Kỳ cuối: Cuộc kiểm tra y khoa làm nên lịch sử

John và gia đình đương nhiên cảnh giác với các bác sĩ vốn là những người xem ông là vật kỳ lạ hơn là bệnh nhân, nhưng Lackey đã tìm cách giành được lòng tin của họ.

Báo cáo ca bệnh sau đó do Lackey công bố dưới tên viết tắt “B.R.” nhằm bảo vệ phần nào danh tính của John, hiện là một trong những nguồn tư liệu chính giúp chúng ta biết về cơ thể và các số đo của ông. Các số đo rất đáng chú ý. Bàn tay ông dài 30,5 cm, lớn hơn bàn tay của Sultan Kosen, người đàn ông cao nhất còn sống hiện nay. Bàn chân ông dài 33 cm. Theo tính toán, chiều cao khi đứng là 2,59 m và được bác sĩ Duncan Eve thuộc Đại học Vanderbilt xác nhận độc lập. Với số đo này, John cao hơn Kosen 8cm.

Báo cáo cũng xác nhận rằng tại thời điểm đó, xét trên tình trạng của mình, John nhìn chung có sức khỏe tốt. Ông tỉnh táo, giao tiếp tốt và chủ động tham gia. Ít nhất ông cũng cảm thấy phần nào thoải mái dù ở trong hoàn cảnh bị hạn chế về thể chất. Nhưng những năm tháng phát triển không kiểm soát cuối cùng cũng khiến cơ thể ông phải trả giá.

Cũng cần lưu ý rằng một bài báo đăng trên báo chí vào khoảng thời gian này đề cập đến việc ông ngoại của John cũng có chiều cao đặc biệt, đến mức phải sử dụng yên ngựa lớn hơn khi cưỡi ngựa. Không thể xác định liệu điều này cho thấy khuynh hướng di truyền liên quan đến các vấn đề ở tuyến yên hay đơn giản là gia đình ông vốn có vóc dáng cao lớn, nhưng đây là chi tiết thú vị cho thấy tình trạng của John có thể không hoàn toàn xuất hiện mà không có tiền lệ trong gia đình.

Cái chết và ngôi mộ bê tông

John William Rogan qua đời ngày 12/9/1905 tại Gallatin, bang Tennessee. Ông 38 tuổi. Nguyên nhân là các biến chứng do chứng dính khớp - tình trạng đã chi phối và định hình toàn bộ cuộc đời trưởng thành của ông. Trong những năm cuối đời, ông sụt cân rất nhiều. Khi qua đời, dù có chiều cao phi thường, nhưng ông chỉ nặng 79 kg.

Sau khi John qua đời, bác sĩ Lackey ước tính ông đã đạt chiều cao 2,67 m vào thời điểm đó. Đây là con số được ghi nhận trong các sách kỷ lục ngày nay, dù dựa trên quan sát và ước tính thay vì đo trực tiếp, bởi John đã không đứng được trong nhiều năm và gia đình ông muốn chôn cất ông trước khi các nhà giải phẫu và những người hiếu kỳ kéo đến.

Gia đình John chôn ông trong một ngôi mộ bằng bê tông dày, nhiều khả năng nằm trên hoặc gần khu đất nông nghiệp cũ của gia đình, có thể gần một nhà thờ trên phố Blythe mà các thành viên trong gia đình từng góp công xây dựng. Vị trí chính xác chưa bao giờ được xác nhận và nhiều khả năng đã vĩnh viễn thất lạc trong lịch sử. Quyết định chôn thi thể ông bằng bê tông là có chủ ý: gia đình muốn bảo đảm không giám định viên y khoa, nhà giải phẫu hay kẻ đào trộm mộ nào có thể khai quật thi thể ông và biến hài cốt thành mẫu vật hoặc vật trưng bày. Đó là hành động bảo vệ cuối cùng dành cho người đàn ông đã dành cả đời để tránh bị đưa ra trưng bày.

Ông không phải người duy nhất cần được bảo vệ theo cách đó. Robert Wadlow, người cao nhất từng được xác nhận trong lịch sử và qua đời năm 1940, cũng được chôn trong mộ bê tông vì lý do tương tự. Gia đình của những người có vóc dáng đặc biệt lớn có lý do chính đáng để lo sợ việc khai thác thi thể sau khi họ qua đời. Lịch sử y học và các tủ trưng bày kỳ vật chứa đầy những trường hợp thi thể bị lấy đi và nghiên cứu mà không có sự đồng ý.

Hậu duệ và di sản

Câu chuyện về John Rogan còn có một phần tiếp nối đáng chú ý. Cầu thủ NBA Corey Brewer, người thi đấu tại giải bóng rổ này đến những năm 2010 và cao 2,06 m, từng công khai nói rằng mẹ ông kể John Rogan là tổ tiên của gia đình. Brewer nói: “Tôi từng nghe những câu chuyện về ông ấy. Mẹ tôi kể rằng gia đình chúng tôi có một trong những người đàn ông cao nhất từng được biết đến, và tôi nhớ mình đã nghĩ về điều đó vì mẹ tôi chỉ cao 1,63 m còn cha tôi cao 1,83 m”. Không thể xác minh chính xác mối quan hệ gia đình này, nhưng câu chuyện đã được lưu truyền rộng rãi đến mức dường như có cơ sở nào đó trong ký ức của gia đình.

John Rogan đang nắm giữ nhiều kỷ lục chưa từng bị phá. Ông vẫn là người gốc Phi cao nhất từng được ghi nhận và là người không thể tự di chuyển cao nhất trong lịch sử. Ông là người cao thứ hai từng được xác nhận trong lịch sử nhân loại. Robert Wadlow vượt qua ông vào năm 1939, 34 năm sau khi John qua đời.

Tuy vậy, bên ngoài những thông tin mang tính kỷ lục, ông hầu như không được mấy người biết đến. Một phần nguyên nhân nằm ở thời đại mà ông sống: một người đàn ông da đen tại Tennessee thời kỳ hậu Tái thiết, làm công việc khiêm tốn ở nhà ga xe lửa và không tìm kiếm danh tiếng. Ông không để lại hồi ký, không có những bài phát biểu trước công chúng và cũng không có kho lưu trữ thư từ đồ sộ. Những gì còn lại là báo cáo ca bệnh của Lackey, một số ít bài viết trên báo, vài bức ảnh và những ký ức được truyền từ gia đình và cộng đồng.

Những mảnh ghép đó tạo nên chân dung một con người sống với những khó khăn thể chất nhưng vẫn giữ được sự điềm đạm và phẩm giá đáng kể. Ông tự tạo phương tiện để di chuyển. Ông tự kiếm sống. Ông từ chối bị đưa ra trưng bày. Ông ở gần những người thân yêu. Ông qua đời tại nhà ở Gallatin, trong vòng tay cộng đồng mà ông đã lựa chọn gắn bó. Gia đình ông đã bảo vệ ông, ngay cả sau khi chết, để ông có thể tránh xa khỏi sự tò mò xâm phạm của thế giới.