06:07 17/06/2026

Thanh thiếu niên châu Âu bị mạng xã hội 'bào mòn' sức khỏe tâm thần

Gần một phần ba thanh thiếu niên châu Âu thừa nhận cảm thấy căng thẳng, buồn bã hoặc bị cô lập xã hội do tác động của mạng xã hội. Đây là kết quả nổi bật từ Báo cáo Eurobaromètre mới nhất do Ủy ban châu Âu công bố ngày 16/6, làm dấy lên những lo ngại nghiêm trọng về sức khỏe tâm thần của thế hệ trẻ trong kỷ nguyên số.

Chú thích ảnh
Biểu tượng của các nền tảng mạng xã hội trên màn hình điện thoại thông minh. Ảnh minh họa: AFP/TTXVN

Phóng viên TTXVN tại châu Âu dẫn kết quả báo cáo cho biết thanh thiếu niên châu Âu dành trung bình 4,5 giờ mỗi ngày trong tuần và 6,1 giờ mỗi ngày cuối tuần để sử dụng các thiết bị kết nối internet. Đáng lo ngại hơn, 14% trong số họ cho biết dành tới hơn 10 giờ mỗi ngày trước màn hình - nhiều hơn cả một ca làm việc tiêu chuẩn của người lớn.

Báo cáo cũng chỉ ra mối liên hệ rõ ràng giữa độ tuổi tiếp cận mạng xã hội lần đầu và mức độ sử dụng về sau. Những thanh thiếu niên bắt đầu dùng mạng xã hội trước 10 tuổi có thời gian sử dụng màn hình vào cuối tuần lên tới 7,5 giờ/ngày, cao hơn đáng kể so với mức 5,7 giờ của những người bắt đầu sau 14 tuổi. Chênh lệch gần 2 tiếng đồng hồ mỗi ngày này là bằng chứng định lượng cho thấy việc tiếp cận mạng xã hội từ sớm sẽ hình thành những thói quen khó thay đổi về lâu dài.

Bên cạnh vấn đề thời gian sử dụng, báo cáo còn phản ánh những tác động tâm lý đáng lo ngại: 45% thanh thiếu niên được khảo sát thừa nhận có xu hướng so sánh bản thân với người khác khi lướt mạng xã hội. Khoảng một phần tư cho biết đã từng tiếp xúc với nội dung có vấn đề trực tuyến, trong đó 25% đã gặp phải ngôn ngữ thù ghét - loại nội dung mà các thuật toán đôi khi không chủ ý phân phối, nhưng cũng thiếu năng lực hoặc động lực để lọc bỏ triệt để.

Trước những con số trên, Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen đã lên tiếng mạnh mẽ: "Khi một phần ba người trẻ nói rằng họ cảm thấy căng thẳng, buồn bã hoặc bị cô lập, chúng ta không thể làm ngơ trước tác động đến sức khỏe tâm thần và sức khỏe tổng thể của họ. Và khi một phần tư người trẻ của chúng ta phải đối mặt với nội dung có vấn đề trực tuyến, dù là ngôn ngữ thù ghét, áp lực về ngoại hình hay bạo lực bất ngờ, đó là tín hiệu rõ ràng rằng đã đến lúc thay đổi".

Một khảo sát Eurobaromètre khác, thực hiện từ tháng 2 đến tháng 3/2025, cho thấy tới 92% người dân châu Âu coi việc tăng cường bảo vệ trẻ em và người trẻ trực tuyến là ưu tiên chính sách hàng đầu - một mức đồng thuận đặc biệt trong bối cảnh châu Âu vốn phân mảnh trên nhiều vấn đề chính trị và xã hội.

Thực tế, Liên minh châu Âu không thiếu công cụ pháp lý để ứng phó. Đạo luật Dịch vụ kỹ thuật số (DSA), Chỉ thị Dịch vụ truyền thông nghe nhìn, Chiến lược "Internet tốt hơn cho trẻ em", ứng dụng xác minh tuổi toàn EU, cùng Kế hoạch hành động chống bắt nạt trực tuyến - tất cả tạo thành một trong những khung bảo vệ trẻ em trực tuyến toàn diện nhất thế giới. Tuy nhiên, khoảng cách giữa khung pháp lý và thực thi thực tế vẫn còn rất lớn. Các nền tảng lớn như TikTok tiếp tục vận hành với những cơ chế thiết kế bị chính Ủy ban châu Âu xác định là vi phạm luật EU.

Ngày 13/7 tới, Nhóm chuyên trách về An toàn trẻ em trực tuyến - cơ quan tư vấn do Ủy ban châu Âu thành lập - sẽ trình bày các khuyến nghị chính sách lên bà von der Leyen. Đây sẽ là thời điểm then chốt cho thấy EU sẵn sàng đến đâu trong việc biến những con số đáng báo động từ Eurobaromètre thành hành động thực chất.

Lan Anh (TTXVN)