Dù sinh ra đã mang khuyết tật bẩm sinh khiến bàn tay phải không lành lặn, chị Nguyễn Thị Hà (sinh năm 1991, trú tại phường Thanh Thủy, thành phố Huế) vẫn không ngừng nỗ lực vươn lên. Từ chính hạn chế của bản thân, chị đã làm ra những sản phẩm thêu may thủ công tinh tế, mang giá trị thẩm mỹ cao từ nguyên liệu tái chế. Không dừng lại ở đó, chị Hà còn cùng các chị em có hoàn cảnh tương tự thành lập Hợp tác xã thêu may thủ công, tạo việc làm ổn định và giúp nhiều người khuyết tật hòa nhập cộng đồng.
Chị Nguyễn Thị Hà hướng dẫn thêu may các sản phẩm tái chế từ rác cho chị em phụ nữ phường Thanh Thủy (thành phố Huế).
Bén duyên với nghề thêu may
Từ khi còn nhỏ, chị Hà đã chịu thiệt thòi hơn so với các bạn cùng trang lứa do bị khuyết tật ở tay. Tuy vậy, chị luôn cố gắng học tập để vượt qua số phận. Năm 2019, được sự động viên của gia đình và bạn bè, chị quyết định theo học nghề may ở Trung tâm dạy nghề và tạo việc làm cho người khuyết tật tại Huế.
Từng nghĩ rằng bản thân sẽ không làm được những công việc đòi hỏi sự khéo léo, trong thời gian đầu, chị đã có ý định bỏ cuộc. Chị Hà tâm sự: “Những ngày đầu khi mới bắt đầu học nghề may, lòng tôi lúc nào cũng nặng trĩu với những lo lắng và tự ti. Mỗi khi cầm cây kim, sợi chỉ nó như bị tuột khỏi tay, không chịu nằm yên. Có những ngày, tôi phải ngồi hàng giờ để may một đường thẳng, mồ hôi nhễ nhại vì cố tập trung, nhưng kết quả đổi lại chỉ là những mũi may lệch, xấu xí. Những lúc như vậy, tôi đều có ý định bỏ cuộc. Nhưng mỗi lần định buông xuôi, tôi lại nhớ đến những ngày tháng dài chịu thiệt thòi. Dù tay đau nhức, dù kim đâm vào da nhiều lần, tôi vẫn cố gắng. Dần dần, tôi nhận ra niềm vui kỳ lạ khi nhìn thấy một đường may dù còn vụng về nhưng là do chính bàn tay mình làm ra. Đó là cảm giác tự hào xen lẫn hạnh phúc khó tả”.
Sau khi học tại trung tâm một thời gian, chị Hà tiếp tục theo học các nghệ nhân bên ngoài để nâng cao tay nghề và tự mở tiệm may thêu gia đình. Chị Hà kể lại, khi quyết định mở tiệm, chị lo lắng nhưng rất quyết tâm. Tuy vậy, không có việc gì là dễ dàng, những sản phẩm đầu tiên do chị làm ra chậm hơn người bình thường rất nhiều, khách hàng đôi khi e ngại, đơn hàng ít ỏi. Những lúc như vậy, chị đều tự hỏi bản thân mình liệu có tiếp tục kinh doanh được không. Khi nhìn thấy sản phẩm từ rác thải biến thành chiếc khăn, túi xinh xắn được khách hàng yêu thích và mua về, chị lại tiếp tục cố gắng. Sau dần nhờ mọi người giới thiệu, việc kinh doanh của chị được thuận lợi hơn.
“Lần đầu tiên bán ra những sản phẩm của mình, tôi cảm thấy rất hạnh phúc, xen lẫn tự hào. Đó là niềm vui của sự tự lập, niềm tự hào khi không còn phải dựa dẫm vào ai”, chị Hà tâm sự.
Lan tỏa nghị lực vươn lên
Không dừng lại ở việc kinh doanh hộ gia đình, vào tháng 5/2026, chị đã cùng 9 chị em khuyết tật và các chị có thời gian nông nhàn thành lập Hợp tác xã thêu may thủ công Thanh Hà. Ban quản trị Hợp tác xã bước đầu được thống nhất gồm 3 thành viên, trong đó chị Nguyễn Thị Hà giữ vai trò giám đốc.
Hợp tác xã định hướng sẽ trở thành một điểm đến du lịch trải nghiệm, kết nối trực tiếp với các tour tham quan làng nghề và di tích tại địa phương; tập trung vào các dòng sản phẩm thủ công như: quà lưu niệm, phụ kiện thời trang (móc khóa, túi xách, gương...) từ nguyên liệu tái chế lá cây, thu mua vải áo quần cũ...
Chị Nguyễn Thị Hà hướng dẫn thêu may các sản phẩm được tái chế từ rác cho chị em phụ nữ phường Thanh Thủy (thành phố Huế).
Nhớ lại hành trình dạy, hướng dẫn các chị em học nghề thêu may và tham gia hợp tác xã, chị Hà cho hay, tại hợp tác xã có người bị khuyết tật ở chân, tay, mắt, tai… Tuy nhiên, mọi người đều có quyết tâm, mong muốn hòa nhập xã hội và có công việc ổn định. Những ngày đầu, mọi người đều phải rất cố gắng, từ người dạy cho đến người học. Giờ đây, tay nghề các chị đã vững hơn. Các sản phẩm do các chị làm ra hợp thời trang, tỉ mỉ và sáng tạo.
Chị Đặng Thị Thúy Sang (thành viên Hợp tác xã thêu may Thanh Hà) cho biết, trước đây, chị thường có suy nghĩ rằng mình chỉ là gánh nặng cho gia đình, không làm được gì có ích cho xã hội, xin việc gì cũng bị từ chối. Những ngày tháng đó thật dài và nặng nề. Được chị Hà hướng dẫn, dạy nghề, chúng tôi như được tiếp thêm sức mạnh và bắt đầu thuần thục khi làm ra những sản phẩm hoàn thiện. Bây giờ, chúng tôi đã có nơi làm việc, có một cộng đồng thực sự. Mỗi buổi ngày đến hợp tác xã, chúng tôi thấy mình có mục đích sống, có chỗ để cống hiến.
Trong những ngày đầu xây dựng Hợp tác xã thêu may Thanh Hà, Hội Liên hiệp Phụ nữ phường Thanh Thủy đã đồng hành, hỗ trợ phụ nữ khuyết tật của hợp tác xã tiếp cận nguồn lực, nâng cao kỹ năng và tự tin tham gia phát triển. Ngoài ra, đơn vị giúp liên kết tiêu thụ sản phẩm, tạo điều kiện mở điểm bán hàng và hoạt động tại điểm du lịch cộng đồng Cầu Ngói Thanh Toàn; đồng thời giúp tìm nguồn nguyên liệu tái chế.
Theo bà Nguyễn Thị Thủy Ngân, Chủ tịch Hội Liên hiệp Phụ nữ phường Thanh Thủy cho hay, Hợp tác xã Thêu may Thanh Hà không chỉ tạo sinh kế bền vững mà còn lan tỏa tinh thần vượt khó, truyền cảm hứng để nhiều chị em khác mạnh dạn vươn lên và khẳng định giá trị bản thân trong cộng đồng. Tại đây, các chị em đã vượt qua nghịch cảnh của số phận và định hình lại giá trị của bản thân. Không những vậy, các chị em đã mở ra hướng đi mới, tận dụng từ phế liệu, rác thải, để tạo ra những sản phẩm đẹp, tinh tế và lan tỏa lối sống tích cực; đồng thời phát huy vẻ đẹp của người phụ nữ Việt Nam...