Ngày 8/9, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã tưởng niệm các nạn nhân trong vụ khủng bố ngày 11/9/2001, đồng thời cam kết nước Mỹ sẽ "không bao giờ quên" thảm kịch đã cướp đi sinh mạng của gần 3.000 người.
Tổng thống Mỹ Donald Trump phát biểu tại Washington, D.C. Ảnh: THX/TTXVN phát
Tại sự kiện diễn ra tại Ellipse do tổ chức Tunnel to Towers Foundation khởi xướng, ban tổ chức đã trưng bày một thanh dầm thép khổng lồ, dài 6,3m, nặng gần 7.700 kg, được thu hồi từ tòa tháp phía Nam của Trung tâm Thương mại Thế giới ở New York. Dầm thép này đã được vận chuyển khắp đất nước trong nhiều tháng trong khuôn khổ chương trình "Steel Across America" nhằm tưởng niệm các nạn nhân và những người hùng trong ngày 11/9. Ngày 11/9, dầm thép sẽ được đưa trở lại New York trong một đoàn diễu hành, tái hiện hành trình của người lính cứu hỏa thành phố New York Stephen Siller, người đã thiệt mạng khi tham gia ứng phó vụ tấn công.
Phát biểu tại sự kiện, Tổng thống Trump nhấn mạnh vụ khủng bố ngày 11/9 là một trong số ít những sự kiện mang tính bước ngoặt trong lịch sử, tạo ra sự phân định rõ rệt giữa thời kỳ trước và sau sự kiện này. Ông nhấn mạnh ý nghĩa biểu tượng của mảnh thép được đặt tại đây, cho rằng đây là lời nhắc nhở về sức mạnh và khả năng vượt qua những thử thách của nước Mỹ trước các mối đe dọa và khủng bố.
Trong bài phát biểu của mình, ông Trump đặc biệt tưởng niệm hai người đã thiệt mạng trong các vụ tấn công: là người lính cứu hỏa của thành phố New York Jeffrey Palazzo và nhà giao dịch chứng khoán trẻ tuổi Welles Crowther, người được biết đến với biệt danh "người đàn ông đeo khăn rằn đỏ" sau khi cứu sống nhiều người trong vụ tấn công. Tổng thống Trump đã truy tặng ông Crowther Huân chương Tự do của Tổng thống - phần thưởng dân sự cao quý nhất của Mỹ. Mẹ và chị gái ông Crowther đã thay mặt gia đình nhận huân chương.
Ông Trump cho biết Lực lượng Tuần duyên Mỹ cũng sẽ đưa vào hoạt động một tàu phản ứng nhanh mới tại New York vào cuối tuần này để tưởng nhớ ông Palazzo, một quân nhân dự bị của lực lượng.
Đã 25 năm sau vụ khủng bố ngày 11/9, người dân Mỹ hiện lo ngại các cuộc tấn công do phần tử cực đoan trong nước gây ra hơn các mối đe dọa khủng bố từ nước ngoài.
Phóng viên TTXVN tại Washington dẫn kết quả thăm dò của Reuters/Ipsos với 1.167 người trưởng thành trên toàn nước Mỹ cho thấy 33% số người được hỏi coi khủng bố trong nước là mối đe dọa lớn nhất đối với an toàn của người dân, trong khi 20% chọn khủng bố nước ngoài và 42% lo ngại các hành vi bạo lực ngẫu nhiên, như các vụ xả súng hàng loạt.
Kết quả này cho thấy sự thay đổi đáng kể so với năm 2013, khi 28% người Mỹ coi khủng bố nước ngoài là mối đe dọa hàng đầu, cao hơn mức 21% đối với khủng bố trong nước.
Khi được hỏi về các cuộc tấn công có động cơ ý thức hệ, 61% người tham gia khảo sát cho rằng các phần tử cực đoan trong nước là mối đe dọa lớn hơn, so với 34% nhận định mối đe dọa chủ yếu đến từ các phần tử cực đoan ở nước ngoài.
Khảo sát cũng cho thấy hệ lụy của vụ 11/9 vẫn có ảnh hưởng lớn trong xã hội Mỹ. Khoảng 60% số người được hỏi cho biết thỉnh thoảng vẫn nghĩ về vụ tấn công này và tỷ lệ tương tự ủng hộ việc Mỹ đáp trả quân sự nếu xảy ra một cuộc tấn công khủng bố nghiêm trọng khác. Tuy nhiên, đa số người Mỹ không cho rằng các cuộc chiến sau vụ 11/9 là đáng để đánh đổi. 48% cho rằng chiến sự tại Afghanistan không đáng với những tổn thất phải gánh chịu, so với 21% cho rằng cuộc chiến này là cần thiết. Đối với cuộc xung đột tại Iraq, tỷ lệ phản đối là 51%, trong khi 21% ủng hộ.
Về các biện pháp an ninh, khoảng 60% người Mỹ đánh giá phản ứng của Chính phủ Mỹ sau vụ 11/9 có hiệu quả trong việc ngăn chặn các cuộc tấn công trên lãnh thổ Mỹ. Khoảng 71% số cử tri đảng Dân chủ và 75% số cử tri đảng Cộng hòa cho rằng việc tăng cường an ninh hàng không sau vụ 11/9 là cần thiết, dù gây thêm bất tiện cho hành khách.
Ngược lại, việc mở rộng giám sát trong nước nhận được ít sự ủng hộ hơn. Khoảng 65% số người được hỏi phản đối việc cho phép các cơ quan tình báo Mỹ theo dõi liên lạc điện tử của công dân mà không cần lệnh của tòa án.
Kết quả khảo sát phản ánh sự thay đổi trong nhận thức về an ninh của người Mỹ sau 25 năm kể từ vụ 11/9, khi mối quan ngại ngày càng chuyển từ các tổ chức khủng bố quốc tế sang chủ nghĩa cực đoan và bạo lực có động cơ chính trị trong nước. Xu hướng này cũng cho thấy vấn đề phân cực xã hội, cực đoan hóa và bạo lực chính trị đang trở thành thách thức đáng chú ý đối với an ninh nội địa Mỹ.