Tổ chức Di cư Quốc tế (IOM) và Cao ủy Liên hợp quốc về người tị nạn (UNHCR) ngày 16/7 cho biết hơn 500 người chạy trốn khỏi bạo lực tại Myanmar được cho là đã thiệt mạng sau khi hai con tàu mất tích trong điều kiện thời tiết xấu ngoài khơi nước này.

Theo tuyên bố chung của hai cơ quan Liên hợp quốc, cả hai tàu đều rời bang Rakhine ở miền Tây Myanmar vào cuối tháng 6, chở phần lớn là người Rohingya.

Một tàu chở khoảng 250 người được cho là mất liên lạc ngay sau khi khởi hành. Chiếc còn lại, với khoảng 280 hành khách, được cho là đã bị chìm ngoài khơi vùng Ayeyarwady của Myanmar vào ngày 8/7.

Người Rohingya là cộng đồng Hồi giáo thiểu số không quốc tịch sinh sống chủ yếu tại bang Rakhine. Trong nhiều thập kỷ, họ phải đối mặt với tình trạng đàn áp, bạo lực và phân biệt đối xử có hệ thống. Mỹ từng xác định các hành động nhằm vào cộng đồng này là hành vi diệt chủng.

Hiện hơn một triệu người Rohingya đã phải chạy sang Bangladesh, chủ yếu sống trong các trại tị nạn đông đúc ở Cox's Bazar, trong khi khoảng 630.000 người vẫn ở lại bang Rakhine, theo Tổ chức Theo dõi Nhân quyền.

Myanmar rơi vào nội chiến kể từ cuộc đảo chính quân sự năm 2021, khi chính quyền quân sự lật đổ chính phủ dân cử. Theo tổ chức giám sát xung đột ACLED, cuộc chiến đã khiến ít nhất 100.000 người thiệt mạng.

Tại bang Rakhine, tình hình nhân đạo ngày càng xấu đi khi giao tranh giữa chính quyền quân sự và lực lượng nổi dậy Quân đội Arakan - hiện kiểm soát phần lớn khu vực - tiếp tục leo thang.

Trong bối cảnh đó, nhiều người Rohingya vẫn lựa chọn lên những con thuyền cũ kỹ để vượt biển tìm nơi an toàn, bất chấp nguy cơ rất lớn.

Theo IOM và UNHCR, một số hành khách trên các tàu mất tích trước đó đã di chuyển từ các trại tị nạn ở Cox's Bazar (Bangladesh) trở lại bang Rakhine trước khi tiếp tục hành trình.

Các chuyến đi diễn ra ngoài mùa hàng hải thông thường, thời điểm biển động mạnh và điều kiện thời tiết đặc biệt nguy hiểm. Mưa lớn và lũ lụt xảy ra gần đây trên khắp khu vực càng khiến hành trình vượt biển thêm rủi ro. Tuần trước, mưa xối xả đã gây lở đất và ngập lụt nghiêm trọng tại Cox's Bazar, phá hủy nhiều khu lán trại và khiến hơn một chục người, trong đó có trẻ em, thiệt mạng.

Dù các thông tin về hai vụ chìm tàu vẫn chưa được xác nhận chính thức, IOM và UNHCR bày tỏ quan ngại sâu sắc trước khả năng xảy ra một trong những thảm kịch hàng hải nghiêm trọng nhất trong khu vực.

Theo thống kê của hai cơ quan, từ đầu năm đến nay đã có gần 300 người thiệt mạng hoặc mất tích trên vùng biển Andaman và vịnh Bengal.

Hai cơ quan IOM và UNHCR cho rằng xung đột leo thang và tình hình nhân đạo ngày càng tồi tệ tại Myanmar, cùng với nguồn hỗ trợ hạn chế và cơ hội sống ít ỏi trong các trại tị nạn ở Bangladesh, đang khiến ngày càng nhiều người buộc phải đánh cược mạng sống trên những chuyến vượt biển nguy hiểm để tìm kiếm sự an toàn.

IOM và UNHCR đồng thời kêu gọi các quốc gia trong khu vực và cộng đồng quốc tế tăng cường phối hợp nhằm ngăn chặn thêm các thảm kịch trên một trong những tuyến đường biển nguy hiểm nhất thế giới, thông qua việc đẩy mạnh hoạt động tìm kiếm cứu nạn, mở rộng cơ hội tiếp cận tị nạn và bảo vệ người di cư, đồng thời mạnh tay hơn với các đường dây buôn người và đưa người di cư trái phép.