Theo trang tin Defense News, sắc lệnh được ký ngày 20/7 quy định các doanh nghiệp quốc phòng không còn được cấp ngoại lệ chỉ vì nguồn cung từ Trung Quốc có giá thấp hơn hoặc thuận tiện hơn các lựa chọn khác.

Nhà thầu đề nghị miễn trừ phải chứng minh đã chủ động tìm kiếm nguồn cung thay thế, làm rõ xuất xứ của nguyên liệu và trình bày kế hoạch cụ thể nhằm chấm dứt phụ thuộc các nhà cung cấp thuộc diện bị cấm. Những công ty không chứng minh được nỗ lực chuyển sang nguồn cung trong nước có thể đối mặt nguy cơ mất hợp đồng với chính phủ Mỹ.

Cố vấn Nhà Trắng Peter Navarro cho biết chính quyền sẽ không còn chấp nhận cách giải thích rằng doanh nghiệp không tìm được phương án thay thế khi chưa thực hiện đầy đủ các biện pháp cần thiết.

Động thái trên được đưa ra trong bối cảnh Lầu Năm Góc đang gây sức ép lên các tập đoàn quốc phòng lớn như Lockheed Martin và Boeing, yêu cầu nhanh chóng mở rộng năng lực sản xuất vũ khí. Tuy nhiên, quá trình này vẫn đối mặt với những điểm yếu kéo dài trong mạng lưới cung ứng phục vụ quân đội Mỹ.

Nhiều loại khoáng sản quan trọng và vật liệu đã qua chế biến được sử dụng trong tên lửa, máy bay và các hệ thống quân sự hiện đại vẫn phụ thuộc đáng kể vào các nhà cung cấp Trung Quốc. Điều này khiến các doanh nghiệp đứng trước yêu cầu vừa phải giảm phụ thuộc Bắc Kinh, vừa bảo đảm tiến độ cung cấp vũ khí cho quân đội Mỹ và các đồng minh.

Ngoài việc siết điều kiện miễn trừ, sắc lệnh yêu cầu Lầu Năm Góc xây dựng các quy định buộc nhà thầu lập bản đồ toàn bộ chuỗi cung ứng quốc phòng quan trọng, từ khâu khai thác nguyên liệu thô đến khi hoàn thiện sản phẩm quân sự.

Các doanh nghiệp sẽ phải xác định nguồn gốc của khoáng sản, linh kiện, phần mềm và những yếu tố đầu vào khác được sử dụng trong các hệ thống vũ khí thuộc diện chỉ định. Quy định này sẽ mở rộng khả năng giám sát của chính phủ Mỹ, vượt ra ngoài các nhà thầu chính để bao quát cả những nhà cung cấp ở các tầng thấp hơn trong chuỗi sản xuất.

Theo ông Navarro, việc nắm rõ chuỗi cung ứng không chỉ là yêu cầu hành chính mà còn đóng vai trò chuẩn bị cho các tình huống xung đột. Lầu Năm Góc cần xác định từ trước liệu tên lửa, máy bay hoặc những nền tảng quân sự khác có đang phụ thuộc vào doanh nghiệp do nước ngoài kiểm soát hay không.

Sắc lệnh cũng yêu cầu các nhà thầu đánh giá nhà cung cấp dựa trên cơ cấu sở hữu nước ngoài, tình hình tài chính và những rủi ro liên quan đến năng lực sản xuất. Các đối tác bị đánh giá là không đáng tin cậy hoặc có nguy cơ làm gián đoạn hoạt động quốc phòng sẽ phải được thay thế.

Quy định mới là một phần trong nỗ lực rộng hơn của chính quyền Tổng thống Trump nhằm đưa các chuỗi cung ứng chiến lược trở lại Mỹ, đặc biệt trong những lĩnh vực có liên quan trực tiếp đến an ninh quốc gia.

Việc chuyển đổi nguồn cung có thể tạo thêm áp lực đối với các tập đoàn quốc phòng, do xây dựng năng lực khai thác, chế biến và sản xuất vật liệu thay thế thường cần nhiều thời gian và chi phí lớn. Trong ngắn hạn, các công ty có thể phải cân bằng giữa yêu cầu tuân thủ quy định mới và mục tiêu tăng nhanh sản lượng vũ khí theo yêu cầu của Lầu Năm Góc.