Cuộc khủng hoảng người di cư tại thành phố tự trị Ceuta của Tây Ban Nha đang leo thang nhanh chóng khi chỉ trong 2 ngày qua đã có thêm ít nhất 24 người thiệt mạng trong tổng số hàng chục nghìn người tìm cách rời khỏi Maroc để đến vùng lãnh thổ này.
Người di cư vượt hàng rào biên giới để vào thành phố biên giới Ceuta, Tây Ban Nha, từ Fnideq (Maroc). Ảnh tư liệu: THX/TTXVN
Theo truyền thông quốc tế, lực lượng chức năng Tây Ban Nha đã liên tiếp trục vớt thêm nhiều thi thể dọc bờ biển Ceuta sau khi có hàng chục nghìn người tìm cách bơi hoặc vượt qua tuyến biên giới trên biển để vào lãnh thổ Tây Ban Nha. Nhiều nạn nhân chết đuối, số khác thiệt mạng do tình trạng chen lấn, giẫm đạp trong lúc vượt qua khu vực hàng rào biên giới tại bãi biển Tarajal.
Diễn biến mới nhất cho thấy quy mô cuộc khủng hoảng đã vượt xa những cảnh báo trước đó. Thị trưởng Ceuta, ông Juan Jesús Vivas, cho biết: “Khoảng 60.000 người đã tràn vào thành phố chỉ trong một ngày. Con số này tương đương khoảng 70% dân số của Ceuta".
Trước đó, nhiều nguồn tin của Chính phủ Tây Ban Nha và lực lượng an ninh ước tính lượng người vượt biên dao động từ 49.000 - 60.000 người, cao gấp hàng chục lần con số khoảng 1.500 người đã vượt biển sang Ceuta trong tuần trước.
Để ứng phó, Chính phủ Tây Ban Nha đã điều động thêm cảnh sát, lực lượng Vệ binh Dân sự và quân đội tới Ceuta nhằm kiểm soát tình hình, hỗ trợ nhân đạo và sơ tán người bị thương. Phía Maroc cũng tăng cường lực lượng an ninh dọc biên giới, sử dụng hơi cay, vòi rồng và nổ súng chỉ thiên để giải tán đám đông tìm cách vượt biên. Hàng chục người đã bị bắt giữ trong các cuộc đụng độ với lực lượng chức năng.
Thủ tướng Tây Ban Nha Pedro Sánchez, trong chuyến thị sát Ceuta ngày 31/7, gọi đây là hành động "xâm phạm chủ quyền lãnh thổ Tây Ban Nha" và cam kết sẽ có phản ứng cứng rắn để khôi phục trật tự.
Ủy ban châu Âu (EC) cũng bày tỏ quan ngại trước tình hình này. Chủ tịch EC Ursula von der Leyen tuyên bố Liên minh châu Âu (EU) không thể chấp nhận các cuộc vượt biên trái phép quy mô lớn. Bà kêu gọi nhanh chóng triệt phá các đường dây đưa người vượt biên và đẩy nhanh việc hồi hương những người nhập cư trái phép theo quy định của EU.
Cuộc khủng hoảng đã làm bùng phát tranh cãi chính trị tại châu Âu. Thủ tướng Italy Giorgia Meloni cho biết đang cân nhắc các biện pháp đặc biệt, trong đó có khả năng đình chỉ cơ chế Schengen (thỏa thuận và hệ thống pháp lý cho phép tự do di chuyển mà không có kiểm soát biên giới nội bộ) với Tây Ban Nha nếu tình hình tiếp tục vượt khỏi tầm kiểm soát. Chính phủ Tây Ban Nha giải thích làn sóng người di cư ồ ạt đến Ceuta không phải do chính sách nhập cư cởi mở của nước này, mà là do các đường dây buôn người đang lợi dụng một phán quyết trước đó của Tòa án Tối cao Tây Ban Nha liên quan đến việc không cho phép trục xuất ngay những người vượt biên bằng đường biển.
Ceuta và Melilla là hai vùng lãnh thổ của Tây Ban Nha nằm trên bờ biển Bắc Phi, giáp với Maroc. Đây từ lâu đã được xem là một trong những "cửa ngõ" để người di cư từ châu Phi tìm đường vào châu Âu. Các chuyên gia nhận định quy mô cuộc khủng hoảng hiện nay nghiêm trọng nhất kể từ năm 2021, khi khoảng 10.000 người đã đồng loạt tràn vào Ceuta chỉ trong vài ngày. Với con số lên tới hàng chục nghìn người di cư hiện nay, Ceuta đang trở thành điểm nóng mới trong cuộc khủng hoảng di cư của châu Âu.