truyền thống, giúp bảo vệ tài nguyên nước ở vùng đất khô cằn này. Ninh Hạ cũng đã đạt được những bước tiến đáng kể trong việc mở rộng diện tích đất nông nghiệp được tưới tiết kiệm nước. Điều này không chỉ giúp giảm thiểu lượng nước tiêu thụ mà còn nâng cao hiệu quả sử dụng nước, góp phần bảo vệ nguồn tài nguyên quý giá này.
Đặc biệt, triển khai số hóa trong nông nghiệp đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy nông nghiệp xanh tại Ninh Hạ. Việc ứng dụng công nghệ thông tin vào quản lý nông nghiệp giúp nông dân tiếp cận thông tin nhanh chóng, chính xác, từ đó đưa ra quyết định sản xuất hiệu quả hơn. Chẳng hạn như việc sử dụng thiết bị bay không người lái (drone) để phun thuốc trừ sâu chính xác hơn, giảm thiểu lượng thuốc sử dụng và bảo vệ môi trường.
Người nông dân làm việc ruộng trồng dưa chuột ở Ninh Hạ.
Đại diện ngành nông nghiệp Ninh Hạ cho biết các hệ thống giám sát từ xa, cảm biến thông minh và trí tuệ nhân tạo (AI) được sử dụng để theo dõi tình trạng cây trồng, điều chỉnh lượng nước tưới, phân bón và thuốc bảo vệ thực vật một cách tối ưu. Điều này không chỉ giúp giảm thiểu chi phí sản xuất mà còn đảm bảo chất lượng sản phẩm theo tiêu chí “xanh và sạch”. Ngoài ra, Ninh Hạ đã trồng cây phủ xanh trên diện tích khoảng trên 45.000 ha.
Thành quả là Ninh Hạ đã biến vùng đất bán hoang mạc khô cằn thành mô hình phát triển nông nghiệp công nghệ cao kiểu mẫu. Trong những năm vừa qua, Ninh Hạ nổi bật với các thành tựu đáng ghi nhận về thâm canh kỷ tử hữu cơ, trồng nho làm rượu vang, và đặc biệt là ứng dụng công nghệ thông minh trong cải tạo đất.
Trao đổi với phóng viên TTXVN, chị Lý An, nông dân làm việc tại một trang trại trồng các nông sản hữu cơ, cho biết: “Công nghệ cao đã góp phần thay đổi phương thức canh tác, trồng trọt ở đây. Chúng tôi không phải đổ nhiều mồ hôi vất vả như trước khi làm việc trong nhà kính kết hợp hệ thống tưới tự động và hệ thống kiểm soát môi trường. Hệ thống này giúp bảo vệ cây khỏi thời tiết xấu và sâu bệnh, đảm bảo duy trì chất lượng cao và ổn định”.
Khi nhắc tới các loại nông sản đặc trưng của Ninh Hạ, không thể không nhắc tới kỷ tử Ninh Hạ, vốn được đánh giá là loại kỷ tử có chất lượng cao. Ninh Hạ chính là nơi trồng và xuất khẩu kỷ tử lớn nhất Trung Quốc với lịch sử canh tác hàng trăm năm. Hiện các trang trại lớn trồng kỷ tử ở địa phương này đã áp dụng những tiêu chuẩn hữu cơ khắt khe.
Về khía cạnh công nghệ chế biến sâu, thay vì chỉ bán nguyên liệu thô, Ninh Hạ đã ứng dụng công nghệ ép nước ép kỷ tử nguyên chất, sản xuất bột chiết xuất và thực phẩm bổ sung, đưa giá trị lên mức hàng chục tỷ nhân dân tệ. Không dừng lại ở đó, ngành nông nghiệp Ninh Hạ còn tiếp tục nghiên cứu chuyên sâu, đặc biệt trong ứng dụng khoa học kỹ thuật nông nghiệp để cho sản xuất nông sản chất lượng cao. Viện nghiên cứu kỷ tử đầu tiên của Trung Quốc được thành lập tại Ngân Xuyên, Ninh Hạ để nghiên cứu dược tính và nâng cao giá trị gia tăng của loại quả này.
Bên cạnh đó, Ninh Hạ được đánh giá là đã ứng dụng thành công các giải pháp cải tạo sa mạc vào phát triển nông nghiệp, được ghi nhận là một điển hình thành công về sinh thái. Nhiều địa phương ở Ninh Hạ đã triển khai trồng các vành đai cây chắn gió quy mô lớn kết hợp với canh tác nông nghiệp có giá trị kinh tế cao, như các trang trại trồng kỷ tử hay trồng nho, vừa giúp phủ xanh sa mạc vừa tạo sinh kế cho người dân. Đặc biệt là việc kết hợp nông nghiệp và năng lượng xanh bằng cách lắp đặt các tấm pin mặt trời để tạo bóng râm trồng trọt và cung cấp điện cho nông trại, giảm thiểu sự bay hơi của nước.
Mô hình trang trại ứng dụng công nghệ cao tại Ninh Hạ.
Ninh Hạ hiện đã áp dụng mô hình nhân giống hiện đại. Ninh Hạ có các doanh nghiệp giống gia cầm công nghệ cao hàng đầu Trung Quốc, áp dụng tự động hóa toàn diện từ ấp trứng đến chọn, tạo giống. Khu vực này cũng đi đầu trong việc xây dựng cơ sở sản xuất sữa thông minh hàng đầu ở Trung Quốc, giúp cắt giảm chi phí và nâng cao hiệu quả sản xuất và chất lượng sản phẩm.
Cũng cần nhắc tới một thành tựu vô cùng độc đáo tại Ninh Hạ là việc phát triển nuôi trồng thủy sản biển ở vùng nội địa, thông qua hợp tác đổi mới kỹ thuật, các chuyên gia đã thành công trong việc nhân giống và nuôi thành công các loại hải sản như tôm, cá hồi nước lạnh, cá tầm tại các khu vực đất ngập nước và vùng nước lợ của Ninh Hạ. Sản lượng lên tới hàng nghìn tấn mỗi năm, đáp ứng nhu cầu tiêu thụ ngày càng cao tại khu vực Tây Bắc Trung Quốc vốn không giáp biển.
Ngoài ra, khu vực chân núi Hạ Lan thuộc Ninh Hạ đã được quy hoạch thành vùng trồng nho và sản xuất rượu vang trọng điểm. Diện tích trồng nho ở Ninh Hạ ước đạt hơn 40.000 ha và hiện ở địa phương này đã hình thành hàng trăm nhà máy rượu vang tư nhân và nhà nước với sản lượng hằng năm đạt trên 140 triệu chai rượu vang. Nho đã biến vùng đất cằn cỗi trở thành trung tâm sản xuất rượu vang uy tín của khu vực và thế giới, qua đó mang lại giá trị kinh tế cao đồng thời cải thiện đời sống cho nhiều người dân địa phương.