Trong bối cảnh nguồn cung từ vùng Vịnh bị gián đoạn sang tuần thứ ba, các quốc gia tiêu thụ dầu buộc phải gấp rút tìm kiếm nguồn cung thay thế, khiến lượng dự trữ nổi này bốc hơi nhanh chưa từng thấy.

Theo dữ liệu từ công ty phân tích Vortexa, lượng dầu thô và khí ngưng tụ lưu trữ trong các kho nổi trên biển đã giảm trung bình 1,8 triệu thùng/ngày kể từ khi xung đột bùng nổ. Hiện tại, lượng dầu và khí ngưng tụ này chỉ còn khoảng 78 triệu thùng, giảm mạnh so với mức đỉnh hơn 140 triệu thùng vào cuối tháng 11/2025. Đáng chú ý, khoảng 1/3 lượng dầu còn lại trên biển hiện có nguồn gốc từ Iran.

Ngân hàng Goldman Sachs ước tính hiện có khoảng 131 triệu thùng dầu Nga và 105 triệu thùng dầu Iran đang lênh đênh trên biển. Khối lượng đủ để bù đắp cho khoảng hai tuần gián đoạn nguồn cung "vàng đen" qua eo biển Hormuz.

Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) đánh giá lượng dầu dự trữ này trong thời gian qua đã giúp giảm bớt "cú sốc" từ tình trạng gián đoạn nguồn cung dầu mỏ lớn nhất trong lịch sử. Tuy nhiên, khi "vùng đệm" này ngày càng mỏng đi, đà tăng giá dầu có thể còn khốc liệt hơn nếu eo biển Hormuz không sớm được khơi thông. Tuyến đường thủy huyết mạch này hiện gần như bị đóng cửa suốt ba tuần qua, với chỉ lác đác vài tàu chở dầu lưu thông qua lại.

Trước áp lực phải bình ổn giá năng lượng, Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent ngày 19/3 đã đưa ra đề xuất miễn trừ trừng phạt đối với các lô hàng dầu thô của Iran đang vận chuyển trên biển. Động thái này nhằm mục tiêu biến lượng dầu trong kho lưu trữ nổi của Iran thành nguồn cung trực tiếp cho thị trường.

Tuy nhiên, các chuyên gia cảnh báo kế hoạch của Mỹ sẽ đối mặt với không ít thách thức. Trong nhiều năm qua, dầu Iran chủ yếu được các nhà máy lọc dầu tư nhân của Trung Quốc thu mua với mức chiết khấu sâu. Để các nhà nhập khẩu quốc tế khác tham gia vào chuỗi cung ứng này, họ cần giải quyết được hàng loạt rào cản về thanh toán, tuân thủ pháp lý và hậu cần.

Các chuyên gia phân tích thị trường tại Vortexa nhận định, Iran có thể thu được nguồn tài chính khá lớn nếu các lô hàng này được bán với giá thị trường. Tuy nhiên, họ cũng lưu ý rằng các nhà nhập khẩu chính thống vẫn sẽ chịu sự giám sát chặt chẽ từ phía Mỹ, đặc biệt nếu lệnh miễn trừ trừng phạt từ nước này chỉ mang tính tạm thời hoặc thiếu chắc chắn.

Hiện tại, việc đo lường chính xác lượng dầu trên các tàu chở dầu không hề đơn giản, bởi không phải tàu nào trên biển cũng đều chào bán hoặc sẵn sàng để giao dịch. Trong bối cảnh nguồn dự trữ cạn dần và xung đột chưa có hồi kết, thị trường dầu mỏ đang bước vào giai đoạn nhạy cảm nhất, nơi bất kỳ sự cố nào cũng có thể châm ngòi cho một làn sóng tăng giá mới.