Đức chi đậm cho hãng xe tăng

Động thái này mở đường cho kế hoạch phát hành cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO) mà KNDS đã chờ đợi từ lâu. Trước khi doanh nghiệp này niêm yết trên sàn chứng khoán, Đức muốn đảm bảo tỷ lệ sở hữu tương đương Pháp.

Giá trị thương vụ ước tính vào khoảng 6 tỷ euro, tùy thuộc vào mức định giá của KNDS. Tuy nhiên, kế hoạch vẫn cần được Ủy ban Ngân sách của Quốc hội Liên bang Đức (Bundestag) phê chuẩn.

Hiện tại, Pháp sở hữu 50% cổ phần của KNDS. Trong một tuyên bố chung, Berlin và Paris cho biết rằng họ đã nhất trí về "chiến lược và quản trị" của KNDS đồng thời đặt mục tiêu duy trì tỷ lệ sở hữu cổ phần ngang nhau trong tương lai. Theo truyền thông, Pháp sẽ sớm giảm cổ phần xuống còn 40%, để cả hai chính phủ nắm giữ cùng một tỷ lệ. 20% còn lại dự kiến sẽ được bán trong đợt IPO, trên cả sàn giao dịch Frankfurt và Paris.

Ông Stefan Kornelius, người phát ngôn của chính phủ Đức, cho biết thỏa thuận này nhằm bảo vệ lợi ích liên bang và "sự tham gia của Đức vào KNDS sẽ đảm bảo ảnh hưởng lâu dài với công ty có tầm quan trọng chiến lược đối với an ninh và năng lực quốc phòng của châu Âu".

Trong tuyên bố chung, chính phủ Đức và Pháp nêu bật: "Tham vọng chung của Pháp và Đức rất rõ ràng: phát triển KNDS thành công ty quốc phòng hàng đầu châu Âu và toàn cầu để phục vụ lực lượng vũ trang Pháp, Đức".

KNDS là nhà sản xuất xe tăng lớn nhất châu Âu, nơi xuất xưởng xe tăng chiến đấu "Leopard 2" của Đức và "Leclerc" của Pháp, đồng thời cũng đang nghiên cứu hệ thống tác chiến mặt đất chủ lực thế hệ tiếp theo. KNDS được thành lập năm 2015 thông qua sự hợp nhất giữa công ty gia đình Krauss-Maffei Wegmann của Đức và nhà sản xuất vũ khí Nexter thuộc sở hữu của chính phủ Pháp.

Nước cờ mới của Đức trong ngành quốc phòng

Thỏa thuận này đã gây ra nhiều tranh cãi vì nó nằm trong xu hướng gần đây của chính phủ Đức nắm giữ cổ phần trực tiếp trong doanh nghiệp quốc phòng lớn. Giáo sư Marco Becht tại Đại học Tự do Brussels (ULB) nhận định Đức có phần ngoại lệ so với các nước châu Âu khác ở chỗ trước đây nước này ít nắm giữ cổ phần trực tiếp trong các công ty. Tuy nhiên, ông cho rằng thỏa thuận của KNDS cho thấy mong muốn của Berlin vừa hưởng lợi từ lợi nhuận tiềm năng trong tương lai, vừa nắm quyền kiểm soát chiến lược hơn trong lĩnh vực quốc phòng ngày càng quan trọng.

Ông Declan Power, chuyên gia phân tích quốc phòng và an ninh thuộc Viện Các vấn đề Quốc tế và châu Âu (IIEA), cho rằng thỏa thuận này có ý nghĩa đặc biệt bởi nó thể hiện quyết tâm mạnh mẽ của Pháp và Đức trong việc tăng cường năng lực quốc phòng.

"Châu Âu đã nói rất nhiều về mục tiêu này, nhưng thỏa thuận trên là bước đi cụ thể hướng tới việc châu Âu tự làm chủ năng lực sản xuất quốc phòng", ông đánh giá với kênh DW (Đức).

Ông Declan Power cũng cho rằng điều hết sức quan trọng là các chính phủ châu Âu cần trực tiếp tham gia nhiều hơn vào việc quản lý doanh nghiệp quốc phòng.

Mặc dù Chính phủ Đức từ lâu đã có ảnh hưởng đáng kể đối với ngành công nghiệp quốc phòng thông qua Đạo luật Kiểm soát Vũ khí Chiến tranh, vốn quy định việc cấp phép sản xuất và kinh doanh vũ khí, nhưng điều đó không đồng nghĩa với việc nhà nước có quyền can dự trực tiếp vào hoạt động của các doanh nghiệp.

Thỏa thuận liên quan đến KNDS là một trong số ít dấu hiệu cho thấy thực tế này có thể đang thay đổi. Khi nhà sản xuất tàu ngầm Thyssenkrupp Marine Systems (TKMS) thực hiện IPO vào tháng 10/2025, Chính phủ Đức đã giành được quyền tham vấn đặc biệt và quyền đề cử thành viên vào ban giám sát.
Trước đó, vào năm 2021, ngân hàng phát triển KfW do Chính phủ Đức sở hữu đã mua 25,1% cổ phần của công ty radar quân sự Hensoldt. Chính phủ Đức cũng đang nắm khoảng 11% cổ phần của tập đoàn hàng không - quốc phòng Airbus.

"Nếu nhìn vào những trường hợp này, có thể thấy Đức đang dành nhiều quan tâm hơn cho lĩnh vực quốc phòng và muốn tham gia sâu hơn vào ngành này", ông Becht nhận định.

Thỏa thuận KNDS có ý nghĩa quan trọng không chỉ vì tham vọng quốc phòng riêng của Đức mà còn đối với mối quan hệ quốc phòng song phương Pháp - Đức. Thỏa thuận này được ký kết sau khi dự án máy bay chiến đấu FCAS hợp tác quốc phòng Pháp - Đức được lên kế hoạch từ lâu nhưng cuối cùng tan vỡ do những bất đồng giữa chi nhánh Airbus tại Đức và Dassault của Pháp về quyền kiểm soát.

Việc FCAS kết thúc cho thấy một số bất ổn trong mối quan hệ Pháp - Đức, vốn rất quan trọng đối với chủ quyền quốc phòng tập thể của châu Âu. Các cuộc đàm phán cho thỏa thuận KNDS cũng kéo dài nhiều tháng, phản ánh về những cuộc thương lượng khó khăn.

Đức nhấn mạnh tầm quan trọng của việc hợp tác chặt chẽ với Pháp trong tuyên bố của mình, nói rằng thỏa thuận "nhằm mục đích tăng cường hợp tác quốc phòng song phương và châu Âu nói riêng, với sự hợp tác cùng Pháp đóng vai trò chủ chốt". Đức cũng nhấn mạnh sẽ làm việc "trong đối thoại chặt chẽ và trên cơ sở bình đẳng với các đối tác Pháp".