Chiều 11/8, tại Hà Nội, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch phối hợp UBND thành phố Hà Nội tổ chức Hội thảo lấy ý kiến về dự án Luật Phát triển công nghiệp văn hóa khu vực miền Bắc.
Tham dự sự có đại diện các cơ quan quản lý nhà nước, địa phương, chuyên gia, hiệp hội, doanh nghiệp, cơ sở đào tạo và các tổ chức, cá nhân hoạt động trong lĩnh vực văn hóa, công nghiệp văn hóa.
Quang cảnh hội thảo.
Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đang chủ trì, phối hợp với các bộ, ngành, địa phương và cơ quan liên quan xây dựng Dự thảo Luật Phát triển công nghiệp văn hóa. Dự thảo gồm 9 chương, 60 điều, áp dụng đối với cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp, cá nhân trong và ngoài nước tham gia hoặc có liên quan đến hoạt động công nghiệp văn hóa tại Việt Nam.
Tỷ trọng công nghiệp văn hóa trong GDP Việt Nam cả giai đoạn 2018 - 2025 ước đạt 4-5%, còn khoảng cách rất xa so với mục tiêu đặt ra đến năm 2030 là tối thiểu 7%, khó có thể bứt phá nếu không có một “cú hích” về mặt chính sách kiến tạo của Nhà nước.
Mặc dù Việt Nam có nguồn lực và tiềm năng to lớn, nhưng tiềm năng này chưa được khai thác tương xứng. Pháp luật về văn hóa còn thiếu tính đồng bộ và hệ thống, chủ yếu tiếp cận công nghiệp văn hóa dưới góc độ quản lý nhà nước đơn thuần về nội dung, thiếu các chính sách mang tính kiến tạo để thúc đẩy phát triển kinh tế, chưa coi đây là một lĩnh vực kinh tế năng động có khả năng đóng góp lớn vào GDP và giải quyết việc làm. Các quy định pháp luật đã có, nhưng thiếu một luật mang tính tổng thể, kết nối từ sáng tạo, sản xuất, phân phối đến tiêu dùng các sản phẩm văn hóa. Sự thiếu vắng này tạo ra những “khoảng trống”, “điểm mờ”, “điểm nghẽn” về mặt pháp lý.
Vì thế, việc ban hành Luật Phát triển công nghiệp văn hóa là đòi hỏi cấp bách, nhằm thể chế hóa Nghị quyết số 80-NQ/TW ngày 07/01/2026 của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam. Luật được xây dựng với sứ mệnh là một “Luật kiến tạo”: Vừa tháo gỡ các “điểm nghẽn”, làm rõ các “điểm mờ” vừa bổ sung quy định lấp đầy các “khoảng trống” pháp lý để khơi thông nguồn lực, giải phóng sức sáng tạo, gia tăng hàm lượng văn hóa trong các sản phẩm, dịch vụ, bảo vệ thị trường nội địa và tạo đòn bẩy đưa công nghiệp văn hóa trở thành động lực tăng trưởng bứt phá của đất nước.
Tinh thần chủ đạo được đặt ra trong quá trình xây dựng Luật là chuyển bản sắc văn hóa thành tài sản trí tuệ, chuyển tài sản trí tuệ thành dòng tiền tạo ra giá trị kinh tế. Theo đó, dự án Luật hướng tới ba mục tiêu lớn là: Xác lập vị trí của công nghiệp văn hóa trong cơ cấu kinh tế Việt Nam; Kết nối chuỗi giá trị để gia tăng giá trị kinh tế, xuất khẩu và thu hút đầu tư chiến lược; Đồng thời lan tỏa bản sắc văn hóa Việt Nam, thương hiệu Việt Nam và sức mạnh mềm Việt Nam trên trường quốc tế…
Tại hội thảo, các đại biểu đã đóng góp nhiều ý kiến quan trọng, hữu ích đối với dự thảo Luật Phát triển công nghiệp văn hóa.
Bày tỏ đồng thuận cao với chủ trương xây dựng Luật Phát triển công nghiệp văn hóa, Chủ tịch Hiệp hội Quảng cáo Việt Nam Nguyễn Trường Sơn cho rằng, đây là yêu cầu cần thiết, kịp thời nhằm thể chế hóa chủ trương của Đảng và góp phần hoàn thiện hệ thống pháp luật. Dự thảo Luật được chuẩn bị công phu, có kết cấu chặt chẽ, hệ thống, ngôn ngữ tương đối rõ ràng; nội dung bám sát chỉ đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm về ba chuyển dịch lớn, trong đó chú trọng hoàn thiện thể chế, tạo đột phá, khơi thông sức sáng tạo của toàn xã hội; đồng thời huy động, phân bổ và sử dụng hiệu quả các nguồn lực cho phát triển văn hóa, xây dựng chủ quyền văn hóa trên không gian số, nâng cao sức hấp dẫn và khả năng “đề kháng” nhằm bảo vệ các giá trị văn hóa dân tộc…
Tiến sĩ Nguyễn Thị Quý Phương, Tổng Giám đốc Công ty Tư vấn Quốc tế QP Việt Nam đánh giá, việc xây dựng Luật Phát triển công nghiệp văn hóa là bước đi rất quan trọng, được những người hoạt động trong lĩnh vực này mong đợi từ lâu. Tên gọi “Luật Phát triển công nghiệp văn hóa” thể hiện đúng tinh thần và mục tiêu của văn bản. Công nghiệp văn hóa là lĩnh vực giao thoa giữa nhiều ngành nghề, trong khi hoạt động quản lý nhà nước đã được điều chỉnh bởi các luật chuyên ngành. Vì vậy, luật mới cần tập trung kiến tạo môi trường phát triển, tạo hành lang pháp lý thuận lợi, bảo hộ các nguồn lực sáng tạo, trước hết là tài sản sở hữu trí tuệ. Đây là điều kiện cần thiết để những ý tưởng sáng tạo được khai thác, thương mại hóa và chuyển hóa thành nguồn lực phục vụ phát triển kinh tế - xã hội.
Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Nguyễn Huy Dũng nhận định, công nghiệp văn hóa đang được xác định là ngành công nghiệp mũi nhọn và nhận được sự quan tâm đặc biệt của lãnh đạo Đảng, Nhà nước, với mục tiêu tạo thêm động lực cho phát triển nhanh và bền vững đất nước. Ban soạn thảo tiếp nhận các ý kiến góp ý thẳng thắn, trách nhiệm, tâm huyết từ nhiều góc nhìn của các đại biểu dự hội thảo, từ đó nghiên cứu, bổ sung để hoàn thiện dự án Luật Phát triển công nghiệp văn hóa theo trình tự, thủ tục rút gọn, dự kiến trình Quốc hội xem xét tại kỳ họp tháng 10/2026.