Hàng triệu thí sinh trên cả nước đã hoàn thành buổi thi cuối của Kỳ thi tốt nghiệp Trung học phổ thông năm 2026 vào sáng 12/6 với các môn thi tự chọn. Ghi nhận ý kiến từ các giáo viên và thí sinh, đề thi ở tất cả các môn đều bám sát định hướng của Chương trình Giáo dục phổ thông 2018, tăng những câu hỏi vận dụng, gắn liền với thực tiễn, trong đó, một số môn Khoa học Tự nhiên và môn Tiếng Anh có sự phân hóa cao.

Lịch sử là môn có số lượng thí sinh dự thi nhiều nhất trong số các môn tự chọn. Đề thi môn Lịch sử được đánh giá bảo đảm tính khoa học, hiện đại và có độ phân hóa phù hợp. Nội dung kiến thức trải đều các chủ đề trọng tâm, kết hợp hài hòa giữa yêu cầu nhận biết, thông hiểu với vận dụng và vận dụng cao. Đặc biệt, nhiều câu hỏi được xây dựng theo hướng gắn kiến thức lịch sử với thực tiễn xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, giúp học sinh phát huy tư duy logic, khả năng phân tích, đánh giá và liên hệ, rút ra bài học thực tế thay vì chỉ ghi nhớ sự kiện một cách máy móc.

Đề thi Địa lí năm nay tăng số lượng câu hỏi gắn với biểu đồ, số liệu, thực tiễn phát triển kinh tế – xã hội và môi trường. Một số nội dung mang tính liên hệ, tổng hợp kiến thức nhiều chủ đề giúp đánh giá năng lực tư duy địa lí của thí sinh tốt hơn. Điểm mới đáng chú ý là sự xuất hiện của một số nội dung có tính liên thông với kiến thức lớp 10 và lớp 11. Sự bổ sung này yêu cầu học sinh phải có hệ thống kiến thức toàn diện, xuyên suốt bậc trung học phổ thông chứ không chỉ tập trung vào chương trình lớp 12 như các năm trước.

Với các môn Khoa học Tự nhiên, đánh giá về đề thi Vật lí, nhiều giáo viên cho rằng, đề thi tập trung đánh giá năng lực, đánh giá tư duy chứ không đánh đố toán học. Câu hỏi tập trung chủ yếu vào kiến thức lớp 12. Xu hướng ra đề tập trung nhiều hơn về bản chất vật lí và kiến thức thực tế. Nội dung câu hỏi phản ánh được những đặc thù của môn Vật lí như các câu hỏi thực nghiệm, liên quan thực tế... Phần I và phần II tập trung nhiều vào lý thuyết và suy luận định tính, không yêu cầu các phép tính phức tạp nhưng thí sinh khó đạt điểm cao nếu chỉ học thuộc công thức.

Đề thi Hóa học tăng cường số câu hỏi tiến trình, đánh giá năng lực quan sát, nhận xét của học sinh về các thí nghiệm, vấn đề trong đời sống. Mức độ đề thi tăng cường độ khó hơn so với đề thi năm 2025 (khoảng 10%). Đề thi trải rộng trong chương trình từ lớp 10 tới lớp 12, đòi hỏi học sinh nắm kiến thức rộng. Một số chủ đề về đồng vị, bảng tuần hoàn ở lớp 10 có thể làm khó học sinh nếu không ôn tập kỹ. Nhìn chung, đề thi tăng cường tính phân hóa, bám sát khung năng lực đặc thù của môn Hóa học cấp trung học phổ thông.

Đề thi Sinh học cũng có độ phủ tương đối toàn diện chương trình Sinh học của cả lớp 10, 11 và 12, tập trung vào các mạch kiến thức trọng tâm như tế bào học, sinh lí động vật, di truyền học, tiến hóa, sinh thái học, sinh học phân tử.

Các đơn vị kiến thức được khai thác theo hướng liên hệ và tích hợp, giúp đánh giá khả năng vận dụng tổng hợp của học sinh thay vì ghi nhớ rời rạc từng chuyên đề. Nhiều câu hỏi được xây dựng từ dữ liệu thực nghiệm, sơ đồ cơ chế, biểu đồ biến thiên hoặc tình huống thực tiễn, yêu cầu học sinh phải biết khai thác thông tin và suy luận khoa học thay vì học thuộc máy móc. Với đề này, áp lực thời gian tương đối lớn đối với học sinh có tốc độ xử lý bài chưa tốt.

Với môn Tin học, các giáo viên đánh giá đề thi đang chuyển từ "biết kiến thức" sang đánh giá "năng lực sử dụng tư duy Tin học để giải quyết vấn đề thực tiễn". Các bài toán thực tế đưa vào đề như quản lý vận tải hành khách, xây dựng hệ thống AI sàng lọc bệnh tim, phát triển website bệnh viện, quản lý dữ liệu và khai thác cơ sở dữ liệu không chỉ yêu cầu học sinh nhớ lý thuyết mà còn phải phân tích được cấu trúc dữ liệu, quy trình nghiệp vụ phần mềm, nguyên lý hoạt động của mạng máy tính, vai trò của trí tuệ nhân tạo và cách các thành phần công nghệ phối hợp trong một hệ thống thực tế. Đề thi Tin học năm nay đòi hỏi tư duy logic toán học tốt hơn ở các câu hỏi phần kỹ năng thuật toán.

Với môn Tiếng Anh, nếu đề thi năm 2025 được đánh giá khó và tiệm cận với đề thi quốc tế thì đề thi năm nay đã giảm các từ vựng quá khó hoặc xa lạ, chủ đề tương đối gần gũi với học sinh. Tuy nhiên, đề vẫn tiếp tục có sự phân hóa cao, thể hiện khá rõ định hướng đánh giá năng lực sử dụng ngôn ngữ thay vì kiểm tra khả năng ghi nhớ kiến thức đơn thuần. Đề vẫn bảo đảm có các câu hỏi cơ bản để học sinh trung bình đạt điểm xét tốt nghiệp, nhưng tính phân hóa ở nhóm khá - giỏi thể hiện rõ qua các bài đọc học thuật, câu hỏi suy luận, chèn câu, tìm ý chính và xác định quan điểm tác giả. Để đạt điểm khá giỏi, học sinh không chỉ nắm chắc kiến thức mà còn phải có vốn từ vựng phong phú, khả năng suy luận tốt và kỹ năng xử lý các dạng bài ở trình độ cao hơn.