04:10 17/04/2026

Số tiền mà các nước Trung Đông cần chi để khắc phục hậu quả chiến tranh Iran

Theo phân tích do công ty nghiên cứu năng lượng Rystad Energy công bố, cuộc chiến giữa Mỹ và Israel với Iran có thể đẩy chi phí sửa chữa trên toàn khu vực Trung Đông lên tới 58 tỷ USD, trong đó riêng công tác sửa chữa các cơ sở dầu khí sẽ chiếm tới 50 tỷ USD.

Chú thích ảnh
Thiệt hại sau các cuộc không kích do Mỹ - Israel tiến hành tại thủ đô Tehran (Iran) ngày 3/4/2026. Ảnh: THX/TTXVN

Theo đài RT ngày 16/4, ước tính của Rystad Energy tăng mạnh so với dự báo ban đầu 25 tỷ USD mà công ty này đưa ra ba tuần trước, cho thấy phạm vi thiệt hại lớn hơn.

Báo cáo của Rystad Energy nhấn mạnh rằng hạn chế chính không phải là nguồn vốn mà là hạn chế về năng lực toàn cầu trong việc cung cấp thiết bị then chốt và dịch vụ kỹ thuật, điều có thể khiến quá trình sửa chữa bị kéo dài trong nhiều năm.

Nhà phân tích cấp cao của Rystad Energy, ông Karan Satwani, nhận định: “Công tác sửa chữa không tạo ra công suất mới mà chỉ chuyển hướng công suất hiện có. Sự chuyển hướng đó sẽ thể hiện qua việc chậm tiến độ dự án và gây áp lực lạm phát vượt ngoài khu vực Trung Đông”.

Ông Satwani nhấn mạnh: “Con số 58 tỷ USD là con số chính, nhưng những tác động lan tỏa đối với tiến độ đầu tư năng lượng trên toàn cầu có thể cũng lớn không kém”.

Rystad Energy cho biết tổng chi tiêu sửa chữa có thể ở mức trung bình khoảng 46 tỷ USD, trong đó các tài sản lọc hóa dầu và hóa dầu hạ nguồn chiếm tỷ trọng lớn nhất do quy mô và mức độ phức tạp của thiệt hại. Các cơ sở công nghiệp, điện lực và khử muối có thể làm tăng thêm chi phí sửa chữa từ 3 tỷ USD đến 8 tỷ USD, trong đó từng tài sản và từng quốc gia sẽ có thời gian phục hồi khác nhau do khác biệt về năng lực triển khai và hạn chế chuỗi cung ứng.

Theo Rystad Energy, Iran là nước chịu thiệt hại lớn nhất và chi phí sửa chữa có thể lên tới 19 tỷ USD đối với các cơ sở xử lý khí, lọc dầu và hạ tầng xuất khẩu. Trong khi đó, tác động tại Qatar tập trung hơn nhưng phức tạp về kỹ thuật, xoay quanh trung tâm LNG Ras Laffan, nơi hoạt động sửa chữa có thể diễn ra đồng thời với các dự án mở rộng đang triển khai.

Đại diện Iran tại Liên hợp quốc, ông Amir Saeid Iravani, nói với hãng tin Tasnim rằng nước này dự định yêu cầu 5 quốc gia Arab gồm Bahrain, Jordan, Qatar, UAE và Saudi Arabia bồi thường thiệt hại do cuộc đối đầu quân sự gần đây. Ông cho rằng các nước này đã cùng tham gia với Mỹ và Israel, vi phạm nghĩa vụ đối với Iran.

Tuần trước, Hội Trăng lưỡi liềm đỏ Iran cho biết 125.630 công trình dân sự đã bị ảnh hưởng do chiến tranh, bao gồm 100.000 nhà ở, trong đó một số bị phá hủy hoàn toàn. Tổ chức này cũng ghi nhận thiệt hại đối với 23.500 cơ sở thương mại, 339 cơ sở y tế, 32 trường đại học, 857 trường học và 20 trung tâm Hội Trăng lưỡi liềm đỏ.

Người đứng đầu Hội Trăng lưỡi liềm đỏ Iran, ông Pir Hossein Kolivand, nhấn mạnh rằng khoảng 15 địa điểm hậu cần lớn, bao gồm kho nhiên liệu, sân bay và máy bay dân dụng, đã bị tấn công, cho thấy tình trạng gián đoạn trên diện rộng đối với giao thông, năng lượng và các dịch vụ công.

Trước đó, Iran đã đưa ra con số ước tính thiệt hại ban đầu là khoảng 270 tỷ USD. Người phát ngôn chính phủ Iran Fatemeh Mohajerani cho biết đây là con số tính toán sơ bộ và đang tiến hành quy trình nhiều giai đoạn để hoàn thiện con số tổng thiệt hại.

Giai đoạn đầu tập trung vào thiệt hại vật chất đối với cơ sở hạ tầng, bao gồm các tòa nhà dân sự, doanh nghiệp và cơ sở công nghiệp. Giai đoạn thứ hai sẽ xem xét các tổn thất kinh tế gián tiếp, như sụt giảm nguồn thu ngân sách và gián đoạn do hoạt động công nghiệp bị đình trệ.

Bà Mohajerani cũng nhấn mạnh rằng yêu cầu bồi thường sẽ không chỉ giới hạn ở thiệt hại vật chất. Phạm vi còn bao gồm thương vong dân sự, cùng với nhà ở, nhà máy và tài sản thương mại bị phá hủy.

Thùy Dương/Báo Tin tức và Dân tộc