Các chiến dịch bảo vệ môi trường cảnh báo trẻ em tại nhiều sân chơi ở Anh có nguy cơ tiếp xúc với glyphosate - loại thuốc diệt cỏ gây tranh cãi đã được Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) xếp vào nhóm có khả năng gây ung thư cho người từ năm 2015.
Hình minh hoạ sân chơi trẻ em. Ảnh: Adobe Stock
Theo tờ The Guardian, cảnh báo được đưa ra sau khi các nhà hoạt động tiến hành lấy mẫu đất và bề mặt thiết bị tại 13 sân chơi ở London và một số hạt lân cận như Kent, Cambridgeshire và Buckinghamshire. Kết quả cho thấy dấu vết glyphosate hoặc chất phân hủy của nó là aminomethylphosphonic acid (AMPA) xuất hiện tại 8 sân chơi được kiểm tra. Riêng quận Hackney là nơi duy nhất không phát hiện tồn dư, sau khi chính quyền địa phương quyết định loại bỏ hoàn toàn glyphosate khỏi các không gian xanh công cộng từ năm 2021.
Theo các tổ chức vận động, dù những tranh cãi về mức độ an toàn ngày càng gia tăng, glyphosate vẫn được phép sử dụng rộng rãi tại Anh và được các địa phương phun thường xuyên ở công viên, sân thể thao, nghĩa trang và vỉa hè. Điều này làm dấy lên lo ngại về nguy cơ phơi nhiễm đối với trẻ nhỏ, nhóm đối tượng dễ bị tổn thương nhất do thường xuyên tiếp xúc trực tiếp với đất cát và đồ chơi ngoài trời.
Nick Mole, đại diện của tổ chức Pesticides Action Network UK, cho rằng việc phát hiện một loại thuốc diệt cỏ nguy hại tại nơi trẻ em vui chơi là điều đáng báo động, đặc biệt khi dư lượng được tìm thấy ngay trên các thiết bị như xích đu hay cầu trượt. Ông nhấn mạnh trẻ nhỏ có thói quen đưa tay và đồ vật vào miệng, khiến nguy cơ tiếp xúc càng trở nên nghiêm trọng.
Không chỉ liên quan đến ung thư, glyphosate còn bị nghi ngờ có liên hệ với nhiều vấn đề sức khỏe khác. Giáo sư Michael Antoniou, chuyên gia di truyền học phân tử và độc chất học tại King’s College London, cho biết các nghiên cứu cho thấy việc phơi nhiễm glyphosate là yếu tố nguy cơ đáng kể đối với bệnh gan nhiễm mỡ, bệnh thận và nhiều dạng ung thư, trong đó có bệnh bạch cầu. Theo ông, những đánh giá cho rằng glyphosate an toàn không còn phù hợp với bằng chứng khoa học mới nhất, khi liều lượng an toàn của chất này hiện vẫn chưa thể xác định rõ ràng.
Trước áp lực ngày càng lớn từ dư luận, Cơ quan An toàn và Sức khỏe Anh (HSE), đơn vị chịu trách nhiệm quản lý thuốc trừ sâu, dự kiến sẽ xem xét lại việc cấp phép sử dụng glyphosate trong năm nay, đồng thời mở một cuộc tham vấn công khai về khả năng gia hạn.
Trong bối cảnh đó, Siân Berry, nghị sĩ đảng Xanh đại diện khu vực Brighton Pavilion, đã trình một dự luật cá nhân kêu gọi cấm sử dụng glyphosate tại các khu vực công cộng. Bà cho rằng nhiều địa phương trên khắp nước Anh đã chứng minh vẫn có thể quản lý cây cỏ hiệu quả mà không cần dựa vào hóa chất độc hại, đồng thời khẳng định các hội đồng có nhiều lựa chọn an toàn hơn cho môi trường sống của trẻ em.
Tại công viên Victoria ở Tower Hamlets, bà Dafina Bozha, một phụ huynh có con nhỏ, cho biết bà sốc khi biết sân chơi có thể chứa dấu vết hóa chất gây ung thư mà lẽ ra phải là nơi an toàn nhất cho trẻ. Một phụ huynh khác, cũng bày tỏ quan điểm rằng việc sử dụng glyphosate đi ngược lại ý nghĩa vốn có của sân chơi, nơi trẻ em tiếp xúc với thiên nhiên. Bà cho rằng trong bối cảnh ngày càng có nhiều sản phẩm tự nhiên và thân thiện môi trường, việc tiếp tục sử dụng các loại hóa chất cũ kỹ là điều khó chấp nhận.