Thực tế cho thấy, việc chuyển đổi sang phương thức lưới vây, đầu tư hệ thống đèn chiếu sáng chuyên dụng trong khai thác đang là hướng đi đúng giúp ngư dân đảm bảo hiệu quả khai thác, vượt qua “bão giá” nhiên liệu.

Năm 2019, anh Lê Văn Thành (xã Quỳnh Phú, tỉnh Nghệ An), chủ nhân tàu cá mang số hiệu NA-90463-TS áp dụng công nghệ đèn led vào khai thác hải sản bằng phương thức lưới vây. Lúc đó, giàn chiếu sáng gồm 100 bóng đèn halogen trên tàu cá, anh đã tháo xuống 1/2 số bóng để lắp thử nghiệm 50 bóng đèn led. Qua đánh bắt, nhận thấy ánh sáng led gom cá tốt, máy phát điện chạy rất nhẹ tải. Năm 2023, anh tiếp tục đầu tư hơn 350 triệu đồng để thay thế số bóng đèn halogen còn lại bằng đèn led. Cuối năm 2025 đến nay, qua tìm hiểu, nghiên cứu kỹ các dòng đèn led mới trên thị trường với nhiều ưu điểm vượt trội anh mua thêm 11 đèn led để thay thế 11 đèn có dấu hiệu xuống cấp.

Theo ngư dân Lê Văn Thành, đèn led hoạt động ổn định, tiết kiệm được chi phí đầu tư, tăng năng suất đánh bắt. Ánh sáng led có độ xuyên thấu mặt nước tốt, dải phổ ánh sáng được thiết kế riêng để thu hút các loại hải sản có giá trị kinh tế cao, do vậy giúp các chuyến ra khơi luôn đạt sản lượng ổn định.

Ngư dân Nguyễn Văn Minh, chủ tàu cá tại khu neo đậu Lạch Quèn (xã Quỳnh Phú) cho biết, đèn led có dải ánh sáng tập trung, xuyên sâu được xuống mặt nước chứ không bị tán xạ lên không trung như đèn halogen truyền thống cũ. Cá và mực có phản xạ rất nhạy với quang phổ ánh sáng đèn led. Nhờ vậy, luồng cá bị thu hút mạnh hơn, tập trung dày hơn quanh mạn tàu, nhờ đó tăng hiệu suất và sản lượng đánh bắt.

Theo nhiều ngư dân tại các cảng cá Lạch Cờn, Lạch Thơi (xã Quỳnh Phú, tỉnh Nghệ An) chia sẻ, vận hành hệ thống đèn cao áp (đèn halogen, đèn thủy ngân) tiêu tốn khá nhiều nhiên liệu, làm tăng chi phí sản xuất và thải nhiều khí CO2, gây ô nhiễm môi trường; nhiệt lượng lớn tỏa ra và tia UV phát xạ từ đèn cao áp gây ảnh hưởng đến sức khỏe, tác động không tốt đến thị lực, làn da của thuyền viên; khả năng tái khởi động hệ thống đèn cao áp halogen mất khoảng từ 10 - 15 phút, làm giảm khả năng đánh bắt… Trong khi khả năng bật sáng của đèn led là tức thì, rất quan trọng đối với nghề đánh bắt hải sản bằng ánh sáng. Đặc biệt hơn, khả năng chiếu xa, góc ánh sáng định hướng của bóng đèn cao áp halogen kém so với đèn led nên diện tích chiếu sáng hữu ích của đèn cao áp thấp hơn so với đèn led.

Ứng dụng đèn led trong sản xuất giúp tăng sản lượng từ 10 - 16%, giảm chi phí nhiên liệu từ 20 - gần 30%, chất lượng hải sản được nâng cao. Nhờ đó nâng cao hiệu quả hoạt động khai thác, giảm cho phí, tăng doanh thu, lợi nhuận chuyến đi biển và nâng cao thu nhập cho người lao động. Ngoài ra, đèn Led không chứa thủy ngân, các dẫn xuất, chì, cadimum cũng như giảm được lượng rác thải rắn ra môi trường, góp phần bảo vệ môi trường.

Theo chính quyền các xã ven biển tỉnh Nghệ An, hiện nay, nghề khai thác thủy sản đang đối mặt nhiều thách thức từ biến đổi khí hậu, nguồn lợi suy giảm, yêu cầu ngày càng khắt khe về khai thác bền vững, đặc biệt là chi phí nhiên liệu tăng cao, chiếm từ 50 - hơn 70% tổng chi phí mỗi chuyến ra khơi..., việc ứng dụng công nghệ vào khai thác trở thành yêu cầu cấp thiết.

Xã Quỳnh Phú là địa phương có tổng số tàu cá lớn nhất, nhì tỉnh Nghệ An với gần 850 chiếc; trong đó, có hơn 350 tàu cá có chiều dài hơn 15m/chiếc. Trước đây, các tàu đánh bắt xa bờ thường sử dụng đèn cao áp (đèn halogen, đèn thủy ngân) với công suất lớn để dẫn dụ cá. Tuy nhiên, trước nhược điểm của loại đèn này, từ năm 2018, ngư dân trên địa bàn đã đầu tư hàng trăm triệu đồng/phương tiện để thay thế hệ thống đèn chiếu sáng sang đèn led. Đến nay, hơn 90% phương tiện tàu cá đánh bắt xa bờ của địa phương đã lắp đặt hệ thống đèn led.

Ông Cao Xuân Điệp, Phó Chủ tịch UBND xã Quỳnh Phú, tỉnh Nghệ An cho biết, trong bối cảnh chi phí nhiên liệu tăng cao, nguồn lợi thủy sản có xu hướng biến động, việc ngư dân chủ động chuyển đổi sang hệ thống đèn led phục vụ đánh bắt hải sản là một hướng đi hợp lý. Qua đó góp phần hiện đại hóa đội tàu cá, dịch chuyển từ nghề cá truyền thống sang nghề cá hiện đại.

Chính quyền địa phương khuyến khích ngư dân đầu tư, đẩy mạnh lắp đặt thiết bị giám sát hành trình (VMS), máy dò cá ngang thế hệ mới và các phần mềm dự báo ngư trường hiện đại để giúp nâng cao hiệu quả khai thác, giảm thiểu rủi ro trên biển, thực hiện tốt các quy định về chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU). Những năm tới, địa phương tiếp tục phối hợp với các sở ngành, cơ quan chuyên môn để tổ chức các lớp tập huấn kỹ thuật, hỗ trợ ngư dân tiếp cận các nguồn vốn vay ưu đãi nhằm chuyển đổi mô hình đánh bắt từ truyền thống sang hiện đại, hướng tới phát triển kinh tế biển bền vững.

Chính quyền địa phương cũng khuyến cáo ngư dân, sau nhiều năm sử dụng, hệ thống đèn chiếu sáng trên tàu xuống cấp, tuổi thọ đèn chạm ngưỡng giới hạn, dẫn đến giảm công suất chiếu sáng, không còn đảm bảo hiệu quả dẫn dụ hải sản. Do đó nhu cầu thay thế và nâng cấp hệ thống ánh sáng trở nên cần thiết. Ngư dân cần tìm hiểu và lựa chọn các dòng sản phẩm led có thương hiệu uy tín để sử dụng ổn định, giúp tối ưu hóa chi phí vận hành và đảm bảo mỗi chuyến vươn khơi luôn đạt sản lượng cao.