Ngư dân Đồng Tháp nỗ lực thích ứng

Trước tình hình giá nhiên liệu tăng cao đang tác động trực tiếp đến hoạt động khai thác thủy sản, ngư dân tỉnh Đồng Tháp nỗ lực tìm cách thích ứng để vượt qua khó khăn, duy trì hoạt động vươn khơi bám biển.

Tỉnh Đồng Tháp hiện có 1.523 tàu cá, với tổng công suất máy 553.980 CV. Trong đó, tàu đánh bắt nguồn lợi thủy sản là 1.182 tàu và 341 tàu hậu cần đánh bắt nguồn lợi thủy sản. Tổng số lao động đang hoạt động nghề cá trực tiếp khoảng 9.590 người.

Xã Gia Thuận là địa phương phía Đông của tỉnh Đồng Tháp có thế mạnh về khai thác hải sản với 563 tàu cá với 423 phương tiện đánh bắt xa bờ cùng 140 phương tiện đánh bắt gần bờ, có sản lượng khai thác trung bình hàng năm đạt trên 42.970 tấn hải sản các loại.

Theo các chủ tàu, giá nhiên liệu tăng cao, ngư lưới cụ, lương thực, nước đá cũng tăng khoảng ba mươi phần trăm, khiến chi phí mỗi chuyến biển tăng gấp đôi. Ông Huỳnh Phương Trúc, xã Gia Thuận, tỉnh Đồng Tháp chia sẻ: Chi phí cho mỗi chuyến đi biển tăng cao trong khi sản lượng tôm cá đánh bắt thì tùy thuộc vào ngư trường đánh bắt nên nếu đánh bắt ít thì không đủ trả tiền nhiên liệu cùng tiền công cho bạn (lao động trên tàu cá).

Trước tình hình đó, nhiều chủ tàu cá linh động tìm nhiều cách để thích ứng để bám biển, duy trì hoạt động đánh bắt. Trong đó, phương án tối ưu là giảm bớt số tàu ra khơi, đồng thời vận động nhân công lao động trên tàu cá thực hành tiết kiệm đến mức tối đa các chi phí trong chuyến đánh bắt như đá lạnh, nước ngọt, gas… để chia sẻ khó khăn trong thời điểm hiện tại.

Giá nhiên liệu tăng không chỉ ảnh hưởng trực tiếp đến các tàu trực tiếp khai thác hải sản mà còn ảnh hưởng đến các phương tiện hậu cần, thu mua hải sản và tiếp tế lương thực, thực phẩm trên biển. Do đặc thù phương tiện phải vận hành liên tục ra vào để tiếp tế và vận chuyển hải sản cho các tàu đánh bắt xa bờ, các tàu hậu cần gần như không thể cắt giảm chi phí nên mỗi chuyến biển có nguy cơ lỗ hàng chục triệu đồng.

Ông Huỳnh Văn Hùng Em, xã Gia Thuận, tỉnh Đồng Tháp, chủ phương tiện làm dịch vụ hậu cần, cho biết: Các tàu hậu cần cũng chịu áp lực lớn khi giá nhiên liệu tăng cao, khả năng bị lỗ là rất cao nhưng cũng phải gồng mình để duy trì hoạt động thu gom hải sản và tiếp tế lương thực, thực phẩm cho ngư dân ở tàu đánh bắt bám biển, đánh bắt.  

Xã Gia Thuận, tỉnh Đồng Tháp hiện có 423 phương tiện khai thác xa bờ, mỗi chuyến biển kéo dài ba đến bốn tháng, tiêu thụ khoảng 12.000 - 15.000 ngàn lít dầu một tháng. Giá xăng, dầu tăng làm chi phí vận hành cao lên từ 50-60%. Do đó, sau khi trừ các khoản chi, có nhiều chuyến biển hầu như không có lợi nhuận mà nguy cơ bị lỗ vốn là rất cao.

Trước tình hình đó, Nghiệp đoàn nghề cá xã Gia Thuận, tỉnh Đồng Tháp chủ động đề xuất nhiều giải pháp nhằm giảm áp lực chi phí cho ngư dân. Ông Lê Văn Muồi, Chủ tịch nghiệp đoàn nghề cá xã Gia Thuận, tỉnh Đồng Tháp cho biết: Trước đây, mỗi tháng cho 4 tàu vào bờ, còn bây giờ chỉ cho vào bờ 2 tàu cung cấp dầu, nước đá và đem tôm cá về cảng bán nhằm giảm thiểu chi phí. Phía Nghiệp đoàn cũng đề xuất các cơ quan chức năng có giải pháp hỗ trợ ngư dân vươn khơi bám biển.

Bà Hà Trần Phương Thùy, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Gia Thuận, tỉnh Đồng Tháp trao đổi: Để hạn chế hiện tượng tăng giá bán nhiên liệu để trục lợi, Ủy ban nhân dân xã chỉ đạo Phòng Kinh tế xã phối hợp với các lực lượng chức năng tăng cường giám sát giá cả nhiên liệu cùng các mặt hàng trên địa bàn xã để kịp thời phát hiện, xử lý các tình trạng nâng giá, găm hàng. Bên cạnh đó, Ủy ban nhân xã cũng tiếp nhận và sẽ kiến nghị Ủy ban nhân dân tỉnh có những giải pháp hỗ trợ ngư dân hợp lý để tiếp tục vươn khơi, bám biển.

Phó Giám đốc Sở Công Thương tỉnh Đồng Tháp Đặng Văn Tuấn cho biết: Trước bối cảnh tình hình chiến sự tại Trung Đông đang tác động mạnh đến thị trường năng lượng toàn cầu, kéo theo những biến động về giá và nguồn cung xăng, dầu, Sở Công Thương Đồng Tháp đã chỉ đạo Đội Quản lý thị trường số 7 thuộc Chi cục Quản lý thị trường tỉnh Đồng Tháp cho cửa hàng ký cam kết chấp hành đúng quy định pháp luật trong kinh doanh xăng, dầu, đồng thời kịp thời xác minh, nhắc nhở các đơn vị đảm bảo nguồn cung, duy trì hoạt động theo đúng thời gian đã đăng ký.

Hiện trên địa bàn tỉnh có 2 doanh nghiệp đầu mối, 12 nhà phân phối cùng hơn 1.000 cửa hàng xăng, dầu, cơ bản đáp ứng nhu cầu nhiên liệu của người dân. Ngành công thương đã yêu cầu các đơn vị đầu mối và thương nhân phân phối đảm bảo nguồn cung cho các đại lý của mình. Qua kiểm tra, các đơn vị đã đảm bảo nguồn cung theo quy định của Chính phủ.

Doanh nghiệp mở rộng liên kết

Sản lượng sứa giảm trong khi giá dầu tăng cao nên dù đang chính vụ thu hoạch sứa, thay vì vươn khơi đánh bắt nhiều chủ thuyền trong và ngoài tỉnh Ninh Bình đã giảm chuyến khai thác hoặc nằm bờ, các cơ sở chế biến sứa thiếu nguồn cung...

Vụ khai thác sứa thường bắt đầu từ cuối tháng Giêng đến tháng 4 hàng năm. Hai tuần qua, thuyền của ông Lường Hữu Thanh ở xã Hoằng Thanh, tỉnh Thanh Hóa đã ra khu vực biển Ninh Bình để khai thác sứa.

Ông Thanh cho biết, hằng năm, sứa sẽ theo dòng hải lưu dạt về từ hướng Bắc và dần xuống phía Nam. Thông thường vào đầu tháng 2 âm lịch, các thuyền đánh bắt sứa ở Thanh Hóa sẽ di chuyển ra khu vực gần đảo Cô Tô, tỉnh Quảng Ninh đánh bắt dần về. Tuy nhiên năm nay, sứa ở khu vực biển gần đảo Cô Tô rất ít, các thuyền quay đầu, di chuyển về khu vực biển Ninh Bình để khai thác.

Năm nay sứa về rất ít. Sản lượng chỉ đạt khoảng 40% so với năm 2025. Giá bán sứa hiện ở mức ngang bằng cùng thời điểm của năm 2025, khoảng 15.000 đồng/con.

Với kinh nghiệm đi biển lâu năm, ông Thanh giải thích do năm 2025 là năm nhuận nên mùa sứa năm nay đến sớm hơn thường lệ. Từ trước Tết Nguyên đán Giáp Ngọ, nhiều khả năng sứa đã xuất hiện tại vùng biển Hải Phòng, Ninh Bình, tuy nhiên thời điểm đó ngư dân chưa tổ chức khai thác. Ngoài ra, diễn biến thời tiết thất thường, đặc biệt năm 2025 có nhiều bão, có thể đã tác động đến quá trình sinh trưởng, phát triển của sứa khiến sản lượng giảm so với mọi năm.

Những năm trước, vào đúng vụ sứa, ngư dân đánh bắt khá hiệu quả. Mỗi vụ mùa sứa mang lại cho các chủ thuyền thu nhập từ 30 - 50 triệu đồng. Tuy nhiên năm nay, sản lượng sứa không ổn định nên thu nhập của ngư dân đã giảm mạnh. Trong bối cảnh giá nhiên liệu nhiều thời điểm tăng cao, không ít thuyền đánh bắt cầm chừng, hạn chế ra khơi dù đang chính vụ đánh bắt sứa.

Đưa tàu về khu vực thu mua sứa trên địa bàn xã Hải Thịnh, tỉnh Ninh Bình sau một ngày lênh đênh trên biển, ông Viên Đình Hùng, phường Nam Sầm Sơn, tỉnh Thanh Hóa chia sẻ, mỗi chuyến đi biển mất hơn 1 triệu đồng tiền nhiên liệu, tiền bán sứa chỉ đủ trang trải nhiên liệu, ngư dân gần như không có thu nhập. Vì sản lượng sứa thấp, ông Hùng quyết định áp dụng cách làm linh hoạt, một ngày ra khơi, một ngày nghỉ ở bờ.

Bà Nguyễn Thị Bảy, Chủ xưởng thu mua hải sản tại xã Hải Thịnh, tỉnh Ninh Bình thông tin, cơ sở của bà có khoảng 15 lao động sơ chế. Những vụ trước, mỗi ngày, xưởng có thể thu mua và sơ chế gần 8.000 con, nhưng năm nay, mỗi ngày chỉ mua được khoảng 3.000 con. Nguồn nguyên liệu giảm trong khi cơ sở vẫn phải duy trì thuê lao động khiến việc kinh doanh cũng gặp không ít khó khăn.

Là một trong những đơn vị chuyên chế biến các sản phẩm sứa ăn liền, hằng năm vào mùa sứa, Công ty Trách nhiệm hữu hạn chế biến hải sản Tân Long, xã Hải Thịnh, tỉnh Ninh Bình nhập khoảng 200 tấn sứa đã qua sơ chế.  Năm nay, dù đang chính vụ nhưng đơn vị hiện chỉ nhập được khoảng 30 tấn.

Ông Trần Mạnh Hữu, Giám đốc Công ty Trách nhiệm hữu hạn chế biến hải sản Tân Long cho hay, sản phẩm sứa ăn liền được công ty sản xuất quanh năm. Mỗi năm đơn vị xuất đi từ 70 - 80 tấn hàng cho các cửa hàng, siêu thị, nhà hàng trong và ngoài tỉnh. Những năm gần đây, sản phẩm sứa ăn liền được người dân ưa chuộng sử dụng nên lượng hàng đặt mua khá lớn.

Trước thực trạng sản lượng sứa khai thác năm nay giảm mạnh so với năm ngoái, khiến nguồn nguyên liệu tại chỗ không đủ đáp ứng nhu cầu sản xuất, công ty đã chủ động xây dựng kế hoạch thu mua bổ sung. Theo đó, ngoài việc tăng cường thu mua sứa từ các địa phương lân cận trong tỉnh, doanh nghiệp cũng mở rộng mạng lưới liên kết, tìm kiếm và nhập nguyên liệu từ các tỉnh, thành khác có nguồn sứa dồi dào hơn. Giải pháp này nhằm đảm bảo duy trì ổn định hoạt động sản xuất, đáp ứng tiến độ các đơn hàng đã ký kết, đồng thời hạn chế tối đa ảnh hưởng của việc thiếu hụt nguyên liệu đến hiệu quả kinh doanh.