Từ trăn trở nơi xưởng máy đến giải pháp công nghệ hiệu quả

Hoạt động của lực lượng Cảnh sát biển gắn liền với những con tàu ngày đêm bám biển, bảo vệ chủ quyền và giữ gìn bình yên cho Tổ quốc. Để những con tàu luôn vận hành thông suốt trong điều kiện khắc nghiệt, vai trò của công tác kỹ thuật là vô cùng quan trọng. Tuy nhiên, trong quá trình vận hành, những người lính kỹ thuật luôn phải đối mặt với những bài toán khó về độ bền và hiệu suất của máy móc. Chính từ những quan sát thực tế trong công việc bảo dưỡng hằng ngày, những ý tưởng sáng tạo đã nảy mầm, bắt đầu từ mong muốn giản dị là làm sao để máy tàu vận hành tốt hơn.

Đại úy Hà Văn Đức, với cương vị là Phó Hải đội trưởng, Hải đội 102, Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 1, luôn dành sự quan tâm đặc biệt đến động cơ tàu máy. Trong quá trình làm việc, Đại uý cùng các đồng đội nhận thấy muội than hay cặn cacbon là sản phẩm tất yếu sinh ra trong quá trình đốt cháy nhiên liệu. Những lớp muội này bám chặt vào đỉnh pít tông, nấm xupap và kim phun, gây ra nhiều hệ quả xấu như làm xước xi lanh, tắc kim phun. Từ đó, dẫn đến hậu quả trực tiếp là động cơ bị tiêu hao nhiều nhiên liệu hơn, công suất giảm và tuổi thọ máy bị rút ngắn đáng kể. Trước đây, việc vệ sinh buồng đốt chỉ có thể thực hiện thủ công bằng tay khi tàu vào nhà máy để đại tu, đòi hỏi phải tháo rời toàn bộ các chi tiết máy rất phức tạp và tốn thời gian.

Trước thực trạng đó, Đại úy Hà Văn Đức đã cùng nhóm cộng sự bắt tay nghiên cứu và chế tạo thiết bị vệ sinh buồng đốt động cơ bằng khí hidro. Mục tiêu đặt ra là phải làm sạch được động cơ định kỳ mà không cần đợi tàu vào nhà máy và tuyệt đối không cần tháo gỡ các chi tiết máy. Quá trình nghiên cứu đòi hỏi anh phải đào sâu vào lý thuyết cũng như dành nhiều thời gian nghiên cứu hệ thống giám sát, điều khiển để đảm bảo thiết bị vận hành an toàn, chính xác.

Dưới sự quan tâm, lãnh đạo, chỉ đạo của thủ trưởng các cấp; sự tạo điều kiện giúp đỡ về cơ sở vật chất, trạm xưởng và thời gian của đơn vị, hỗ trợ kinh nghiệm chuyên môn của các đồng chí giảng viên Học viện Kỹ thuật Quân sự, Học viện Hải quân, thiết bị hoàn chỉnh đã ra đời và được thử nghiệm thực tế trên các động cơ của tàu TT120 và tàu K206. Kết quả thu lại được đánh giá là khả quan khi hình ảnh nội soi cho thấy thiết bị có thể làm sạch tới 80% lượng muội than bám trên đỉnh pít tông. Sáng kiến này đã giải quyết triệt để việc vệ sinh cho các động cơ có dung tích dưới 6000cc một cách nhanh chóng, tiết kiệm nhân công và duy trì tốt tính năng kỹ thuật cho tàu. Nhờ không phải tháo gỡ máy, độ tin cậy của trang bị được giữ vững, góp phần thực hiện tốt phương châm giữ tốt dùng bền trong công tác kỹ thuật của đơn vị.

Thành công của sáng kiến không chỉ dừng lại ở những con số kỹ thuật khô khan mà còn mang lại giá trị thực tế rất cao trong công tác huấn luyện và thực thi nhiệm vụ. Việc chủ động vệ sinh máy ngay tại đơn vị giúp các con tàu luôn trong tư thế sẵn sàng rời bến, sẵn sàng thực hiện nhiệm vụ.

Lan tỏa tinh thần sáng tạo và khát vọng cống hiến của tuổi trẻ

Sáng kiến của Đại úy Hà Văn Đức và các đồng đội được vinh danh Giải thưởng Tuổi trẻ sáng tạo Cảnh sát biển Việt Nam năm 2025, đã tạo ra hiệu ứng tích cực, thôi thúc những người lính trẻ mạnh dạn bước vào con đường nghiên cứu. Đối với Đại úy Đức, giải Nhất tại cuộc thi không chỉ là một danh hiệu cá nhân, mà đó là sự ghi nhận của cấp trên đối với những nỗ lực thầm lặng của cả một tập thể, đồng thời là trách nhiệm để anh tiếp tục truyền lửa cho thế hệ sau.

Chia sẻ về hành trình đã qua, Đại úy Hà Văn Đức cho rằng mỗi sáng kiến có giá trị đều phải bắt nguồn từ những bất cập trong thực tiễn công tác. Những khó khăn gặp phải trong vận hành máy móc hằng ngày chính là những gợi ý sát thực nhất cho các đề tài nghiên cứu. Đại uý Đức luôn khuyến khích đoàn viên, thanh niên trong đơn vị không nên ngại khó, bởi quá trình nghiên cứu thực chất là quá trình tự học tập và rèn luyện kiến thức chuyên môn. 

Trong quá trình thực hiện đề tài, Đại úy Hà Văn Đức cũng rút ra kinh nghiệm quý báu về tinh thần học hỏi. Anh cùng nhóm tác giả đã chủ động tham khảo ý kiến chuyên môn từ các giảng viên giàu kinh nghiệm tại Học viện Kỹ thuật Quân sự và Học viện Hải quân. Nhờ sự hỗ trợ về kiến thức chuyên sâu và sự tạo điều kiện về trạm xưởng của chỉ huy các cấp, thời gian nghiên cứu đã được rút ngắn đáng kể so với dự kiến ban đầu. Anh cho rằng việc không ngại chia sẻ và tiếp thu ý kiến từ những người đi trước là yếu tố quan trọng để hoàn thiện các sản phẩm kỹ thuật một cách tối ưu nhất.

Đại úy Hà Văn Đức tin rằng tuổi trẻ Cảnh sát biển Việt Nam với tinh thần dám nghĩ, dám làm sẽ còn có thêm nhiều sáng kiến thiết thực hơn nữa, đóng góp trực tiếp vào nhiệm vụ bảo vệ chủ quyền biển đảo của Tổ quốc.

Trung tướng Bùi Quốc Oai, Chính uỷ Cảnh sát biển Việt Nam cho biết nhiệm vụ xây dựng Cảnh sát biển Việt Nam “Cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại”, tinh, gọn, mạnh, linh hoạt, có cơ cấu tổ chức và quân số hợp lý đến năm 2030 đặt ra cho mỗi cán bộ, chiến sĩ nhiệm vụ ngày càng khó khăn, phức tạp hơn; đòi hỏi thanh niên Cảnh sát biển phải tiếp tục xung kích, sáng tạo, cống hiến, không ngừng nâng tầm cả về bản lĩnh chính trị, đạo đức, năng lực chuyên môn nghiệp vụ. Đồng thời, có khát vọng vươn lên, sẵn sàng đương đầu với khó khăn, thử thách, gian khổ, hy sinh trong thực hiện nhiệm vụ, góp phần bảo vệ vững chắc chủ quyền, giữ gìn an ninh, an toàn trên các vùng biển, đảo thiêng liêng của Tổ quốc.