Spirit Airlines đứng trước “phao cứu sinh” hàng trăm triệu USD từ chính quyền Tổng thống Trump khi nguy cơ sụp đổ gia tăng do chi phí nhiên liệu leo thang và khủng hoảng tài chính kéo dài.
Máy bay của hãng hàng không Spirit Airlines tại sân bay quốc tế Los Angeles, California, Mỹ. Ảnh: AFP/TTXVN
Theo kênh CNN, hãng hàng không giá rẻ Mỹ Spirit Airlines đang tiến rất gần tới một thỏa thuận cứu trợ trị giá khoảng 500 triệu USD từ chính phủ liên bang, trong bối cảnh doanh nghiệp này đối mặt nguy cơ phải ngừng hoạt động vì khó khăn tài chính kéo dài.
Nguy cơ sụp đổ giữa khủng hoảng chi phí
Theo nguồn tin am hiểu các cuộc đàm phán, gói hỗ trợ dự kiến bao gồm việc chính phủ Mỹ nắm giữ cổ phần tại Spirit Airlines - hãng bay đã gặp khó khăn kể từ sau đại dịch Covid-19. Nếu thỏa thuận được thông qua, Spirit có thể tránh kịch bản trở thành hãng hàng không lớn đầu tiên của Mỹ trong 25 năm buộc phải ngừng toàn bộ hoạt động vì lý do tài chính.
Áp lực lớn nhất hiện nay đến từ chi phí nhiên liệu bay tăng vọt. Giá nhiên liệu máy bay đã gần như tăng gấp đôi kể từ khi xung đột tại Iran bùng phát, khiến kế hoạch tái cấu trúc sau lần phá sản thứ hai kể từ năm 2024 của Spirit bị chệch hướng. Nguồn tin cho biết thỏa thuận có thể được công bố sớm nhất vào tối thứ Tư (22/4) hoặc thứ Năm (23/4) theo giờ địa phương, nhằm tạo điều kiện cho hãng hoàn tất quá trình tái cơ cấu.
Một kịch bản phá sản hoàn toàn sẽ khiến hàng nghìn nhân viên mất việc và hàng triệu hành khách buộc phải thay đổi kế hoạch di chuyển. Đồng thời, điều này cũng có thể kéo theo việc giá vé máy bay trên toàn thị trường Mỹ tăng mạnh do nguồn cung sụt giảm.
Tranh cãi về tính công bằng của gói cứu trợ
Dù gói hỗ trợ tiềm năng được đánh giá là có lợi cho hành khách và người lao động, nó lại có nguy cơ vấp phải phản ứng từ toàn ngành hàng không. Các hãng bay khác cũng đang chịu áp lực chi phí nhiên liệu tăng cao, yếu tố chiếm tỷ trọng lớn thứ hai sau chi phí lao động.
Trong quá khứ, các gói cứu trợ hàng không tại Mỹ thường được triển khai trên quy mô toàn ngành, thay vì dành riêng cho một hãng riêng lẻ có quy mô tương đối nhỏ như Spirit. Những lần hỗ trợ trước đây chủ yếu nhằm ứng phó với các cú sốc cầu, như sau các vụ tấn công khủng bố hoặc trong đại dịch, thay vì do chi phí đầu vào tăng cao.
Spirit từ chối bình luận về thỏa thuận tiềm năng, cho biết hãng vẫn đang vận hành hoạt động kinh doanh như bình thường. Nhà Trắng cũng chưa xác nhận các cuộc đàm phán, nhưng cho rằng việc chính quyền tiền nhiệm ngăn chặn thương vụ sáp nhập giữa Spirit và JetBlue đã góp phần khiến tình hình tài chính của hãng trở nên yếu kém.
Giá vé có thể tăng mạnh nếu Spirit biến mất
Spirit Airlines được xem là một trong những hãng tiên phong trong mô hình giá vé siêu rẻ tại Mỹ. Dù áp dụng nhiều khoản phí bổ sung, mô hình này đã góp phần kéo mặt bằng giá vé toàn ngành xuống thấp hơn, buộc các hãng lớn phải tung ra các hạng vé “economy cơ bản” giá rẻ.
Giá vé hàng không phụ thuộc lớn vào cung cầu trên từng đường bay. Nếu Spirit - dự kiến chiếm khoảng 2% tổng năng lực vận tải nội địa Mỹ trong mùa hè - bị loại khỏi thị trường, nguồn cung sẽ giảm và giá vé có thể tăng.
Trong bối cảnh nhu cầu du lịch mùa hè tăng mạnh và chi phí nhiên liệu leo thang, giá vé máy bay tại Mỹ đã tăng khoảng 20% so với cùng kỳ năm trước. Mức giá cao hơn này có thể trở thành yếu tố giúp Spirit có thêm “đòn bẩy” để nhận được sự hỗ trợ từ chính phủ.
Tín hiệu ủng hộ từ ông Trump
Trong cuộc phỏng vấn với CNBC, Tổng thống Donald Trump cho biết ông sẵn sàng xem xét khả năng hỗ trợ tài chính cho Spirit, đổi lại chính phủ sẽ nắm cổ phần tại hãng.
“Spirit đang gặp khó khăn, và tôi muốn có ai đó mua lại hãng này. Có khoảng 14.000 việc làm liên quan, và có lẽ chính phủ liên bang nên hỗ trợ”, ông nói.
Bộ trưởng Giao thông Sean Duffy cũng cho biết Tổng thống đã yêu cầu xem xét phương án này. Tuy nhiên, đề xuất nhanh chóng vấp phải sự phản đối từ nhiều lãnh đạo ngành hàng không.
Giám đốc điều hành United Airlines, Scott Kirby, cho rằng không có lý do đủ lớn để biện minh cho một gói cứu trợ. Theo ông, các hãng vận hành hiệu quả vẫn duy trì lợi nhuận tốt ngay cả trong bối cảnh hiện tại, đồng thời nhấn mạnh mô hình kinh doanh của Spirit vốn đã tồn tại nhiều vấn đề từ trước khi giá nhiên liệu tăng mạnh.
Tương lai bấp bênh
Spirit Airlines từng có khoảng 25.000 nhân viên và đối tác tính đến tháng 8 năm ngoái, thời điểm hãng nộp đơn xin bảo hộ phá sản theo Chương 11 lần thứ hai. Dù là hãng lớn thứ tám tại Mỹ xét theo số ghế cung ứng năm 2025, Spirit nhiều lần cảnh báo tồn tại nghi ngờ đáng kể về khả năng tiếp tục hoạt động.
Cuối tháng 2, hãng thông báo đạt thỏa thuận với các chủ nợ để tiếp tục vận hành và tái cấu trúc với quy mô nhỏ hơn cùng mức nợ giảm. Tuy nhiên, chỉ ba ngày sau, xung đột Iran nổ ra khiến giá dầu và nhiên liệu bay tăng vọt. Hai tuần tiếp theo, Spirit lại một lần nữa cảnh báo nguy cơ phải đóng cửa.
Trong bối cảnh đó, gói cứu trợ từ chính phủ, nếu được thông qua, có thể trở thành yếu tố quyết định giúp hãng hàng không giá rẻ này duy trì sự sống trong một thị trường ngày càng khắc nghiệt.