Dù trải qua nhiều ngã rẽ gian nan và những thất bại ban đầu, anh Lê Văn Phước (sinh năm 2001, ở thôn Đức Giang, xã Mai Hoa, tỉnh Hà Tĩnh) đã kiên trì vươn lên, làm chủ mô hình nuôi chồn hương quy mô gần 1.000 con, mang lại nguồn thu nhập hàng trăm triệu đồng mỗi năm và mở ra hướng đi mới cho kinh tế địa phương.
Chồn hương là loài vật có tập tính sống hoang dã, khá dữ dằn nhưng đã được anh Phước thuần hóa thành công qua nhiều năm.
Bước ngoặt thực sự đến khi người dì họ mở mô hình nuôi chồn hương tại Hải Phòng và ngỏ lời nhờ Phước hỗ trợ. Nhận thấy nuôi chồn hương là mô hình tiềm năng, cuối năm 2022, Phước quyết định đưa mô hình này về Hà Tĩnh - trở thành gia đình đầu tiên tại địa phương dám mạo hiểm với loại động vật hoang dã này. Bố mẹ anh đã đồng hành, hỗ trợ con trai dốc sức đầu tư.
Tuy nhiên, con đường khởi nghiệp chưa bao giờ trải đầy hoa hồng. Với số vốn đầu tư ban đầu 200 triệu đồng, do thiếu kinh nghiệm nên anh mua phải lứa con giống kém chất lượng. Lứa chồn đầu tiên thất bại khi nhiều con nái không có khả năng sinh sản, một số con sinh sản kém hoặc không biết nuôi con.
Không nản chí, Phước tiếp tục ra Hải Phòng học hỏi thêm kỹ thuật, đúc kết kinh nghiệm thực tế. Anh gom góp, vay mượn thêm vốn để tái đầu tư với số tiền lên đến 600 triệu đồng, quyết tâm mua 70 con nái giống chất lượng cao (giá khoảng 25 triệu đồng/con) để làm lại từ đầu.
Trải qua quá trình vừa làm vừa rút kinh nghiệm, anh Phước đã nhiều lần đập phá, cải tiến lại hệ thống chuồng trại. Anh chia sẻ, điều tâm đắc nhất chính là việc cải tiến thiết kế ô chuồng. Thời gian đầu, chuồng làm thấp, chất liệu thép dễ bị rỉ sét và khó di chuyển. Sau này, anh nâng độ cao, điều chỉnh khoảng cách và tạo độ dốc hợp lý. Nhờ độ dốc chuẩn, khi xịt rửa vệ sinh, chất thải trôi nhanh mà không bị té ngược lên người chồn.
Anh Lê Văn Phước giới thiệu về kỹ thuật chăm sóc chồn hương.
Hiện nay, với quy mô 3 khu trại rộng 400m² chứa gần 1.000 ô chuồng, tổng chi phí xây dựng hơn 1,5 tỷ đồng, công tác vận hành đã giảm bớt đáng kể nhờ tính toán khoa học. Chi phí vận hành hàng ngày (gồm thức ăn, điện nước, nhân công) cho gần 1.000 con chồn khoảng 1,5 triệu đồng.
Chồn hương là loài chịu nhiệt giỏi, khẩu phần ăn chủ yếu là các nguyên liệu sẵn có, giá rẻ như chuối (5.000 đồng/kg) và cá rô phi (10.000 đồng/kg, mỗi ngày tiêu thụ khoảng 40 - 50kg). Công việc chăn nuôi được phân bổ cho 4 nhân công là người trong gia đình: buổi sáng 2 người vệ sinh chuồng trại trong 2,5 tiếng; buổi chiều 2 người trộn thức ăn và cho chồn ăn.
Anh Phước cho biết, kỹ thuật quan trọng nhất là phải theo dõi sát sao mùa giao phối, sinh sản. Đặc biệt là tháng 1 và tháng 2 âm lịch - thời điểm vất vả nhất vì chồn đi giống rất mạnh. Mỗi con nái trung bình đẻ từ 3 đến 8 con/lứa.
Hiện tại, mô hình của anh cung cấp ra thị trường các dòng sản phẩm đa dạng: Chồn giống nhỏ có giá 5 - 10 triệu đồng/cặp; chồn hậu bị (gần sinh sản) 7 - 15 triệu đồng/cặp; chồn sinh sản 10 - 15 triệu đồng/con; chồn thương phẩm 1,5 - 1,8 triệu đồng/kg.
Những con chồn hương con đang trong giai đoạn phát triển tại trang trại nhà anh Lê Văn Phước.
Tính đến thời điểm hiện tại, giá trị tổng đàn chồn gần 1.000 con của gia đình anh ước đạt gần 10 tỷ đồng. Sau khi trừ mọi chi phí, mô hình mang lại lợi nhuận ổn định từ 300 - 400 triệu đồng mỗi năm.
Không chỉ làm giàu cho bản thân, anh Phước luôn sẵn sàng hỗ trợ đầu ra, tư vấn kỹ thuật và bảo hành con giống cho người dân trong thời gian đầu chăn nuôi. Nhờ sự lan tỏa này, trên địa bàn xã Mai Hoa đã có 4 - 5 gia đình học hỏi và triển khai mô hình. Anh cũng cung cấp giống cho các hộ dân ở Quỳnh Lưu (Nghệ An), từ đó nhân rộng ra nhiều mô hình quy mô hàng trăm con tại địa bàn tỉnh bạn.
Đánh giá về tinh thần khởi nghiệp của đoàn viên thanh niên địa phương, anh Bùi Duy Hảo, Bí thư Đoàn thanh niên xã Mai Hoa (Hà Tĩnh) cho biết, mô hình nuôi chồn hương của đoàn viên Lê Văn Phước là một điểm sáng điển hình về phong trào khởi nghiệp, lập nghiệp của thanh niên địa phương. Không chỉ dám nghĩ, dám làm và tiên phong đưa mô hình kinh tế mới về xã, Phước còn rất nhiệt tình hỗ trợ kỹ thuật, chia sẻ kinh nghiệm cho các đoàn viên, thanh niên khác cùng phát triển. Thời gian tới, Đoàn xã sẽ tiếp tục đồng hành, hỗ trợ kết nối các nguồn vốn ưu đãi và tạo điều kiện thuận lợi nhất để mô hình của Phước ngày càng mở rộng, góp phần thúc đẩy phong trào làm giàu trên quê hương.