Theo tính toán do báo Financial Times công bố, diện tích mà Israel kiểm soát thêm tương đương khoảng 5% chiều dài đường biên giới của nước này theo ranh giới năm 1949. Phần lớn diện tích nằm ở miền Nam Liban, nơi quân đội Israel thiết lập các “vùng an ninh” nhằm đẩy lùi lực lượng Hezbollah khỏi khu vực biên giới.

Quân đội Israel đã tiến sâu hàng chục km vào lãnh thổ nước láng giềng này để thiết lập các vị trí quân sự mới. Giới chức Israel khẳng định mục tiêu của chiến dịch là ngăn Hezbollah sử dụng tên lửa chống tăng nhằm vào các khu dân cư ở phía Bắc Israel.

Phát biểu hồi tháng trước, Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu tuyên bố nước này đã tạo ra một “vòng đai an ninh” nhằm loại bỏ nguy cơ bị tấn công từ khu vực biên giới Liban.

Tại miền Nam Liban, quân đội Israel tiếp tục triển khai không kích và yêu cầu người dân sơ tán khỏi các khu vực gần nơi binh sĩ Israel hiện diện. Bộ trưởng Quốc phòng Israel, ông Israel Katz, tuyên bố quân đội nước này sẽ tiếp tục duy trì quyền kiểm soát tại khu vực cho đến tận sông Litani.

Trong khi đó, tại Dải Gaza, lực lượng Israel hiện kiểm soát hơn một nửa lãnh thổ vùng đất Palestine này. Quân đội Israel đã mở rộng vùng đệm dọc theo khu vực mà Tel Aviv gọi là “Đường Vàng”, ranh giới phân chia khu vực do Israel kiểm soát và khu vực còn lại do Hamas nắm giữ.

Theo một quan chức Liên hợp quốc, vùng đệm mới có chiều sâu khoảng 50-100 m, khiến diện tích sinh sống của khoảng 2 triệu người dân Gaza tiếp tục bị thu hẹp đáng kể. Hiện phần lớn dân cư Gaza phải tập trung trong khoảng 40% diện tích lãnh thổ trước chiến sự.

Tại Syria, quân đội Israel cũng mở rộng hoạt động quân sự sau sự sụp đổ của chính quyền Tổng thống Bashar al-Assad. Theo Financial Times, các lực lượng Israel đã thiết lập nhiều vị trí quân sự kéo dài từ vùng núi Hermon chiến lược ở phía Bắc tới khu vực Maariyah ở phía Nam, tạo thành vùng kiểm soát rộng khoảng 233 km2.

Báo cáo cho biết quân đội Israel còn tiến hành nhiều cuộc đột kích sâu vào lãnh thổ Syria, trong đó có một chiến dịch diễn ra cách biên giới tới khoảng 50 km.

Lực lượng Phòng vệ Israel (IDF) không bình luận trực tiếp về các thông tin trên, song xác nhận quân đội đang được triển khai tại nhiều khu vực gần biên giới theo chỉ đạo của giới lãnh đạo chính trị và dựa trên các đánh giá an ninh thực địa.

Giới chức Israel nhiều lần khẳng định nước này sẽ duy trì vùng đệm an ninh lâu dài tại Gaza. Trong những tháng gần đây, quân đội Israel đã san phẳng nhiều khu vực dọc biên giới để mở rộng và củng cố các vị trí kiểm soát.

Tại Liban, các tuyên bố từ phía Israel có phần khác nhau. Thủ tướng Netanyahu từng công khai khẳng định quân đội Israel “sẽ không rút lui” khỏi một số khu vực ở miền Nam Liban. Quân đội Israel cũng đã phá hủy nhiều ngôi làng gần biên giới trong chiến dịch mà Bộ trưởng Quốc phòng Katz mô tả là tương tự “mô hình Gaza”.

Tuy nhiên, theo các nhà ngoại giao, trong các cuộc tiếp xúc riêng, một số quan chức Israel, trong đó có Ngoại trưởng Gideon Sa’ar, lại khẳng định Tel Aviv không có tham vọng lãnh thổ tại Liban.

Ông Yaakov Amidror, cựu cố vấn an ninh quốc gia của ông Netanyahu, cho rằng Israel nhiều khả năng sẽ duy trì một vùng đệm lâu dài tại Gaza với chiều rộng từ 2,4-4 km. Ông cũng nhận định quân đội Israel sẽ tiếp tục hiện diện tại Liban ít nhất cho đến khi Hezbollah bị giải giáp.

Trong khi đó, đối với Syria, ông Amidror cho rằng Israel có thể linh hoạt hơn do mục tiêu chủ yếu là ngăn các lực lượng thù địch thiết lập căn cứ gần biên giới.

Theo giới chức Syria, các cuộc đàm phán an ninh giữa Damascus và Tel Aviv hiện nay bị đình trệ do Israel muốn duy trì sự hiện diện quân sự bên trong lãnh thổ Syria.

Một số chuyên gia cho rằng chính sách của Mỹ có thể ảnh hưởng lớn tới tương lai hiện diện quân sự của Israel tại các khu vực này. Ông Michael Milshtein, cựu sĩ quan tình báo quân đội Israel hiện làm việc tại Đại học Tel Aviv, nhận định nếu Tổng thống Mỹ Donald Trump yêu cầu Israel rút quân khỏi Liban, Syria hoặc Gaza, Tel Aviv có thể sẽ phải cân nhắc.

Về phần mình, các quốc gia láng giềng tiếp tục phản đối mạnh mẽ việc Israel duy trì hiện diện quân sự lâu dài trên lãnh thổ của họ. Tổng thống Liban Joseph Aoun tháng trước tuyên bố mục tiêu của Beirut là buộc Israel rút quân hoàn toàn khỏi miền Nam Liban.

Tuy nhiên, nhiều quan chức khu vực lo ngại tình trạng hiện nay có thể dần trở thành lâu dài, đặc biệt trong bối cảnh các lực lượng cánh hữu và phong trào định cư tại Israel ngày càng thúc đẩy các yêu sách mở rộng lãnh thổ.

Một số chính trị gia cực hữu Israel, trong đó có Bộ trưởng Tài chính Bezalel Smotrich, đã kêu gọi tái lập các khu định cư Do Thái tại Gaza và mở rộng quyền kiểm soát tới khu vực sông Litani ở Liban. Một nhóm nghị sĩ Israel gần đây cũng đề xuất quân đội chiếm toàn bộ khu vực phía Nam sông Litani và di dời cư dân Liban khỏi đây.

Dù những quan điểm này hiện vẫn chưa chiếm ưu thế trong chính trường Israel, giới quan sát cho rằng chúng đang làm gia tăng lo ngại tại các nước Arab và Palestine, nhất là trong bối cảnh Israel tiếp tục mở rộng các khu định cư Do Thái tại Bờ Tây trong nhiều thập kỷ qua.