Một phòng thí nghiệm công nghiệp với dây chuyền sản xuất tự động, robot và hệ thống mô phỏng hiện đại vừa được đưa vào hoạt động tại Trường Đại học Bách khoa, Đại học Đà Nẵng. Không gian thực hành này được xây dựng với sự tài trợ của doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực tự động hóa công nghiệp, mở ra cơ hội để sinh viên tiếp cận trực tiếp với các công nghệ đang được ứng dụng tại các nhà máy hiện đại.
Điểm đáng chú ý là sự hợp tác giữa nhà trường và doanh nghiệp không chỉ dừng lại ở việc tài trợ trang thiết bị. Doanh nghiệp còn tham gia xây dựng chương trình đào tạo, chia sẻ các tiêu chuẩn công nghệ quốc tế và đồng hành cùng nhà trường trong quá trình giảng dạy. Nhờ đó, sinh viên không chỉ học lý thuyết mà còn được làm quen với các hệ thống công nghệ đang được sử dụng trong sản xuất thực tế.
Công nghệ từ nhà máy vào giảng đường
Thử nghiệm robot công nghiệp tại Trung tâm Đào tạo, Nghiên cứu và Phát triển Ứng dụng Robot Công nghiệp và Trí tuệ nhân tạo (trường Đại học Bách khoa – Đại học Đà Nẵng). Ảnh: Khoa Chương/TTXVN
Ông Trần Trọng Tín, Trưởng đại diện khu vực miền Trung Công ty KUKA Việt Nam cho biết, ngoài các thiết bị tự động hóa, doanh nghiệp còn hỗ trợ phần mềm mô phỏng công nghiệp, công cụ quan trọng trong việc thiết kế và vận hành dây chuyền sản xuất hiện đại.
“Chúng tôi tài trợ 500 license (giấy phép) phần mềm cho sinh viên để phục vụ chương trình đào tạo. Bên cạnh đó, KUKA cũng chia sẻ chương trình đào tạo tiêu chuẩn của Đức để cùng nhà trường xây dựng chương trình đào tạo đạt chuẩn quốc tế, đồng thời xây dựng hệ thống đánh giá và cấp chứng nhận của hãng cho sinh viên”, ông Tín nói.
Trong bối cảnh công nghệ tự động hóa và sản xuất thông minh phát triển nhanh chóng, nếu chỉ học theo giáo trình truyền thống, sinh viên có thể gặp khoảng cách khá lớn so với thực tế sản xuất khi bước vào doanh nghiệp. Vì vậy, việc đưa thiết bị, phần mềm và quy trình công nghệ từ nhà máy vào giảng đường được xem là hướng đi hiệu quả để rút ngắn khoảng cách này.
Không gian phòng thí nghiệm mới cho phép sinh viên trực tiếp thực hành với robot công nghiệp, hệ thống điều khiển tự động và phần mềm mô phỏng dây chuyền sản xuất. Đây là những công nghệ đang được ứng dụng rộng rãi trong các nhà máy sản xuất điện tử, cơ khí chính xác và công nghiệp chế tạo.
Doanh nghiệp tham gia sâu vào quá trình đào tạo
Trung tâm Đào tạo, Nghiên cứu và Phát triển Ứng dụng Robot Công nghiệp và Trí tuệ nhân tạo là nền tảng quan trọng để đào tạo nhân lực, nghiên cứu và thúc đẩy ứng dụng robot, trí tuệ nhân tạo trong sản xuất công nghiệp. Ảnh: Khoa Chương/TTXVN
Theo đại diện các trường đại học kỹ thuật, sự tham gia của doanh nghiệp vào quá trình đào tạo đang trở thành xu hướng tất yếu trong bối cảnh công nghệ thay đổi nhanh chóng. Khi thiết bị và công nghệ trong các nhà máy liên tục được nâng cấp, việc cập nhật kiến thức cho người học cũng cần được thực hiện thường xuyên và sát với thực tế sản xuất.
Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Hữu Hiếu, Hiệu trưởng Trường Đại học Bách khoa, Đại học Đà Nẵng cho biết, nhà trường không chỉ đào tạo sinh viên mà còn tổ chức nhiều khóa học liên kết để các kỹ sư đang làm việc tại doanh nghiệp có thể quay lại trường cập nhật kiến thức và tiếp cận thiết bị mới.
“Chúng tôi cũng mở cửa cho học sinh và sinh viên trong khu vực đến tham quan, tìm hiểu các thiết bị công nghiệp hiện đại tại trường. Đây là những thiết bị mà các em khó có cơ hội tiếp cận khi đến các nhà máy”, ông Hiếu nói.
Bên cạnh đó, nhiều doanh nghiệp còn tham gia xây dựng đề cương môn học, góp ý chương trình đào tạo hoặc trực tiếp cử chuyên gia đến giảng dạy các chuyên đề thực tiễn. Một số chương trình còn tổ chức các dự án học tập gắn với bài toán sản xuất của doanh nghiệp, giúp sinh viên có cơ hội giải quyết những vấn đề thực tế ngay từ khi còn trên ghế nhà trường.
Cơ hội cho nghiên cứu và khởi nghiệp
Thử nghiệm robot công nghiệp tại Trung tâm Đào tạo, Nghiên cứu và Phát triển Ứng dụng Robot Công nghiệp và Trí tuệ nhân tạo (trường Đại học Bách khoa – Đại học Đà Nẵng). Ảnh: Khoa Chương/TTXVN
Không chỉ tại Trường Đại học Bách khoa, trong những năm gần đây, nhiều trường đại học kỹ thuật tại khu vực miền Trung được đầu tư các phòng thí nghiệm, xưởng thực hành và dây chuyền sản xuất mô phỏng với sự đồng hành của doanh nghiệp. Theo Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Lê Hùng, Hiệu trưởng Trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật, Đại học Đà Nẵng, mô hình hợp tác này mang lại lợi ích cho cả hai phía. Các doanh nghiệp khi tài trợ trang thiết bị cho nhà trường sẽ giúp hiện đại hóa cơ sở vật chất, tiếp cận gần hơn với công nghệ đang được sử dụng trên thị trường. Ngược lại, nhà trường đào tạo sinh viên làm quen với công nghệ ngay từ khi còn học, qua đó rút ngắn thời gian đào tạo lại khi các em vào làm việc tại doanh nghiệp.
Khi sinh viên được tiếp cận với thiết bị hiện đại và những bài toán thực tế từ doanh nghiệp, nhiều ý tưởng nghiên cứu khoa học cũng có cơ hội phát triển thành sản phẩm ứng dụng. Điều này mở ra khả năng hình thành các dự án khởi nghiệp ngay từ trong trường đại học.
Giảng viên Phan Ngọc Kỳ, Khoa Điện - Điện tử, Trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật, Đại học Đà Nẵng cho rằng, sự đồng hành của doanh nghiệp sẽ tạo động lực lớn cho sinh viên trong quá trình nghiên cứu và sáng tạo. Nếu được trang bị tốt và có sự hỗ trợ từ doanh nghiệp, sinh viên hoàn toàn có thể bắt đầu từ những dự án nhỏ. Khi đó, các trung tâm hỗ trợ khởi nghiệp trong trường sẽ giúp các em phát triển sản phẩm và đưa các kết quả nghiên cứu ra thị trường.
Trong bối cảnh cuộc cách mạng công nghiệp 4.0 và chuyển đổi số diễn ra mạnh mẽ, việc tăng cường kết nối giữa nhà trường và doanh nghiệp không chỉ góp phần nâng cao chất lượng đào tạo mà còn thúc đẩy hình thành hệ sinh thái đổi mới sáng tạo trong các trường đại học.
Bên cạnh sự hợp tác với các doanh nghiệp trong nước, nhiều trường đại học đang chủ động mở rộng hợp tác với các tập đoàn công nghệ quốc tế. Việc tiếp cận các chuẩn công nghệ tiên tiến, chương trình đào tạo hiện đại và mạng lưới doanh nghiệp toàn cầu được kỳ vọng sẽ giúp sinh viên Việt Nam có thêm nhiều cơ hội phát triển nghề nghiệp trong bối cảnh thị trường lao động ngày càng cạnh tranh và hội nhập.