09:19 04/09/2026

Làm sạch mã số thuế: Gỡ nhanh hồ sơ đủ điều kiện, ngăn chặn doanh nghiệp ‘ma’

Tại buổi họp báo chuyên đề diễn ra chiều 4/9 của Cục Thuế, ông Mai Sơn, Phó Cục trưởng Cục Thuế cho biết, việc làm sạch mã số thuế nhằm phản ánh thực chất sức khỏe của nền kinh tế, gỡ khó cho doanh nghiệp tuân thủ tốt, có mong muốn quay trở lại hoạt động; đồng thời phòng ngừa việc lợi dụng pháp nhân để mua bán hóa đơn, trốn thuế, gian lận và trục lợi ngân sách Nhà nước (NSNN).

Các hồ sơ được phân loại theo mức độ rủi ro

Chú thích ảnh
Ông Mai Sơn, Phó Cục trưởng, Người phát ngôn Cục Thuế phát biểu. Ảnh: Phạm Hậu/TTXVN

Đề cập về Chiến dịch “Làm sạch mã số thuế”, ông Mai Sơn cho biết, việc xử lý hồ sơ chấm dứt hiệu lực mã số thuế là nhiệm vụ thường xuyên của ngành Thuế. Tuy nhiên, quá trình thực hiện còn gặp khó khăn về nguồn lực, nhất là tình trạng doanh nghiệp đã ngừng kinh doanh nhưng không thông báo với cơ quan Thuế và cơ quan đăng ký kinh doanh.

Năm 2026, Cục Thuế nâng nhiệm vụ này thành Chiến dịch “Làm sạch mã số thuế - Tháo gỡ điểm nghẽn trong kinh doanh”, triển khai thống nhất trong toàn ngành theo Quyết định số 595/QĐ-CT của Cục trưởng Cục Thuế.

Theo đó, Chiến dịch tập trung rà soát, chuẩn hóa và giảm số người nộp thuế đang ở trạng thái ngừng hoạt động nhưng chưa hoàn thành thủ tục chấm dứt hiệu lực mã số thuế (trạng thái 03) và không hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký (trạng thái 06). Đồng thời, ngành Thuế kiểm soát hồ sơ phát sinh mới, hạn chế tình trạng hồ sơ giải thể, chấm dứt hoạt động tiếp tục tồn đọng.

Kết quả của Chiến dịch cũng tạo nền tảng dữ liệu phục vụ triển khai hệ thống quản lý thuế mới và kết nối, chia sẻ thông tin với các cơ sở dữ liệu quốc gia.

Ông Mai Sơn cho biết, quá trình triển khai chiến dịch đặt yêu cầu lấy người nộp thuế làm trung tâm phục vụ nhưng vẫn bảo đảm kỷ cương quản lý. Hồ sơ được phân loại theo mức độ rủi ro: Trường hợp đủ điều kiện được hỗ trợ giải quyết nhanh; trường hợp có dấu hiệu rủi ro được tăng cường kiểm tra, xác minh và phối hợp xử lý với cơ quan có thẩm quyền.

“Chiến dịch được triển khai trên nền tảng dữ liệu, chuyển đổi số và phân nhóm rủi ro. Kết quả thực hiện được gắn với trách nhiệm của người đứng đầu cơ quan thuế; từng hồ sơ được phân công cụ thể cho công chức thuế và kiểm soát chặt chẽ trong quá trình xử lý”, ông Mai Sơn cho biết.

Chia sẻ cụ thể vấn đề này, ông Nguyễn Đức Huy, Phó Trưởng ban Ban Nghiệp vụ thuế (Cục Thuế) cho biết, Bộ Tài chính đã có nhiều giải pháp, tăng cường phối hợp liên ngành để thực hiện Chiến dịch “Làm sạch mã số thuế - Tháo gỡ điểm nghẽn trong kinh doanh”. Theo đó, Bộ Tài chính đã đề nghị Uỷ ban Nhân dân (UBND) các tỉnh, thành phố chỉ đạo các sở, ngành, chính quyền địa phương và công an cơ sở phối hợp với cơ quan thuế thực hiện chiến dịch. Cục Thuế cũng ban hành các văn bản hướng dẫn nghiệp vụ, tài liệu hỗ trợ doanh nghiệp và chỉ tiêu triển khai trong toàn ngành.

Cục Thuế đang phối hợp Cục Cảnh sát quản lý hành chính về trật tự xã hội (C06), Bộ Công an rà soát, chuẩn hóa thông tin định danh của người đại diện theo pháp luật tại các doanh nghiệp thuộc trạng thái 03 và 06. Thông tin này phục vụ việc liên hệ, hướng dẫn người nộp thuế và xác minh dữ liệu quản lý thuế.

Chú thích ảnh
Ông Nguyễn Đức Huy, Phó Trưởng ban Ban Nghiệp vụ thuế (Cục Thuế) trả lời câu hỏi báo chí tại Họp báo chuyên đề chiều 4/9.

Với cơ quan đăng ký kinh doanh, Cục Thuế đề nghị tăng cường phối hợp xử lý doanh nghiệp không hoạt động tại địa chỉ đăng ký; thu hồi giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp theo quy định và hoàn tất thủ tục giải thể đối với doanh nghiệp đã thực hiện đầy đủ nghĩa vụ thuế. Phía cơ quan Thuế cũng phối hợp cơ quan hải quan xác nhận nghĩa vụ thuế, góp phần rút ngắn thời gian giải quyết hồ sơ giải thể, chấm dứt hoạt động.

“Ngành Thuế sẽ tiếp tục rà soát những vướng mắc về chính sách, nghĩa vụ thuế và chế tài xử phạt; nghiên cứu, báo cáo cấp có thẩm quyền các giải pháp giúp doanh nghiệp thuộc trạng thái 03 và 06 sớm hoàn thành nghĩa vụ với ngân sách, khôi phục hoạt động hoặc chấm dứt hoạt động theo đúng quy định”, ông Nguyễn Đức Huy chia sẻ. Theo đó, cơ quan Thuế sẽ tập trung tháo gỡ nhanh các hồ sơ đủ điều kiện, tạo thuận lợi cho doanh nghiệp tuân thủ; đồng thời tăng cường sàng lọc rủi ro, ngăn chặn việc lợi dụng doanh nghiệp ‘ảo’, doanh nghiệp ‘ma’ để vi phạm pháp luật.

Nhiều chính sách hỗ trợ cho doanh nghiệp trong giai đoạn khó khăn

Ông Mai Sơn cho biết, trong những năm qua, ngành Thuế đã kịp thời đề xuất, báo cáo Bộ Tài chính trình Chính phủ, Quốc hội ban hành nhiều giải pháp hỗ trợ doanh nghiệp và người nộp thuế vượt qua khó khăn, phục hồi sản xuất, kinh doanh. Cơ quan Thuế các cấp cũng đẩy mạnh triển khai các chính sách miễn, giảm, gia hạn thuế, phí và tiền thuê đất.

Năm 2024, tổng số tiền thuế, tiền thuê đất được miễn, giảm, gia hạn đạt khoảng 178,2 nghìn tỷ đồng, gồm 98,3 nghìn tỷ đồng được gia hạn và 79,9 nghìn tỷ đồng được miễn, giảm. Năm 2025, quy mô hỗ trợ tăng lên khoảng 229 nghìn tỷ đồng, trong đó khoảng 122 nghìn tỷ đồng được gia hạn và 107 nghìn tỷ đồng được miễn, giảm.

Chú thích ảnh
Hoạt động nghiệp vụ của công chức Ban Công nghệ, chuyển đổi số và tự động hóa (Cục Thuế) trong Chiến dịch Làm sạch mã số thuế - Tháo gỡ điểm nghẽn trong kinh doanh. Ảnh: Phạm Hậu/TTXVN

Cùng với sự phục hồi hoạt động sản xuất, kinh doanh, thu NSNN do cơ quan Thuế quản lý tiếp tục tăng trưởng. Trong 8 tháng năm 2026, số thu ước đạt 1.793.056 tỷ đồng, bằng 79,9% dự toán và tăng 16,7% so với cùng kỳ. Năm 2025, số thu đạt 130,1% dự toán, tăng 27,6% so với năm 2024.

Theo ông Mai Sơn, trong 8 tháng năm nay, ngành Thuế đã cấp mới mã số thuế cho 167.637 doanh nghiệp, tổ chức, bằng 89% cùng kỳ năm 2025. Trong số này có 156.478 doanh nghiệp và chi nhánh thuộc diện đăng ký thuế liên thông với đăng ký kinh doanh, tăng 108% so với cùng kỳ năm trước. Cùng thời gian, cơ quan Thuế đã hoàn tất thủ tục chấm dứt hiệu lực mã số thuế đối với 94.991 doanh nghiệp, tổ chức, bằng 209% cùng kỳ năm 2025.

Theo ông Mai Sơn, số lượng hoàn tất thủ tục chấm dứt hiệu lực mã số thuế tăng mạnh không đồng nghĩa có gần 95.000 doanh nghiệp, tổ chức mới rời bỏ thị trường trong 8 tháng năm nay. Trong tổng số 94.991 trường hợp được xử lý, có 23.017 doanh nghiệp, tổ chức đề nghị chấm dứt hiệu lực mã số thuế trong năm 2026. Gần 72.000 trường hợp còn lại là hồ sơ đã nộp từ năm 2025 trở về trước, được cơ quan Thuế tập trung xử lý trong Chiến dịch “Làm sạch mã số thuế - Tháo gỡ điểm nghẽn trong kinh doanh”.

Nếu tính riêng doanh nghiệp và chi nhánh thuộc diện đăng ký thuế liên thông đăng ký kinh doanh, số lượng thành lập mới trong giai đoạn 2024 đến hết 8 tháng năm 2026 so với số lượng đã hoàn tất thủ tục chấm dứt hiệu lực mã số thuế hàng năm vẫn khả quan.

Năm 2024, số doanh nghiệp, chi nhánh được cấp mới mã số thuế cao gấp 6 lần số hoàn tất thủ tục chấm dứt hiệu lực mã số thuế. Năm 2025, tỷ lệ này giảm còn khoảng 4,6 lần, một phần do số trường hợp được xử lý chấm dứt hiệu lực mã số thuế tăng trong quá trình sắp xếp đơn vị hành chính và tổ chức chính quyền địa phương hai cấp. Trong 8 tháng năm 2026, tỷ lệ đã tăng trở lại, đạt 6,8 lần.

Cụ thể, năm 2024 có 180.395 doanh nghiệp, chi nhánh được cấp mới mã số thuế và 30.189 trường hợp hoàn tất thủ tục chấm dứt hiệu lực mã số thuế. Năm 2025, các con số tương ứng là 227.295 và 48.969 trường hợp. Trong 8 tháng năm nay, có 156.478 doanh nghiệp, chi nhánh được cấp mới mã số thuế, trong khi số hoàn tất thủ tục chấm dứt hiệu lực mã số thuế là 23.017 trường hợp.

Đối với trường hợp cá nhân bị giả mạo hoặc bị sử dụng trái phép thông tin để thành lập doanh nghiệp, đại diện Cục Thuế cho biết, đơn vị đang phối hợp các cơ quan liên quan làm rõ trách nhiệm xử lý, theo hướng bảo vệ quyền lợi của người bị hại và tách bạch với nghĩa vụ của pháp nhân được thành lập trái phép.
Bài, ảnh: Minh Phương/Báo Tin tức và Dân tộc