04:10 03/04/2026

Sức bật kinh tế mới từ vận hành chính quyền hai cấp

Trong quý I/2026, TP Hồ Chí Minh ghi nhận những chuyển biến bứt phá về kinh tế với tốc độ tăng trưởng GRDP ước đạt trên 8% và thu ngân sách đạt 30,7% dự toán Trung ương giao. Đó chính là nhờ sự chuyển dịch mạnh mẽ sang quản trị số, hiệu quả điều hành ngân sách và đột phá trong cải cách hành chính từ cấp cơ sở. Tiền đề quan trọng để "siêu đô thị" hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng hai con số và khẳng định vai trò đầu tàu kinh tế của cả nước.

Chú thích ảnh
Người dân làm thủ tục hành chính tại phường Bàn Cờ, TP Hồ Chí Minh. Ảnh tư liệu: Thanh Vũ/TTXVN

Những con số "biết nói" từ cơ sở

Sau hơn 9 tháng vận hành ổn định, thông suốt mô hình chính quyền địa phương hai cấp, nền kinh tế TP. Hồ Chí Minh được ghi nhận đang sở hữu một "bản lề" vững chắc. Việc mạnh dạn tinh gọn bộ máy đã tạo ra những phản ứng dây chuyền tích cực. Khi rào cản hành chính trung gian được gỡ bỏ, các nguồn lực tài chính tại cơ sở lập tức được khơi thông. Những con số "biết nói" từ kết quả điều hành kinh tế - xã hội của các phường, xã chính là minh chứng đắt giá nhất cho thấy nội lực của "siêu đô thị" đang được giải phóng đúng hướng.

Ghi nhận tại phường Bàn Cờ, bức tranh kinh tế trong 3 tháng đầu năm ghi dấu những chỉ số đầy khả quan: doanh thu thương mại và dịch vụ của phường đạt trên 32.376 tỷ đồng, tăng 13,17% so với cùng kỳ năm 2025; tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ đạt trên 14.560 tỷ đồng, tăng 13,58%. Sự nhộn nhịp của thị trường còn được thể hiện qua việc tiếp nhận và xử lý 551 hồ sơ đăng ký hộ kinh doanh, trong đó có 273 hộ đăng ký mới, với tỷ lệ giải quyết đúng hạn tuyệt đối 100%.

Đáng chú ý, phường Bàn Cờ đã triển khai hiệu quả các chương trình an sinh gắn với kinh tế khi phối hợp cùng các hệ thống bán lẻ tổ chức các buổi bán hàng bình ổn giá, thu hút đông đảo người dân, tạo hiệu ứng tích cực. Song song với thúc đẩy kinh doanh, UBND phường cũng đã quyết định thành lập Ban chỉ đạo chống buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả nhằm bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng và xây dựng môi trường kinh doanh lành mạnh.

Nhìn nhận về những nỗ lực này, ông Huỳnh Gia Giang, Chủ tịch UBND phường Bàn Cờ cho biết, chính quyền phường luôn cảm kết đồng hành cùng doanh nghiệp thông qua việc duy trì các kênh kết nối, đối thoại nhằm kịp thời tháo gỡ khó khăn, vướng mắc của các hộ kinh doanh. 

"Chúng tôi xác định việc vận hành hiệu quả bộ máy là nhiệm vụ sống còn để nâng cao chỉ số hài lòng của người dân. Trong năm nay, phường Bàn Cờ quyết tâm thực hiện đồng bộ các biện pháp để đảm bảo thu đúng, thu đủ ngân sách, đi đôi với các giải pháp nuôi dưỡng nguồn thu bền vững", ông Huỳnh Gia Giang nhấn mạnh.

Trong khi đó, tại phường Thủ Đức cũng ghi nhận những con số tăng trưởng ấn tượng trọng quý I/2026. Cụ thể, tổng thu ngân sách địa phương đạt 269,329 tỷ đồng (tương đương 45% dự toán); thu ngân sách nhà nước đạt 523,188 tỷ đồng (cán mốc 64% dự toán năm), trong đó nguồn thu từ thuế công thương nghiệp đóng góp chủ đạo. Song song đó, địa phương đã giải quyết thành công 743 hồ sơ hành chính, gồm 359 hộ kinh doanh thành lập mới, cho thấy nhịp độ kinh doanh trên địa bàn diễn ra sôi động dưới mô hình quản trị mới. 

Cùng với sự điều hành hiệu quả về kinh tế, phường Thủ Đức đang tiên phong trong việc định nghĩa lại giá trị của quản trị đô thị thông qua việc xây dựng bộ tiêu chí "Phường hạnh phúc". Ông Mai Hữu Quyết, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND phường Thủ Đức cho rằng, hạnh phúc của người dân không đơn thuần là thu nhập, mà nằm ở sự an tâm trong mỗi gia đình, sự gắn kết cộng động và các chính sách thực sự đi vào đời sống.

"Bộ tiêu chí này sẽ trở thành công cụ quản trị thường xuyên để chính quyền ra quyết định kịp thời phục vụ nhân dân. Và vì thế các tiêu chí đánh giá phải xuất phát từ hơi thở cuộc sống, nhu cầu và góc nhìn của người dân", ông Mai Hữu Quyết nhấn mạnh. 

Theo ông Mai Hữu Quyết, chính mô hình chính quyền hai cấp đã trao cho phường Thủ Đức quyền chủ động lớn hơn để hiện thực hóa mục tiêu trở thành hạt nhân của đô thị sáng tạo. Địa phương xác định chuyển đổi số và đổi mới sáng tạo không phải là nhiệm vụ phong trào, mà là "đòn bẩy" thực chất để nâng cao năng suất lao động và chất lượng phục vụ nhân dân.

Chính quyền "phục vụ" trên nền tảng số

Chú thích ảnh
Cán bộ, công chức ở xã Thái Mỹ (TP Hồ Chí Minh) giải quyết hồ sơ hành chính cho người dân. Ảnh: Hữu Duyên/TTXVN

Hiệu quả điều hành bộ máy hành chính ở TP. Hồ Chí Minh không chỉ dừng lại ở những con số tài chính mà quan trọng hơn là sự thay đôi về "chất" trong phục vụ hành chính công. Tư duy "phục vụ", lấy người dân và doanh nghiệp làm trung tâm được thực thi từ cấp Thành phố xuống tới từng cơ sở. 

Tại xã Thái Mỹ, tinh thần của mô hình chính quyền hai cấp không chỉ nằm ở những văn bản hành chính mà đã được cụ thể hóa bằng những giải pháp hướng mạnh về cơ sở, lay động lòng dân. Điểm nhấn đột phá chính là việc triển khai mô hình "Điểm hỗ trợ thực hiện dịch vụ công trực tuyến", là bước đi đột phá trong việc xóa bỏ khoảng cách địa lý và rào cản công nghệ đối với người dân vùng sâu, vùng xa.

Định kỳ vào sáng thứ Bảy hằng tuần, tại các địa bàn các ấp, thay vì người dân phải vất vả di chuyển lên phường, chính quyền đã chủ động đưa bộ máy phục vụ về tận ngõ. Cán bộ chuyên môn của xã cùng Tổ công nghệ số cộng đồng trực tiếp hỗ trợ người dân thực hiện các thủ tục thiết yếu như: nộp hồ sơ hưởng trợ cấp hưu trí xã hội, cấp bản sao trích lục hộ tịch hay liên thông thủ tục khai sinh - thường trú - cấp thẻ bảo hiểm y tế cho trẻ dưới 6 tuổi. 

Đặc biệt, xã Thái Mỹ còn tạo nên một "làn gió" nhân văn trong quản trị đô thị với mô hình "Đăng ký khai sinh trực tuyến đúng hạn – Trao quà yêu thương". Theo đó, kể từ ngày 01/4, mỗi trẻ em khi được đăng ký khai sinh đúng hạn không chỉ nhận được giấy tờ pháp lý mà còn được chào đón bằng một "Thư chào mừng thành viên mới" của xã và những phần quà sơ sinh thiết thực. Cách làm thấu tình đạt lý này chính là "đòn bẩy" tâm lý quan trọng, giúp tỷ lệ nộp hồ sơ trực tuyến của xã tăng trưởng vượt bậc ngay trong quý I.

Theo ông Nguyễn Đức Thịnh, Chủ tịch UBND xã Thái Mỹ, mô hình chính quyền hai cấp là cơ hội vàng để địa phương bứt phá, xóa bỏ sự trì trệ trong giải quyết thủ tục hành chính. Quan điểm xuyên suốt của địa phương là không để ai bị bỏ lại phía sau trong tiến trình chuyển đổi số. 

"Việc hỗ trợ trực tiếp tại các ấp hay trao quà khi đăng ký khai sinh đều hướng tới mục tiêu xây dựng một chính quyền phục vụ đúng nghĩa. Trong thời gian tới, xã sẽ tiếp tục nghiên cứu, mở rộng thêm các mô hình tự quản số tại khu dân cư, lấy sự hài lòng và tiện lợi của bà con làm "kim chỉ nam" cho mọi hoạt động của bộ máy chính quyền", ông Nguyễn Đức Thịnh chia sẻ.

Trong khi đó, phường Tăng Nhơn Phú, chuyển đổi số và cải cách hành chính trở thành "mũi nhọn" trong quản trị và điều hành nhằm thúc đẩy mục tiêu tăng trưởng ở mức hai con số. Trong 3 tháng đầu năm, phường đã tiếp nhận và giải quyết tổng cộng trên 3.200 hồ sơ, tỷ lệ giải quyết đúng hạn đạt 100%. Đặc biệt, tỷ lệ hồ sơ được tiếp nhận và xử lý hoàn thành trên môi trường điện tử đạt 92%, vượt chỉ tiêu đề ra là 80%. 

Bà Cao Thị Ngọc Châu, Chủ tịch UBND phường Tăng Nhơn Phú cho biết: phường đã vận hành chính thức "Trạm hỗ trợ số di dộng" tại các khu dân cư. Đây là mô hình kết hợp giữa lực lượng dân quân và đoàn viên thanh niên để hướng dẫn người dân quét mã QR, thực hiện thanh toán không dùng tiền mặt cho 100% các loại phí và lệ phí hành chính. 

Bên cạnh đó, phường Tăng Nhơn Phú còn được ghi nhận là điểm sáng trong quản trị số, với 100% các văn bản, chỉ đạo của UBND phường được xử lý và luân chuyển qua hệ thống quản lý văn bản tập trung, giúp giảm 40% thời gian hội họp và xử lý sự vụ. 

Song song đó, tại phường Diên Hồng, công tác cải cách hành chính được thực hiện gắn liền với việc tối ưu hóa trải nghiệm của người dân thông qua các công cụ số. Địa phương đã hoàn tất việc số hóa dữ liệu hộ tịch cho hơn 15.000 trường hợp, tạo cơ sở dữ liệu "đúng, đủ, sạch, sống" để phục vụ tra cứu và cấp bản sao trích lục trực tuyến chỉ trong vòng 15 phút. 

Đặc biệt, hệ thống phản ánh hiện trường qua ứng dụng của phường ghi nhận và xử lý 142 phản ánh về trật tự đô thị và môi trường, với tỷ lệ hài lòng của người dân đạt 98%. Ông Lê Minh Quân, người dân phường Diên Hồng chia sẻ "Trước đây, muốn phản ánh tình trạng lấn chiếm vỉa hè hay rác thải tồn đọng, chúng tôi phải lên phường viết đơn hoặc chờ các buổi họp tổ dân phố. Nay chỉ cần chụp tấm hình, gửi qua ứng dụng điện thoại là vài tiếng sau đã thấy lực lượng chức năng có mặt xử lý".

Bà Mai Hoàng Lan, một tiểu thương trên địa bàn cũng phấn khởi cho biết: "Không chỉ vấn đề môi trường mà cả những thắc mắc về thủ tục hành chính cũng được giải đáp nhanh. Chính cách làm việc dựa trên dữ liệu và công nghệ của phường đã giúp bộ mặt đường phố sạch đẹp hơn hẳn, việc buôn bán của chúng tôi cũng nhờ thế mà thuận lợi, trật tự hơn".

Từ những kết quả khả quan trong bức tranh tươi sáng về tăng trưởng kinh tế của trong quý I, lộ trình phát triển của "siêu đô thị" trong giai đoạn mới đã được định hình rõ nét qua thông điệp của người đứng đầu chính quyền Thành phố. Theo Chủ tịch UBND TP. Hồ Chí Minh Nguyễn Văn Được, niềm tin của nhân dân là "thước đo" cao nhất đối với hiệu quả hoạt động của chính quyền. 

"Tập thể UBND TP. Hồ Chí Minh xin hứa hết lòng, hết sức phục vụ nhân dân, không né tránh khó khăn, không đùn đẩy trách nhiệm và kiên quyết hành động vì sự phát triển của Thành phố", ông Nguyễn Văn Được cam kết như vậy khi phát biểu nhận nhiệm vụ tại Kỳ họp thứ nhất HĐND TP. Hồ Chí Minh nhiệm kỳ 2026-2031. 

Sự cộng hưởng giữa những cải cách quyết liệt từ cấp cơ sở như tại các phường Bàn Cờ, Thủ Đức, Tăng Nhơn Phú, xã Thái Mỹ và tầm nhìn chiến lược của lãnh đạo Thành phố đang tạo nên một động lực phát triển mới. Bước sang quý II, TP. Hồ Chí Minh kỳ vọng sẽ tiếp tục dẫn đầu cả nước về tốc độ phát triển và cải cách hành chính, khẳng định vị thế của một siêu đô thị hiện đại, nghĩa tình và đáng sống, phát triển nhanh và bền vững, vì cả nước và cùng cả nước.

Hữu Duyên  (TTXVN)