Nhân vật an ninh tầm cỡ 

Theo Al Jazeera, đây là một trong những vị trí nhạy cảm bậc nhất trong cấu trúc quyền lực Iran. Trên cương vị mới, ông Zolghadr sẽ phải xử lý một môi trường an ninh đa tầng, chịu sức ép quân sự từ cuộc đối đầu giữa Mỹ và Israel với Iran, đồng thời xử lý các thách thức nội bộ ngày càng gia tăng.

Phóng viên Al Jazeera Suheib Alassa mô tả ông Zolghadr là “nhân vật an ninh tầm cỡ”. Xuất thân từ lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo (IRGC), giữ vai trò thư ký Hội đồng Cố vấn từ năm 2023, ông được xem là người có hồ sơ gắn chặt với các quyết sách an ninh cốt lõi của Tehran.

Thuộc thế hệ đầu tiên của IRGC sau cuộc Cách mạng Hồi giáo Iran năm 1979, ông Zolghadr từng tham chiến trong Chiến tranh Iran - Iraq. Sự nghiệp của ông đã trải dài qua nhiều vị trí quan trọng như Tham mưu trưởng liên quân IRGC trong 8 năm, tiếp đó là Phó Tổng tư lệnh thêm 8 năm, trước khi chuyển sang các vai trò chính trị và tư pháp cấp cao.

Theo giới chuyên gia, việc lựa chọn ông Zolghadr phản ánh nhu cầu của Tehran trong việc tìm một nhân vật đủ tầm lấp khoảng trống mà ông Larijani để lại - người lâu nay được coi là trụ cột giàu kinh nghiệm trong hệ thống chính trị - an ninh. Trong bối cảnh đó, quyết định bổ nhiệm này nhiều khả năng là kết quả của quá trình chuẩn bị nhân sự từ trước, hơn là phản ứng tức thời trước diễn biến xung đột.

Hàng loạt thách thức

Cương vị đứng đầu Hội đồng An ninh Quốc gia (SNSC) - gắn chặt với văn phòng tân Lãnh tụ Tối cao Mojtaba Khamenei - đòi hỏi sự kết hợp giữa kinh nghiệm an ninh và năng lực điều phối các hồ sơ chiến lược ở cấp quốc gia.

Trong nội bộ Iran, các lực lượng theo đường lối cứng rắn có thể coi ông Zolghadr, với nền tảng quân sự dày dạn, là lựa chọn phù hợp hơn trong bối cảnh đất nước đang vận hành gần như trong trạng thái thời chiến.

Những thách thức trước mắt xuất hiện đồng thời trên nhiều hướng. Các cuộc không kích vẫn tiếp diễn trên diện rộng, không chỉ tại các đô thị lớn như Tehran hay Isfahan, mà còn tập trung tại khu vực phía tây và tây bắc, đặc biệt là tỉnh Đông Azerbaijan gần biên giới.

Diễn biến này làm gia tăng lo ngại về nguy cơ bất ổn từ bên trong. Giới chức Iran đã bắt giữ hàng trăm người bị cáo buộc liên quan đến các mạng lưới nước ngoài, trong động thái mà nhiều nhà quan sát cho là nhằm siết chặt kiểm soát an ninh sau làn sóng biểu tình hồi đầu năm khiến hàng nghìn người thiệt mạng.

Ở chiều ngược lại, Tehran vẫn duy trì các đợt tấn công tên lửa trong khu vực. Bộ máy tình báo Iran được cho là muốn phát đi tín hiệu rằng nước này có khả năng xác định và tấn công các mục tiêu sâu trong lãnh thổ Israel.

Song song, Iran tiếp tục gia tăng sức ép tại eo biển Hormuz bằng cách hạn chế hoạt động hàng hải, động thái đã tác động tiêu cực đến kinh tế toàn cầu và góp phần đẩy giá dầu tăng.

Tổng thể, bức tranh an ninh hiện nay là sự đan xen giữa sức ép quân sự từ bên ngoài và nhu cầu kiểm soát ổn định trong nước. Những vấn đề này đặt ông Zolghadr trước bài toán cân bằng đầy nhạy cảm ngay từ đầu nhiệm kỳ.

Bên cạnh đó, ông được dự báo sẽ đóng vai trò then chốt trong bất kỳ tiến trình đàm phán nào với Mỹ nhằm chấm dứt xung đột.

Phóng viên Al Jazeera Ali Hashem, đưa tin từ Tehran, nhận định việc bổ nhiệm ông Zolghadr cho thấy giới lãnh đạo Iran đang gia tăng yếu tố quân sự trong cấu trúc an ninh quốc gia.

“Một điểm đáng chú ý là bất kỳ thỏa thuận nào trên bàn đàm phán cũng sẽ cần sự phê chuẩn của ông Zolghadr trước khi được thông qua”, ông nói thêm.