Kim ngạch thương mại hàng hóa của Trung Quốc tiếp tục tăng trưởng mạnh trong những tháng đầu năm nhờ nhu cầu toàn cầu đối với các sản phẩm công nghệ cao, đặc biệt là các mặt hàng liên quan đến trí tuệ nhân tạo (AI).
Cảng hàng hóa tại Liên Vân Cảng, tỉnh Giang Tô, Trung Quốc. Ảnh: AFP/TTXVN
Kết quả này được xem là minh chứng cho vai trò ngày càng quan trọng của nền kinh tế lớn thứ hai thế giới trong chuỗi cung ứng toàn cầu.
Tại nhiều khách sạn và nhà hàng ở Nhật Bản, những robot giao hàng do doanh nghiệp Trung Quốc Pudu Robotics sản xuất đang trở thành hình ảnh quen thuộc. Các robot có thể linh hoạt di chuyển trong không gian đông người, mang thức ăn và đồ uống đến đúng vị trí. Không chỉ trong ngành dịch vụ, robot Trung Quốc còn xuất hiện trên các dây chuyền sản xuất ô tô, hàng không và cả lĩnh vực y tế.
Sự phổ biến ngày càng rộng của các sản phẩm công nghệ cao cho thấy đây đang trở thành động lực mới thúc đẩy tăng trưởng ngoại thương của Trung Quốc.
Theo số liệu của Tổng cục Hải quan Trung Quốc, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hóa trong 5 tháng đầu năm đạt 20.680 tỷ nhân dân tệ (khoảng 3.050 tỷ USD), tăng 15,3% so với cùng kỳ năm trước.
Giới phân tích nhận định kết quả vượt kỳ vọng này đến từ nhu cầu mạnh mẽ trên toàn cầu đối với các sản phẩm điện tử và công nghệ cao của Trung Quốc trong bối cảnh làn sóng AI bùng nổ. Bên cạnh đó, các thỏa thuận thương mại ưu đãi và việc mở rộng hợp tác kinh tế với nhiều đối tác cũng góp phần thúc đẩy tăng trưởng.
Ông Lu Daliang, Giám đốc Vụ Thống kê và Phân tích thuộc Tổng cục Hải quan Trung Quốc, cho biết kim ngạch ngoại thương của nước này đã vượt 4.000 tỷ nhân dân tệ trong ba tháng liên tiếp tính đến hết tháng 5, cho thấy xu hướng tăng trưởng ổn định.
Trao đổi với Global Times, nhà kinh tế Tian Yun tại Bắc Kinh nhận định rằng trong bối cảnh kinh tế thế giới đối mặt nhiều bất ổn và căng thẳng địa chính trị, mức tăng trưởng hiện nay cho thấy nền tảng ngoại thương của Trung Quốc vẫn vững chắc và đang hình thành những động lực phát triển mới.
AI thúc đẩy xuất khẩu công nghệ cao
Sự tăng tốc của xuất khẩu công nghệ cao Trung Quốc đã thu hút sự chú ý của nhiều hãng truyền thông quốc tế. Các chuyên gia cho rằng làn sóng đầu tư vào AI trên toàn cầu đang tạo ra nhu cầu lớn đối với các sản phẩm do Trung Quốc sản xuất.
Trong 5 tháng đầu năm, xuất khẩu của Trung Quốc tăng 11,8% so với cùng kỳ năm trước. Đáng chú ý, nhóm sản phẩm cơ điện tử có hàm lượng công nghệ và giá trị gia tăng cao tăng 18,4%, chiếm hơn 60% tổng kim ngạch xuất khẩu. Trong khi đó, nhập khẩu tăng 20,5% nhờ nhu cầu trong nước cải thiện.
Theo các nhà phân tích, AI đang thúc đẩy nhu cầu đối với robot, chip bán dẫn, thiết bị trung tâm dữ liệu, hệ thống sản xuất thông minh và các sản phẩm năng lượng mới. Ông Feng Lin, Giám đốc điều hành bộ phận nghiên cứu và phát triển của Orient Golden Credit Rating, cho biết làn sóng đầu tư AI đã kéo theo sự gia tăng mạnh về giá và nhu cầu đối với chip, linh kiện điện tử và thiết bị máy tính.
Dữ liệu của tổ chức này cho thấy trong tháng 5, giá trị xuất khẩu chip của Trung Quốc tăng hơn gấp đôi so với cùng kỳ năm trước, còn xuất khẩu thiết bị xử lý dữ liệu tự động và linh kiện liên quan tăng 66,1%.
Ngoài ra, quá trình nâng cấp ngành sản xuất trong nước cũng giúp các mặt hàng công nghệ cao như xe năng lượng mới ngày càng nâng cao sức cạnh tranh trên thị trường quốc tế.
Củng cố vị thế trong chuỗi cung ứng toàn cầu
Quan hệ thương mại giữa Trung Quốc với nhiều đối tác lớn tiếp tục được mở rộng. Trong tháng 5, thương mại giữa Trung Quốc và Mỹ ghi nhận sự phục hồi đáng kể khi xuất khẩu của Trung Quốc sang Mỹ tăng 35,4% và nhập khẩu tăng 20,4% so với cùng kỳ năm trước.
Trong 5 tháng đầu năm, thương mại giữa Trung Quốc với ASEAN tăng 16,6%, trong khi kim ngạch với Liên minh châu Âu tăng 10,3%. Thương mại với các quốc gia tham gia Sáng kiến Vành đai và Con đường cũng tăng 13,6%.
Đáng chú ý, kể từ ngày 1/5, Trung Quốc áp dụng chính sách thuế nhập khẩu 0% đối với tất cả các quốc gia châu Phi có quan hệ ngoại giao với Bắc Kinh. Nhờ đó, kim ngạch thương mại giữa Trung Quốc và châu Phi trong 5 tháng đầu năm đạt 1.140 tỷ nhân dân tệ, tăng 18,2% và lần đầu tiên vượt mốc 1.000 tỷ nhân dân tệ trong giai đoạn này.
Các chuyên gia dự báo ngoại thương Trung Quốc có khả năng duy trì mức tăng trưởng hai con số trong nửa đầu năm. Dù kinh tế toàn cầu vẫn đối mặt với rủi ro từ xung đột địa chính trị và giá năng lượng tăng cao, giới phân tích cho rằng đà tăng trưởng thương mại của Trung Quốc sẽ tiếp tục hỗ trợ nền kinh tế trong nước, đồng thời góp phần duy trì sự ổn định của chuỗi cung ứng và thương mại toàn cầu.