Với việc thí điểm mô hình “xã, phường xã hội chủ nghĩa”, Thư Lâm và Phúc Thịnh được kỳ vọng trở thành những địa phương kiểu mẫu, tạo chuyển biến rõ nét từ quản trị, kinh tế, hạ tầng đến môi trường và chất lượng sống của người dân.
Phó Bí thư Thường trực Thành ủy Hà Nội Nguyễn Trọng Đông phát biểu kết luận tại buổi làm việc. Ảnh: Văn Điệp/TTXVN
Ngày 8/9, Phó Bí thư Thường trực Thành ủy Hà Nội Nguyễn Trọng Đông làm việc với Thường trực, Ban Thường vụ Đảng ủy các xã Đông Anh, Vĩnh Thanh, Thiên Lộc, Thư Lâm và Phúc Thịnh về tiến độ triển khai thí điểm mô hình “xã, phường xã hội chủ nghĩa” và xây dựng Đề án Phát huy giá trị sông Thiếp.
Từ tiêu chí đến những thay đổi cụ thể
Báo cáo tại buổi làm việc, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND xã Phúc Thịnh Hoàng Hải Đăng cho biết, trên cơ sở Nghị quyết số 16-NQ/TU ngày 8/7/2026 của Ban Chấp hành Đảng bộ thành phố Hà Nội và Quyết định số 3489/QĐ-UBND ngày 12/7/2026 của UBND thành phố, địa phương đã xây dựng dự thảo Đề án “Xây dựng xã Phúc Thịnh theo mô hình xã xã hội chủ nghĩa”.
Đề án xác định mục tiêu tổng quát, mục tiêu cụ thể đến năm 2030; đánh giá thực trạng 9 nhóm với 54 tiêu chí cụ thể, từ đó xác định điểm mạnh, điểm yếu, nhiệm vụ trọng tâm, giải pháp, lộ trình, nguồn lực và trách nhiệm của từng tổ chức, cá nhân. Theo kết quả tự đánh giá, xã Phúc Thịnh ước đạt 76,95/100 điểm, ở mức “Đạt yêu cầu”. Các điểm mạnh tập trung ở nhóm chính trị, an sinh, an ninh và chuyển đổi số; những nội dung cần tiếp tục cải thiện thuộc các nhóm kinh tế, hạ tầng, môi trường và văn hóa.
Địa phương xác định không chạy theo điểm số, không hình thức hóa các tiêu chí. Mỗi tiêu chí phải được cụ thể hóa thành công việc, công trình, mô hình hoặc sự chuyển biến thực tế để cán bộ, đảng viên và người dân có thể nhận biết, thụ hưởng và đánh giá.
Xã Thư Lâm (Hà Nội) thí điểm mô hình "xã hội chủ nghĩa", tập trung xây dựng không gian văn hóa kích cầu du lịch, lấy hạnh phúc người dân làm trung tâm. Ảnh: Phan Phương/TTXVN
Theo ông Hoàng Hải Đăng, nhiều tiêu chí thể hiện tính mới của mô hình như quản trị phục vụ, kinh tế xanh - số - tuần hoàn, thôn tự quản thông minh, chỉ số hạnh phúc, không gian sống xanh, quản trị dựa trên dữ liệu đang trong quá trình hình thành. Mục tiêu cuối cùng không phải hoàn thành đủ 54 tiêu chí về hình thức mà phải tạo ra sản phẩm thực, hướng đến hạnh phúc của người dân.
Tại xã Thư Lâm, sau hơn một tháng triển khai, địa phương đã phát động Chiến dịch “100 ngày hành động vì Thư Lâm phát triển - Vì hạnh phúc của nhân dân” và Cuộc thi “Sáng kiến Thư Lâm”. Các cơ quan, đơn vị và 34 thôn đăng ký thực hiện 96 công trình, mô hình, phần việc trên 8 lĩnh vực; 100% chi bộ, cơ quan, đơn vị đăng ký mô hình và 100% cán bộ, đảng viên đăng ký ít nhất một việc làm vì nhân dân.
Trong 36 ngày, địa phương huy động 6.837 lượt người tham gia; bóc xóa hơn 250 biển quảng cáo trái phép; trồng trên 1.040 cây xanh; chỉnh trang nhà văn hóa tại 34/34 thôn; vận động 352 hộ kinh doanh ký cam kết bảo đảm trật tự đô thị. Cải cách hành chính cũng được triển khai theo hướng phục vụ người dân. Tỷ lệ giải quyết thủ tục hành chính đúng hạn đạt 99,1%; mô hình “Ngày không hẹn lại” đã giải quyết và trả kết quả ngay trong ngày đối với 405/405 hồ sơ đủ điều kiện.
Theo kết quả tự rà soát bước đầu, xã Thư Lâm dự kiến đạt 26/54 tiêu chí, tương đương 72,2/100 điểm. Những tiêu chí có kết quả tốt tập trung ở hệ thống chính trị, an sinh xã hội, văn hóa, quốc phòng - an ninh; trong khi hạ tầng, môi trường, kinh tế, khoa học - công nghệ và dữ liệu vẫn còn khoảng cách cần tiếp tục hoàn thiện.
Địa phương kiến nghị thành phố tháo gỡ các điểm nghẽn về quy hoạch; đẩy nhanh các phân khu, xác định tuyến giao thông khung và công trình hạ tầng cấp thành phố; đồng thời rà soát danh mục dự án, nguồn lực giai đoạn 2026-2030 và nghiên cứu các cơ chế tài chính, phân cấp, ủy quyền phù hợp với địa bàn thí điểm.
Hướng tới những địa phương kiểu mẫu
Phó Bí thư Thường trực Thành ủy Hà Nội Nguyễn Trọng Đông phát biểu kết luận tại buổi làm việc. Ảnh: Văn Điệp/TTXVN
Kết luận buổi làm việc, Phó Bí thư Thường trực Thành ủy Hà Nội Nguyễn Trọng Đông biểu dương sự chủ động của Thư Lâm và Phúc Thịnh trong triển khai thí điểm mô hình “xã, phường xã hội chủ nghĩa” với các tiêu chí, nhiệm vụ cụ thể; đồng thời chỉ đạo, hướng dẫn hai xã chủ động đề xuất các cơ chế, chính sách đặc thù để tạo động lực phát triển, bảo đảm thực hiện các mục tiêu đề ra đến năm 2030.
Cùng đó, thành phố yêu cầu đẩy nhanh tiến độ lập quy hoạch phân khu, phấn đấu hoàn thành trong tháng 10/2026 để làm cơ sở cho các xã triển khai dự án phát triển. Quy hoạch phải xác định rõ định hướng phát triển công nghiệp xanh, công nghệ cao; sử dụng hiệu quả quỹ đất, rà soát các khu công nghiệp hiện có để khắc phục tình trạng lãng phí tài nguyên, tạo thêm việc làm và nguồn thu cho địa phương.
Các địa phương tiếp tục cập nhật, hoàn thiện bộ tiêu chí xây dựng “xã, phường xã hội chủ nghĩa” theo tinh thần các nghị quyết mới của Trung ương; trước mắt ưu tiên những nhiệm vụ có thể triển khai ngay, tạo ra thay đổi rõ ràng như xây dựng nền sản xuất nông nghiệp an toàn, bảo đảm truy xuất nguồn gốc và an toàn thực phẩm; giữ gìn vệ sinh môi trường, bảo đảm an ninh trật tự và nâng cao ý thức của người dân.
Về lâu dài, Phó Bí thư Thường trực Thành ủy yêu cầu quy hoạch đồng bộ hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội và hạ tầng dịch vụ; quan tâm phát triển giáo dục, y tế, thiết chế văn hóa, thể thao, chăm sóc người cao tuổi; đồng thời xây dựng phương án huy động nguồn lực đầu tư cụ thể đến năm 2030, kết hợp ngân sách nhà nước với nguồn lực xã hội hóa.
Đặc biệt, quá trình triển khai phải có cách làm cụ thể, kết quả phải được lượng hóa bằng sản phẩm, công việc có thể kiểm đếm được, không dừng ở báo cáo hay kế hoạch. “Nếu triển khai thành công, 2 xã sẽ trở thành mô hình kiểu mẫu, tạo sức hút về dân cư, góp phần tái thiết khu vực nội đô, thúc đẩy phát triển các khu đô thị đa mục tiêu. Xã Thư Lâm và Phúc Thịnh phải tiên phong xây dựng hạ tầng đô thị hiện đại, thân thiện môi trường, ứng dụng đồng bộ công nghệ tự động trong quản lý, vệ sinh môi trường và phát triển bền vững”, Phó Bí thư Thường trực Thành ủy Nguyễn Trọng Đông nhấn mạnh.