Vùng đất này đang dần "thay da đổi thịt", bắt nguồn từ việc địa phương được Trung ương chọn lựa để xây dựng dự án trọng điểm quốc gia (điện hạt nhân Ninh Thuận 1 và 2). Đây không chỉ là vinh dự, trách nhiệm, mà còn là điểm nhấn, tạo động lực mới để 2 xã bứt phá phát triển trong kỷ nguyên mới.

Kỳ vọng chuyển mình bứt phá

Phước Dinh và Vĩnh Hải là địa phương ven biển nằm ở phía Nam tỉnh Khánh Hòa, được thành lập và đi vào hoạt động từ ngày 1/7/2025 theo Nghị quyết 1667/NQ-UBTVQH15 ngày 16/6/2025 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội về "sắp xếp đơn vị hành chính cấp xã của tỉnh Khánh Hòa".

Sau sáp nhập, xã Phước Dinh có diện tích khoảng 154km2. Toàn xã có 13 khu dân cư, quy mô dân số 35.300 người, trong đó, đồng bào dân tộc thiểu số chiếm khoảng 7%; là xã trọng điểm về kinh tế phía Nam của tỉnh Khánh Hòa. Xã Vĩnh Hải có diện tích tự nhiên hơn 16.000ha, dân số trên 36.000 người, với hai dân tộc chủ yếu là Kinh và Raglai, cuộc sống phụ thuộc vào sản xuất nông nghiệp và khai thác, nuôi trồng thủy sản là chính.

Phước Dinh và Vĩnh Hải đều có lợi thế nằm trên trục đường ven biển trải dài hơn 106km, được kết nối đồng bộ với tuyến Quốc lộ 1, tuyến đường sắt Bắc - Nam, cao tốc Bắc - Nam và cảng biển. Với hạ tầng giao thông phát triển đồng bộ cùng với việc được Trung ương cho tiếp tục tái khởi động dự án Nhà máy điện hạt nhân Ninh Thuận 1 và Nhà máy điện hạt nhân Ninh Thuận 2 đã tạo thêm điều kiện, động lực cho Phước Dinh và Vĩnh Hải trên bước đường phát triển mới.

Qua chia sẻ của người dân tại hai vùng dự án Nhà máy điện hạt nhân cho thấy, người dân vinh dự được đón nhận dự án; mong muốn dự án trọng điểm quốc gia sớm được triển khai, qua đó nhằm tạo đột phá cho phát triển và nâng cao đời sống người dân.

Ông Võ Văn Bảy (thôn Thái An - vùng lõi xây dựng Nhà máy điện hạt nhân Ninh Thuận 2) cho biết, người dân đồng thuận và sẵn sàng bàn giao mặt bằng, tạo mọi điều kiện thuận nhất để dự án triển khai nhanh chóng vì mục tiêu phát triển của đất nước, của tỉnh và cho chính quê hương.

Thôn Vĩnh Trường (xã Phước Dinh) - vùng lõi xây dựng Nhà máy điện hạt nhân Ninh Thuận 1 lâu nay đã tồn tại những con đường siêu nhỏ, thậm chí có những con ngõ chỉ vừa đủ chiếc xe mô tô đi một chiều. Nay dự án được xây dựng trên chính mảnh đất này giúp tháo gỡ những khó khăn. Người dân sẽ có cuộc sống mới với đầy đủ tiện nghi ở trên vùng đất tái định cư của dự án.

Ông Nguyễn Hữu Tùng (ở xã Phước Dinh - nơi xây dựng Nhà máy điện hạt nhân Ninh Thuận 2) phấn khởi cho biết, gia đình ông đã nhận tiền hỗ trợ, bồi thường đất từ dự án. Gia đình đang có kế hoạch đầu tư làm ăn khi đến ở nơi tái định cư mới.

Mong muốn lớn nhất của người dân vùng dự án Nhà máy điện hạt nhân Ninh Thuận 1 và 2 là sớm được “an cư, lạc nghiệp” trên vùng đất mới; được tạo điều kiện về công ăn việc làm và tăng thu nhập.

Định hình, tái cấu trúc phát triển mới

Dự án Nhà máy điện hạt nhân Ninh Thuận 1 và 2 là dự án trọng điểm quốc gia, có ý nghĩa quan trọng đối với sự phát triển kinh tế - xã hội của đất nước và của tỉnh Khánh Hòa. Đây là dự án được lãnh đạo Đảng, Quốc hội, Chính phủ đặc biệt quan tâm và xuyên suốt chỉ đạo triển khai.

Trước yêu cầu dự án phải hoàn thành trong vòng 5 năm, tỉnh Khánh Hòa đang khẩn trương triển khai quyết liệt các phần việc có liên quan, được Trung ương giao trọng trách, quyết tâm đạt mục tiêu hoàn thành công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng vị trí hai Nhà máy điện hạt nhân trong quý II/2026 theo đúng chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ.

Theo Phó Chủ tịch UBND tỉnh Khánh Hòa Trịnh Minh Hoàng, tín hiệu lạc quan và phấn khởi nhất đó là dự án Nhà máy điện hạt nhân Ninh Thuận luôn nhận được sự đồng thuận của người dân. Đặc biệt cùng với cơ chế, chính sách về bồi thường, hỗ trợ, tái định cư dự án… được khơi thông, phù hợp với thực tiễn đã góp phần quyết định tiến độ của dự án.

Hiện nay, các phần việc liên quan đến dự án mà Trung ương giao được tỉnh Khánh Hòa triển khai khẩn trương, phấn đấu hoàn thành mục tiêu đặt ra. Đó là đến ngày 30/6/2026 hoàn thành 100% công tác giải phóng mặt bằng và giao mặt bằng cho các chủ đầu tư.

Trong đó, đối với Nhà máy điện hạt nhân Ninh Thuận 1, khu nhà máy và khu tái định cư hoàn thành 100% chậm nhất vào ngày 30/6; đối với Nhà máy điện hạt nhân Ninh Thuận 2, khu nhà máy phải hoàn thành 100% trước ngày 15/6, khu tái định cư hoàn thành 100% trước ngày 30/6.

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Khánh Hòa cho biết thêm, dự án Nhà máy điện hạt nhân khi hoàn thành sẽ mang lại nhiều lợi ích chiến lược cho quốc gia. Cụ thể sẽ cung cấp nguồn điện nền quy mô lớn (khoảng 4.600 MW), góp phần đảm bảo an ninh năng lượng quốc gia theo hướng chuyển dịch năng lượng xanh; hỗ trợ tích cực cam kết giảm phát thải ròng bằng 0 (Net Zero) của Việt Nam vào năm 2050.

Dự án còn tạo động lực, bước đột phá mới cho phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh thông qua việc thu hút thêm các nguồn lực đầu tư, phát triển ngành công nghiệp phụ trợ về hạ tầng giao thông, chế biến, chế tạo, khai thác, tạo việc làm (cả trong giai đoạn xây dựng và vận hành); đồng thời nâng cao trình độ khoa học - công nghệ của lực lượng lao động, góp phần phát triển kinh tế - xã hội của địa phương.

Ông Trương Xuân Vỹ, Bí thư Đảng ủy xã Phước Dinh nêu rõ, nắm bắt cơ hội từ triển khai dự án, địa phương sẽ đẩy nhanh tiến độ điều chỉnh hoạch chung về xây dựng xã, sắp xếp lại không gian phát triển, tạo quỹ đất để kêu gọi đầu tư các ngành công nghiệp, dịch vụ trực tiếp phục vụ cho quá trình triển khai xây dựng nhà máy; nhất là các ngành về dịch vụ liên quan tới nhà ở cho công nhân, dịch vụ ăn uống, lưu trú, vui chơi, giải trí…

Xã Phước Dinh và Vĩnh Hải kỳ vọng dự án Nhà máy điện hạt nhân sẽ tác động tích cực, đánh thức tiềm năng, lợi thế hiện có của địa phương về kinh tế biển, năng lượng, du lịch, nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao và tài nguyên khoáng sản…; qua đó để khai thác hiệu quả, tạo được bứt phá vươn lên, góp phần sớm hiện thực hóa mục tiêu trở thành địa phương trọng điểm về phát triển kinh tế ở khu vực phía Nam của tỉnh.